| เก็ง | ก. กะ, คาดหมายไว้อย่างมั่นใจ, เช่น เก็งหมัด เก็งข้อสอบ. |
| เก็งกำไร ก. หวังหากําไรด้วยการเสี่ยง. |
|
|
| เก่ง | ว. สามารถในทางใดทางหนึ่ง เช่น เก่งคํานวณ เรียนเก่ง, |
| เป็นเช่นนั้นบ่อย ๆ, มักเป็นเช่นนั้น, เช่น เป็นหวัดเก่ง หลับเก่ง ลืมเก่ง. |
| เก่งกาจ ก. กล้าหาญไม่กลัวอะไร. |
| เก่งแต่ปาก ว. ดีแต่พูด ทําไม่ได้, ไม่เก่งจริง. |
|
|
| เก้ง | น. ชื่อสัตว์เคี้ยวเอื้องในวงศ์ Cervidae ตัวเล็ก ขนสีน้ำตาล |
| จนถึงน้ำตาลเข้ม หน้าผากเป็นสันเห็นได้ชัดเจน ตัวผู้มีเขาและเขี้ยว |
| ในประเทศไทยมี ๒ ชนิด ที่รู้จักกันทั่วไปคือ อีเก้ง หรือฟาน |
| (Muntiacus muntjak) อีกชนิดหนึ่งคือ เก้งหม้อ หรือ เก้งดํา (M. feae) |
| ตัวโตกว่าชนิดแรก ขนสีน้ำตาลแก่เกือบดํา ที่หัวมีขนลักษณะคล้าย |
| จุกสีเหลืองแซมดํา, ปักษ์ใต้เรียก กวางจุก. |
|
|
| เก๋ง | น. เรือนตึกมีรูปหลังคาแบบศาลเจ้าจีน; เครื่องบังมีฝาและ |
| หลังคาแบนสําหรับเรือและรถ, เรียกเรือหรือรถที่มีลักษณะเช่นนั้นว่า |
| เรือเก๋ง รถเก๋ง. |
| เก๋งพั้ง น. เรือสําปั้นขนาดใหญ่มีเก๋งกลางลํา เช่น เรือเก๋งพั้งทั้งสอง |
| สํารองเสร็จ. (นิ. ลอนดอน). |
|
|
| -เกงกอย | ใช้เข้าคู่กับคํา เขย่ง เป็น เขย่งเกงกอย. |
| (ไทยใหญ่ เกง ว่า กระโดดตีนเดียวเนื่องในการเล่น). |
|
|
| เก้งก้าง | ว. มีลักษณะหรือกิริยาท่าทางดูเกะกะไม่เรียบร้อย. |
|
|
| เกงเขง, เกงเคง | (ถิ่น-พายัพ) น. ต้นกระเจี๊ยบเปรี้ยว. (ดู กระเจี๊ยบเปรี้ยว ที่ กระเจี๊ยบ). |
|
|
| เก็จ ๑ | น. แก้วประดับ. |
|
|
| เก็จ ๒ | น. ส่วนที่ยื่นออกมาจากหรือลึกเข้าไปในฝาผนัง กําแพง ฐาน |
| หรือเชิงกลอน. |
|
|
| เกจิอาจารย์ | น. ``อาจารย์บางพวก'', อาจารย์ที่เชื่อกันว่ามีความรู้ความสามารถ |
| ในด้านคาถาอาคมและการปลุกเสกเครื่องรางของขลัง. (ป.). |
|
|
| เกชา, เกอิชา | น. ผู้หญิงญี่ปุ่นที่มีศิลปะและวิชาชีพในการปรนนิบัติผู้ชาย. (ญิ.). |
|
|
| เกณฑ์ | น. หลักที่กําหนดไว้ เช่น อายุเข้าเกณฑ์, หลักวินิจฉัย เช่น |
| ถือความรู้เป็นเกณฑ์. ก. บังคับหรือขอร้องแกมบังคับ เช่น |
| เกณฑ์ประชาชนมาทําถนน. |
| เกณฑ์ทหาร (ปาก) ก. เรียกบุคคลมาตรวจเลือกเข้ารับ |
| ราชการทหารกองประจำการในยามปรกติ. |
| เกณฑ์เมืองรั้ง น. ตําแหน่งเก่าในราชการ ซึ่งเป็นตําแหน่งสํารองเจ้าเมือง. |
| เกณฑ์หัด น. ทหารลูกหมู่เลกสมที่ให้หัดตามแบบทหารสมัยใหม่. |
|
|
| เกณฑ์ตะพัด | น. เครื่องผูกสําหรับหัดช้างให้เดินฝีเท้าเรียบ. (สิบสองเดือน). |
|
|
| เกด ๑ | น. ชื่อไม้ต้นขนาดใหญ่ชนิด Manilkara hexandra (Roxb.) Dubard |
| ในวงศ์ Sapotaceae ผลคล้ายละมุดสีดา สุกแล้วมีรสหวาน กินได้. |
|
|
| เกด ๒ | ดู เนื้ออ่อน และ สายยู. |
|
|
| เกด ๓ | น. ลูกองุ่นแห้งชนิดหนึ่ง เรียกว่า ลูกเกด. |
| (อ. raisin คงเพี้ยนมาจาก grape = องุ่น). |
|
|
| เก็ด | (ถิ่น-พายัพ) น. ชื่อไม้ต้นหลายชนิดในสกุล Dalbergia |
| วงศ์ Leguminosae เช่น เก็ดดํา เก็ดแดง เนื้อไม้ใช้ทําเครื่องเรือนได้. |
|
|
| เกตุ, เกตุ- | [เกด, เก-ตุ-, เกด-] น. ธง; (โหร) ชื่อดาวพระเคราะห์ดวงที่ ๙ |
| หมายถึงตําแหน่งที่ดวงจันทร์ผ่านจากเหนือระนาบสุริยวิถี |
| ลงสู่ใต้ระนาบสุริยวิถี ส่วนตําแหน่งที่ดวงจันทร์ผ่านจาก |
| ใต้ระนาบสุริยวิถีขึ้นเหนือระนาบสุริยวิถี เรียกว่า พระราหู. |
| (ป., ส.). |
| เกตุมาลา [เก-ตุมาลา, เกดมาลา] น. พระรัศมีซึ่งเปล่งอยู่ |
| เหนือพระเศียรของพระพุทธเจ้า. (ป.). |
|
|
| เกน ๑ | น. นาง. (ช.). |
|
|
| เกน ๒ | (โบ) น. เกณฑ์. |
|
|
| เกน ๆ | ว. อาการที่ตะโกนหรือร้องดัง ๆ ใช้ว่า ตะโกนเกน ๆ ร้องเกน ๆ, |
| เช่น มนนก็จรจรัลไปมาในป่า ก็ได้ยินซ่าศับท์ สำนยงพราหมณ์ไห้ |
| ในต้นไม้เกนเกนอยู่น้นน. (ม. คำหลวง ชูชก). |
|
|
| เก่น | ก. เข่น, หนัก, แรง, เร่ง, เช่น ตาแกก็มุมุ่นมุ่งเขม้น |
| ถ่อกายเก่นตะเกียกเดิน. (ม. ร่ายยาว กุมาร). |
|
|
| เก็บ ๑ | ก. เอาไปหรือเอามาจากที่ เช่น เก็บผ้า เก็บผลไม้, เอาเข้าที่ |
| เช่น เอาหนังสือไปเก็บ เอารถไปเก็บ, เอาสิ่งของที่ตกหล่นอยู่ขึ้นมา |
| เช่น เก็บของตก, รวบรวมไว้ เช่น เก็บคะแนน, เรียกเอา เช่น เก็บค่าเช่า |
| เก็บค่าน้ำ, รักษาไว้ เช่น ห้องเก็บของ. ว. ถ้าประกอบหลังคํานามหมายความว่า |
| ที่เก็บไว้ เช่น ของเก็บ = ของที่เก็บไว้, เงินเก็บ = เงินที่ออมเก็บไว้, |
| เมียเก็บ = เมียที่เก็บไว้ไม่ออกหน้าออกตา, หมากเก็บ = สิ่งที่เป็นเม็ด |
| เป็นก้อนแข็ง เด็กใช้โยนเก็บขึ้นไว้ในมือ เป็นการเล่นชนิดหนึ่งของเด็ก. |
| เก็บกวาด ก. เก็บข้าวของให้เข้าที่และกวาดทำความสะอาด. |
| เก็บกิน ก. เก็บผลประโยชน์เอาไว้ใช้สอยยังชีพ เช่น |
| มีห้องแถวอยู่ ๒ ห้องได้อาศัยเก็บกินค่าเช่า. |
| เก็บเกี่ยว ก. เก็บรวบรวมพืชผลจากที่ได้หว่านหรือลงไว้. |
| เก็บข้าว ก. เอาข้าวมาจากลูกหนี้แทนเงินที่ยืมไปใช้ก่อน, |
| ใช้คู่กับคำ ตกข้าว. |
| เก็บข้าวตก ก. เก็บรวงข้าวที่เก็บเกี่ยวตกหล่นในท้องนา. |
| เก็บความ ก. เลือกเอาแต่ข้อความที่สําคัญ. |
| เก็บงำ ก. รักษาไว้ให้มิดชิด, รักษาไว้ให้ดี. |
| เก็บดอกไม้ร่วมต้น (สำ) ก. เคยทำบุญกุศลร่วมกันมาแต่ชาติก่อน |
| จึงมาอยู่ร่วมกันในชาตินี้, เด็ดดอกไม้ร่วมต้น ก็ว่า. |
| เก็บตก ก. เก็บของที่ผู้อื่นทําตกไว้. |
| เก็บตัว ๑ ก. กักตัวไว้. |
| เก็บตัว ๒, เก็บเนื้อเก็บตัว ก. สงวนตัวไม่ไปงานสังคม, |
| ไม่ออกสังคม, ไม่คบหาสมาคมกับใคร. |
| เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน (สํา) ก. เก็บเล็กผสมน้อย, ทําอะไรที่ประกอบด้วย |
| ส่วนเล็กส่วนน้อย โน่นบ้างนี่บ้าง จนสําเร็จเป็นรูปเป็นร่างขึ้นมา. |
| เก็บผม ก. เอากรรไตรเล็มผมให้เสมอกัน. |
| เก็บไร ก. ถอนผมที่ไรออกเพื่อรักษาไรผมให้งาม. |
| เก็บเล็กผสมน้อย ก. เก็บไว้ทีละเล็กละน้อย. |
| เก็บเล็ม ก. ค่อย ๆ เก็บทีละน้อย. |
| เก็บเล่ม ก. รวบรวมหนังสือหรือแผ่นภาพที่พิมพ์ไว้แล้ว |
| เรียงตามลําดับเลขหน้าเข้าเป็นเล่ม (ใช้แก่การพิมพ์). |
| เก็บสี ก. รักษาสีไม่ให้จางตกไป. |
| เก็บหน้าผ้า ก. ทอกันหน้าผ้าไม่ให้เส้นด้ายหลุดออกมา. |
| เก็บหอมรอมริบ ก. เก็บรวบรวมไว้ทีละเล็กละน้อย. |
|
|
| เก็บ ๒ | น. เรียกวิธีการบรรเลงเครื่องดนตรีดำเนินทำนองทั่วไป |
| ที่เพิ่มเติมเสียงสอดแทรกให้มีพยางค์ถี่ขึ้นมากกว่าทำนอง |
| เนื้อเพลงธรรมดาว่า ทางเก็บ. |
|
|
| เกม ๑ | น. การแข่งขันที่มีกติกากำหนด เช่น เกมกีฬา, การเล่นเพื่อความสนุก |
| เช่น เกมคอมพิวเตอร์, การแสดงเพื่อสาธิตกิจกรรม เช่น เกมการบริหาร, |
| โดยปริยายหมายถึงการแสดงที่ใช้กลวิธีหรือเล่ห์เหลี่ยมเพื่อหักล้างกัน |
| เช่น เกมการเมือง, ลักษณนามเรียกการแข่งขันหรือการเล่นที่จบลงด้วย |
| การแพ้ชนะกันครั้งหนึ่ง ๆ เช่น เล่นแบดมินตัน ๓ เกม. (อ. game). |
|
|
| เกม ๒ | (ปาก) ก. สิ้นสุด, จบ, เช่น เรื่องนี้เกมไปนานแล้ว. (อ. game). |
|
|
| เกย ๑ | น. เรียกคำหรือพยางค์ที่มีตัว ย สะกด ว่า แม่เกย หรือ มาตราเกย. |
|
|
| เกย ๒ | น. เกยขนาดเล็กเคลื่อนย้ายไปได้ สำหรับเจ้านายใช้เป็นที่เสด็จขึ้น |
| หรือลงพาหนะ; นอกชานหรือพื้นซึ่งสูงขึ้นที่เรียกว่า เนินปราสาท |
| หรือ โคกปราสาท เพราะการก่อสร้างนิยมสร้างบนพื้นที่ถมสูง |
| มีสภาพเป็นนอกชาน เรียกว่า เกย เกยชาลา หรือ ไพที ก็มี. |
| ก. แล่นหรือเสือกขึ้นไปค้างอยู่พาดอยู่, ถูกซัดหรือลากขึ้นไปติดอยู่ |
| ค้างอยู่ เช่น เรือเกยฝั่ง, พาดทับเฉพาะชายหรือริม เช่น ปูเสื่อเกยกัน. |
| (รูปภาพ เกย) |
| เกยลา น. เกยน้อยที่ยกไปได้ ใช้เป็นที่เสด็จขึ้นลงแห่งเจ้านาย |
| รองจากพระเจ้าแผ่นดินลงมา; นอกชาน. |
| เกยแห้ง ก. ขึ้นไปค้างอยู่บนบก. |
|
|
| เกยูร | [-ยูน] (แบบ) น. สร้อยอ่อน, สายสร้อย, ทองต้นแขน, กําไล. (ป., ส.). |
|
|
| เกรง | [เกฺรง] ว. นึกกลัวไปเอง, นึกวิตกไปเอง, เช่น เกรงว่าเขาจะเดือดร้อน. |
| เกรงกลัว ก. กลัว. |
| เกรงขาม ก. คร้าม, เกรง. |
| เกรงใจ, เกรงอกเกรงใจ ก. ไม่อยากจะให้ผู้อื่นรู้สึกลําบาก |
| เดือดร้อนรําคาญใจ. |
|
|
| เกร็ง | [เกฺร็ง] ก. ทํากล้ามเนื้อให้แข็ง เช่น เกร็งข้อ เกร็งแขน. ว. อาการที่ |
| กล้ามเนื้อเป็นต้นแข็งอย่างงอไม่ได้ เช่น มือเกร็ง เท้าเกร็ง. |
|
|
| เกร็ด ๑ | [เกฺร็ด] น. ลําน้ำเล็กที่เป็นทางลัดเชื่อมลําน้ำใหญ่สายเดียวกัน |
| ทั้ง ๒ ข้าง, ใช้เป็น เตร็ด ก็มี. |
|
|
| เกร็ด ๒ | [เกฺร็ด] น. ส่วนย่อยหรือส่วนเบ็ดเตล็ด ซึ่งเป็นเรื่องสนุกหรือน่าสนใจ |
| ที่เล่าหรือเขียนถึงเหตุการณ์สั้น ๆ ตอนใดตอนหนึ่งในชีวประวัติบุคคล |
| สำคัญ ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นเรื่องจริง เช่น เกร็ดพงศาวดาร, |
| เรื่องที่เขียนเล่าถึงบรรยากาศที่น่าสนใจหรือสนุกขบขัน |
| ในที่ประชุมก่อนที่จะมีผลสรุปออกมา. |
|
|
| เกรน | [เกฺรน] น. มาตราชั่งอย่างหนึ่งของอังกฤษ ๑ เกรน |
| เท่ากับ ๖๔.๗๙๙ มิลลิกรัม. (อ. grain). |
|
|
| เกร่อ | [เกฺร่อ] ว. ลักษณะบางอย่างที่เกี่ยวกับเรื่องกินเรื่องใช้เป็นต้นที่ |
| คนโดยมากมักทํากัน เช่นกินกันเกร่อ เที่ยวกันเกร่อ ใช้กันเกร่อ. |
|
|
| เกรอะ | [เกฺรอะ] ก. แยกเอาแต่ส่วนที่เป็นน้ำใสหรือส่วนละเอียดที่นอนก้น |
| อยู่ด้วยเครื่องกรองมีผ้าหนาหรือกระดาษฟางเป็นต้น เช่น เกรอะน้ำปลา |
| เกรอะแป้ง. ว. เป็นตะกอนทับถมอย่างของที่นอนก้นซับซ้อนอยู่ |
| เช่น ตะกอนเกรอะ, เขรอะ หรือ เขลอะ ก็ว่า. |
| เกรอะกรัง [เกฺรอะกฺรัง] ว. หมักหมมแห้งติดอยู่. |
|
|
| เกราะ ๑ | [เกฺราะ] น. เครื่องสวมใส่หรือเครื่องหุ้มสําหรับป้องกันอาวุธ |
| หรืออันตราย เช่น เสื้อเกราะ รถเกราะ. |
|
|
| เกราะ ๒ | [เกฺราะ] น. เครื่องสัญญาณทําด้วยไม้ ใช้ตีหรือสั่นให้ดัง. |
|
|
| เกราะ ๓ | [เกฺราะ] ว. แห้งจนกรอบในลักษณะอย่างหญ้าแห้งหวายแห้งเป็นต้น |
| เช่น ฟางแห้งเกราะ มะขามเกราะ. |
|
|
| เกราะ ๔ | [เกฺราะ] ก. พูดเลียบเคียง เช่น อย่าคําเพราะเกราะกล่าวเจรจา. |
| (รามเกียรติ์ ร. ๑), ใช้ว่า เกลาะ ก็มี เช่น ใช่จะแกล้งกล่าวเกลาะ |
| ให้เพราะพริ้ง. (อิเหนา). |
|
|
| เกริก | [เกฺริก] ว. กึกก้อง, ดังสนั่น, เลื่องลือ, ยิ่ง. |
|
|
| เกริน | [เกฺริน] น. ส่วนที่ต่อขึ้นไปที่หัวหรือท้ายราชรถ หรือขนาบอยู่ |
| ๒ ข้างบุษบก มีลักษณะคล้ายโขนเรือที่งอนอ่อน. |
| เกรินบันไดนาค น. เกรินซึ่งเป็นแท่นเลื่อนบนรางลาดประดับรูปนาค |
| ใช้ในการเชิญพระบรมโกศโดยกว้านขึ้นหรือผ่อนลง. |
| เกรินบุษบก น. เกรินที่ต่อออกไปทางด้านข้างฐานบุษบกมาลาทั้ง |
| ๒ ข้าง เพื่อส่งรูปฐานบุษบกให้งอนแอ่นขึ้นคล้ายหัวและหางเรือ. |
| เกรินราชรถ น. เกรินที่ส่วนหัวและท้ายราชรถ. |
|
|
| เกริ่น ๑ | [เกฺริ่น] ก. บอกข่าวให้รู้ล่วงหน้า เช่น เกริ่นข่าว, อาการที่ฝ่ายชายร้องนํา |
| ในเพลงพื้นเมือง เช่น เพลงฉ่อย เพลงเกี่ยวข้าว เพื่อเชื้อเชิญฝ่ายหญิง |
| ให้ร้องตอบ; ร้องหา, เรียกหา, เช่นนกเขาขันเกริ่น ผีกู่เกริ่น. |
|
|
| เกริ่น ๒ | [เกฺริ่น] (ถิ่น-จันทบุรี) น. เครื่องมือจับสัตว์น้ำชนิดหนึ่ง |
| ทําด้วยไม้ไผ่ผ่าเป็นซีก ๆ ผูกด้วยหวายให้เป็นแผง, |
| ปัจจุบันเรียกว่า เฝือก. |
|
|
| เกรียก ๑ | [เกฺรียก] ก. เอามีดสับ ผ่า หรือจักชิ้นไม้ให้ฉีกออกไปตามเนื้อไม้ |
| เพื่อให้เป็นซีกเป็นเสี้ยวน้อย ๆ เช่น เกรียกไม้ทำเชื้อไฟ. |
|
|
| เกรียก ๒ | [เกฺรียก] น. ระยะยาวชั่วนิ้วหัวแม่มือกับนิ้วชี้กางออก |
| เช่น ยาวแค่เกรียก. |
|
|
| เกรียง ๑ | [เกฺรียง] น. เครื่องมือสําหรับใช้ในการถือปูน ทําด้วยไม้หรือเหล็ก |
| เป็นรูปแบน ๆ. |
|
|
| เกรียง ๒ | [เกฺรียง] ว. ใหญ่, ยิ่ง, มาก, เช่น มีศัพท์สําเนียงเกรียงระงม. |
| (ม. คําหลวง กุมาร). |
| เกรียงไกร [-ไกฺร] ว. ใหญ่ยิ่ง. |
|
|
| เกรียด | [เกฺรียด] ว. เสียงเขียดร้อง เช่น เสียงกรอดเกรียดเขียดกบเข้าขบเคี้ยว. |
| (นิ. เพชร). |
|
|
| เกรียน ๑ | [เกฺรียน] ว. สั้นเกือบติดหนังหัว ผิวหนังหรือพื้นที่ |
| เช่น ผมเกรียน หมาขนเกรียน หญ้าเกรียน. |
|
|
| เกรียน ๒ | [เกฺรียน] ดู เลี่ยน ๑. |
|
|
| เกรียน ๓ | [เกฺรียน] น. แป้งซึ่งนวดด้วยน้ำร้อนแล้วไม่น่ายเป็นเม็ดปนอยู่ |
| เม็ดนั้นเรียกว่า เกรียน; เรียกปลายข้าวขนาดเล็กว่า ข้าวปลายเกรียน. |
|
|
| เกรียบ | [เกฺรียบ] น. ตะกั่วที่ประสมโลหะบางอย่างเพื่อให้แข็ง |
| เรียกว่า ตะกั่วเกรียบ; เรียกของกินทําด้วยข้าวเป็นแผ่น ๆ |
| มีหลายอย่าง เช่น ข้าวเกรียบว่าว ข้าวเกรียบงา ข้าวเกรียบอ่อน. |
|
|
| เกรียม | [เกฺรียม] ว. เกือบไหม้, ลักษณะอาการของสิ่งบางอย่างที่ถูกความร้อน |
| มีไฟเป็นต้นเผาจนเปลี่ยนสีเป็นสีน้ำตาลเป็นต้น เช่น ทอดปลาจนเกรียม |
| ถูกแดดเผาจนหน้าเกรียม, โดยปริยายหมายถึงลักษณะที่คล้ายคลึง |
| เช่นนั้น เช่น เป็นทุกข์จนหน้าเกรียม. |
|
|
| เกรียมกรม | ก. ระทมใจจนหม่นไหม้, ใช้เป็น กรมเกรียม เตรียมตรม |
| หรือ ตรมเตรียม ก็ได้. |
|
|
| เกรียว | [เกฺรียว] ว. ลักษณะที่ต่อเนื่องกันมาก ๆ เป็นแถว ๆ เช่น มากันเกรียว, |
| ลักษณะอาการที่เป็นอย่างเดียวพร้อม ๆ กัน เช่น ขนลุกเกรียว, |
| เสียงเอ็ดอึงพร้อมกันหลาย ๆ เสียง เช่น หมาเห่าเกรียว เล่นกันเกรียว. |
| เกรียวกราว ว. เสียงเอ็ดอึงพร้อมกันหลาย ๆ เสียง, โดยปริยายหมายความว่า |
| ที่รู้และพูดกันทั่วไป เช่น เป็นข่าวเกรียวกราว. |
|
|
| เกรี้ยว, เกรี้ยว ๆ | [เกฺรี้ยว] ว. อาการที่แสดงความเดือดดาลหรือโกรธมาก |
| เช่น อนิจจามาร้องอยู่เกรี้ยว ๆ. (มโนห์รา). |
| เกรี้ยวกราด ก. แสดงกิริยาท่าทางพร้อมทั้งดุด่าว่ากล่าวเป็นต้น |
| อย่างรุนแรงด้วยความโกรธ, กราดเกรี้ยว ก็ใช้. |
| เกรี้ยวโกรธ ก. โกรธจัด, โกรธเกรี้ยว ก็ว่า. |
|
|
| เกเร | ว. เกกมะเหรก, มีนิสัยเป็นพาล ชอบแกล้งชอบรังแกและเอาเปรียบเขา, |
| มักใช้เข้าคู่กับคํา พาล เป็น พาลเกเร. |
| เกเรเกตุง (ปาก) ว. ไม่เอางานเอาการ, ไม่เอาเรื่องเอาราว. |
| เกเรเกเส (ปาก) ว. ไม่ตรงไปตรงมา. |
|
|
| เกล็ด | น. ส่วนที่เป็นแผ่น ๆ ซ้อนเหลื่อมกันห่อหุ้มตัวปลาและ |
| สัตว์เลื้อยคลานบางชนิด, สิ่งที่แข็งตัวเป็นแผ่นบาง ๆ คล้ายเกล็ดปลา |
| เช่น เกล็ดพิมเสน น้ำตาลขึ้นเกล็ด, โดยปริยายหมายความถึงสิ่งที่มี |
| ลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้น เช่น บานเกล็ด ฝาเกล็ด เกล็ดเสื้อ. |
| ก. ขบให้เมล็ดแตกเพื่อกินเนื้อใน (ใช้แก่สิ่งที่เป็นเม็ดเล็ก ๆ) เช่น |
| เกล็ดเมล็ดแตงโม นกเกล็ดข้าว, โดยปริยายหมายความว่าตัดเอา |
| แต่ที่ดี ๆ เช่น เกล็ดไพ่. |
| เกล็ดกระดี่ ว. เรียกอาการโรคที่เกิดขึ้นที่ตาเด็กว่า ตาเกล็ดกระดี่. |
| เกล็ดกระโห้ น. ชื่อขนมทําด้วยแป้ง น้ำตาล ไข่ เป็นแผ่น ๆ |
| คล้ายเกล็ดปลากระโห้ ผิงให้สุกกรอบ. |
| เกล็ดนาค น. ชื่อลายมีรูปเป็นครึ่งวงกลมซ้อนกันคล้ายเกล็ดปลา. |
| เกล็ดเลือด น. เม็ดเลือดขนาดเล็ก เล็กกว่าเม็ดเลือดแดงและ |
| เม็ดเลือดขาวมาก ทำหน้าที่เกี่ยวกับการแข็งตัวของเลือด. |
|
|
| เกล็ดถี่ | ดู นางเกล็ด. |
|
|
| เกล็ดปลาช่อน | น. ชื่อไม้พุ่มชนิด Phyllodium pulchellum (L.) Desv. |
| ในวงศ์ Leguminosae ขึ้นตามป่าเบญจพรรณทั่วไป ช่อดอกยาว |
| ดอกเล็กอยู่ภายในกาบรูปหอยแครงซึ่งประกบเรียงกันไปตาม |
| แนวก้านช่อดอก, ลิ่นต้น ก็เรียก. |
|
|
| เกล็ดหอย | น. (๑) เทียนเกล็ดหอย. (ดู เทียนเกล็ดหอย ที่ เทียน ๓). |
| (๒) ดู หญ้าเกล็ดหอย. |
|
|
| เกลศ | [กะเหฺลด] (แบบ) น. กิเลส เช่น ตัดมูลเกลศมาร. (ส.). |
|
|
| เกลอ | [เกฺลอ] น. เพื่อนสนิท. |
|
|
| เกลา | [เกฺลา] ก. ทําสิ่งที่ยังขรุขระอยู่ให้เกลี้ยงหรือได้รูปทรงดีขึ้น |
| เช่น เกลาไม้ไผ่, ทำให้ดีขึ้นหรือเรียบร้อยขึ้น เช่น เกลาสํานวน |
| หนังสือ เกลานิสัย. |
| เกลากลึง ว. งามเกลี้ยงเกลา, กลึงเกลา ก็ว่า. |
|
|
| เกล้า | [เกฺล้า] น. หัว (ใช้เฉพาะในโวหารแสดงความเคารพอย่างสูง) |
| เช่น มารดาบังเกิดเกล้า. ก. มุ่นผมให้เรียบร้อย เช่น เกล้าจุก เกล้ามวย. |
| เกล้ากระผม ส. คําใช้แทนตัวผู้พูด เพศชาย พูดกับผู้ใหญ่ด้วยความเคารพมาก |
| หรือกับพระสงฆ์ผู้ทรงสมณศักดิ์, พูดสั้น ๆ ว่า เกล้า หรือเขียนย่อว่า |
| เกล้าฯ, เป็นสรรพนามบุรุษที่ ๑. |
| เกล้ากระหม่อม ส. คําใช้แทนตัวผู้พูด เพศชาย เพ็ดทูลพระอนุวงศ์ |
| ชั้นพระเจ้าวรวงศ์เธอที่มิได้ทรงกรม, พระวรวงศ์เธอที่ทรงกรม |
| และสมเด็จพระสังฆราช, ถ้าผู้พูดเป็นเพศหญิงใช้ว่า เกล้ากระหม่อมฉัน, |
| เขียนย่อว่า เกล้าฯ, เป็นสรรพนามบุรุษที่ ๑. |
|
|
| เกลาะ | [เกฺลาะ] ก. พูดเลียบเคียง เช่น ใช่จะแกล้งกล่าวเกลาะให้เพราะพริ้ง. |
| (อิเหนา), ใช้ว่า เกราะ ก็มี เช่น อย่าคําเพราะเกราะกล่าวเจรจา. |
| (รามเกียรติ์ ร. ๑). |
|
|
| เกลี่ย | [เกฺลี่ย] ก. กระจายของออกไปให้เสมอกัน. |
| เกลี่ยไกล่ ก. พูดจาให้ตกลงกัน, พูดให้ปรองดองกัน; |
| ทําให้เรียบร้อย, ทําให้มีส่วนเสมอกัน, ไกล่เกลี่ย ก็ว่า. |
|
|
| เกลี้ย | [เกฺลี้ย] (แบบ) ก. ชักชวน, ทําให้ไล่เลี่ยกัน, |
| เช่น เกลี้ยกระมลบันโดย. (ตะเลงพ่าย). |
| เกลี้ยกล่อม ก. ชักชวนจูงใจให้ร่วมพวก, พูดจูงใจ |
| ให้คล้อยตามหรือปฏิบัติตาม. |
|
|
| เกลียง | [เกฺลียง] น. หญ้า เช่น เกลียงอ่อนห่อนโคลด ละไว้. (โลกนิติ). |
|
|
| เกลี้ยง ๑ | [เกฺลี้ยง] ว. เรียบ ๆ ไม่ขรุขระหรือไม่มีลวดลาย; |
| หมดไม่มีเหลือไม่มีอะไรติดอยู่ เช่น หมดเกลี้ยง กินเสียเกลี้ยง. |
| เกลี้ยงเกลา ว. หมดจดหรือเรียบร้อย เช่น หน้าตาเกลี้ยงเกลา |
| หนังสือเล่มนี้สํานวนเกลี้ยงเกลา. |
|
|
| เกลี้ยง ๒ | น. ส้มเกลี้ยง. (ดู ส้ม ๑). |
|
|
| เกลียด | [เกฺลียด] ก. ชัง, รังเกียจมาก, ไม่ชอบจนรู้สึกไม่อยากพบ |
| อยากเห็นเป็นต้น, บางทีใช้คู่กับคํา ชัง ว่า เกลียดชัง. |
| เกลียดตัวกินไข่ (สํา) ก. เกลียดตัวเขา แต่อยากได้ผลประโยชน์จากเขา, |
| มักใช้เข้าคู่กับ เกลียดปลาไหลกินน้ำแกง ว่า เกลียดตัวกินไข่ |
| เกลียดปลาไหลกินน้ำแกง. |
| เกลียดปลาไหลกินน้ำแกง (สํา) ก. เกลียดตัวเขา แต่อยากได้ |
| ผลประโยชน์จากเขา, มักใช้เข้าคู่กับ เกลียดตัวกินไข่ ว่า |
| เกลียดตัวกินไข่ เกลียดปลาไหลกินน้ำแกง. |
|
|
| เกลียว | [เกฺลียว] น. สิ่งที่มีลักษณะเป็นรอยพันหรือบิดโดยรอยต่อเนื่อง |
| อย่างสว่าน หรือตะปูควงหรือเชือกที่ฟั่นเป็นต้น, ลักษณะของเชือก |
| ที่ฟั่น. ก. กิริยาที่หมุนบิดให้เชือกเขม็งขึ้น เรียกว่า ตีเกลียว, |
| ถ้าเอาเชือก ๒ เส้นฟั่นควบเป็นเส้นเดียวกัน แล้วเอาเชือกเส้นที่ ๓ |
| ซึ่งเขม็งแล้ว ควบเข้าไประหว่างเชือก ๒ เส้นนั้น โดยคลายเกลียว |
| ที่ปลายเชือก ๒ เส้นแรกเล็กน้อยเพื่อให้เชือกเส้นที่ ๓ สอดควบ |
| เข้าด้วยกันได้จนตลอดเรียกว่า สับเกลียว หรือ สับเชือก. |
| ว. โดยปริยายหมายความว่า ขยันขันแข็ง เช่น หากินตัวเป็นเกลียว, |
| น้ำหนึ่งใจเดียวกัน เช่น เข้ากันเป็นเกลียว, ในลักษณะนี้ถ้าไม่เข้าเกลียวกัน |
| คือแตกพวกหรือไม่ถูกกัน หรือมีความเห็นไม่ลงรอยกัน เรียกว่า ปีนเกลียว. |
| เกลียวกลม ก. กลมเกลียว. |
| เกลียวข้าง น. กล้ามเนื้อที่สีข้าง. |
| เกลียวคอ น. กล้ามเนื้อที่คอ สําหรับทําให้เอี้ยวคอได้สะดวก. |
| เกลียวหวาน น. เกลียวของนอตเป็นต้นที่ชำรุดไม่กินเกลียวกัน. |
|
|
| เกลี่ยวดำ | [เกฺลี่ยว-] น. โรคเปลี่ยวดํา. |
|
|
| เกลือ | [เกฺลือ] น. วัตถุที่มีรสเค็ม ใช้ประกอบอาหารเป็นต้น โดยทั่วไป |
| ได้มาจากน้ำทะเล, เกลือสมุทร ก็เรียก; (วิทยา) สารประกอบซึ่ง |
| ประกอบด้วยโลหะหรือหมู่ธาตุที่เทียบเท่าโลหะกับอนุมูลกรด. |
| เกลือกรด (เคมี) น. เกลือที่เกิดขึ้นโดยธาตุไฮโดรเจนชนิดที่แปร |
| สภาพเป็นไอออนได้ ซึ่งมีอยู่ในโมเลกุลของกรด ถูกโลหะหรือ |
| หมู่ธาตุที่เทียบเท่าโลหะเข้ามาแทนที่ไม่หมด เช่น |
| โซเดียมไฮโดรเจนซัลเฟต (NaHSO4). (อ. acid salt). |
| เกลือแกง น. เกลือปรกติชนิดหนึ่งชื่อโซเดียมคลอไรด์ (NaCl) |
| ลักษณะเป็นผลึกสีขาวละลายน้ำได้ มีมากในน้ำทะเล ใช้ปรุงอาหาร |
| ทําเครื่องดองเค็ม, เมื่ออยู่ในสภาพบริสุทธิ์ที่สุด ใช้ละลายในน้ำกลั่น |
| เรียกว่า น้ำเกลือ สําหรับให้ผู้ป่วยโดยให้ทางเส้นเลือด ใช้ในอุตสาหกรรมทําสบู่ |
| อุตสาหกรรมผลิตโซดาแผดเผา. (อ. common salt). |
| เกลือเงิน น. เกลือปรกติชนิดหนึ่งชื่อซิลเวอร์ไนเทรต (AgNO3) |
| ลักษณะเป็นผลึกสีขาวละลายน้ำได้ ใช้ประโยชน์ในทางแพทย์ |
| อุตสาหกรรมชุบโลหะให้เป็นเงิน. |
| เกลือจิ้มเกลือ (สํา) ว. ไม่ยอมเสียเปรียบกัน, แก้เผ็ดให้สาสมกัน. |
| น. คนเค็มต่อคนเค็มมาพบกัน. |
| เกลือจืด น. เกลือที่ตกผลึกก่อนเกลือชนิดอื่น ๆ ในการทํานาเกลือ |
| มีปนอยู่กับเกลือที่ใช้ในการปรุงอาหารเสมอ ไม่มีรส หรือ เกลือที่ |
| ได้จากการเผายิปซัม, ยิปซัม หรือ หินฟองเต้าหู้ ก็เรียก. |
| เกลือด่าง น. เกลือเบสิก. |
| เกลือด่างคลี น. ชื่อเกลือชนิดหนึ่งในตํารายาไทย. |
| เกลือเบสิก (เคมี) น. เกลือที่เกิดขึ้นโดยอนุมูลกรดเข้าไปแทนที่ |
| หมู่ไฮดรอกซิล (OH) ซึ่งมีอยู่ในโมเลกุลของเบสไม่หมด เช่น |
| เลดไฮดรอกซีคลอไรด์ [Pb(OH)Cl], เกลือด่าง ก็ว่า. (อ. basic salt). |
| เกลือปรกติ (เคมี) น. เกลือที่เกิดขึ้นโดยธาตุไฮโดรเจนชนิดที่ |
| แปรสภาพเป็นไอออนได้ ซึ่งมีอยู่ในโมเลกุลของกรดถูกโลหะหรือ |
| หมู่ธาตุที่เทียบเท่าโลหะเข้ามาแทนที่จนหมดสิ้น เช่น |
| โซเดียมซัลเฟต (Na2SO4). (อ. normal salt). |
| เกลือเป็นหนอน (สํา) น. ญาติมิตร สามีภรรยา บุตรธิดา เพื่อนร่วมงาน |
| หรือคนในบ้าน คิดคดทรยศ, ไส้เป็นหนอน ก็ว่า. |
| เกลือฟอง น. ชื่อเกลือชนิดหนึ่งในตํารายาไทย. |
| เกลือยูเรต น. เกลือของกรดยูริก. |
| เกลือสมุทร น. เกลือที่ได้จากน้ำทะเล. |
| เกลือสินเธาว์ น. เกลือที่ได้จากดินเค็ม. |
|
|
| เกลื้อ | [เกฺลื้อ] ก. เกลือก, เกลี้ย, กลั้ว, ระคน, เจือ. |
|
|
| เกลือก ๑ | [เกฺลือก] ก. กลิ้งหรือเสือกตัวไปมา เช่น เกลือกตม เกลือกฝุ่น, |
| เอาสิ่งใดสิ่งหนึ่งทําเช่นนั้นเพื่อให้สิ่งอื่นติด เช่น เอาขนมเกลือกงา. |
| เกลือกกลั้ว ก. คบหาสมาคม, คลุกคลี, เช่น เกลือกกลั้วกับคนพาล; |
| ทําให้มัวหมอง, ทําให้มีมลทิน, เช่น ไม่มีอะไรมาเกลือกกลั้ว. |
| เกลือกกลิ้ง ก. กลิ้งหรือเสือกตัวไปมา เช่น นอนเกลือกกลิ้งอยู่บนที่นอน, |
| เกลือก ก็ว่า; พยายามกระเสือกกระสนไปตามมีตามได้หรือด้วย |
| ความทุกข์ทรมาน เช่น นอนกลิ้งเกลือกไปมาด้วยความทุรนทุราย, |
| กลิ้งเกลือก ก็ว่า. |
|
|
| เกลือก ๒ | [เกฺลือก] ก. เกรง. สัน. หาก, ถ้า, แม้, บางที, เผื่อว่า, |
| มักใช้ว่า เกลือกว่า เช่น แม่อย่าสามานย์ด้วยวาจา |
| มันจะตามถ้อยคำเข้ามาประสมประสาน เกลือกว่า |
| เหยื่อมันสาธารณ์แม่จะอดสู. (ม. ร่ายยาว ชูชก). |
|
|
| เกลื้อน | [เกฺลื้อน] น. ชื่อโรคผิวหนังเกิดจากเชื้อรา (Malassezia furfur) |
| ขึ้นเป็นดวงขาว ๆ อาจมีอาการคัน, ขี้เกลื้อน ก็ว่า. |
|
|
| เกลื่อน ๑ | [เกฺลื่อน] ว. เรี่ยรายหรือกระจัดกระจายอยู่ทั่วไป เช่น ลอยเกลื่อน |
| หล่นเกลื่อน. ก. ทําให้ยุบหรือราบลง เช่น เกลื่อนที่ เกลื่อนฝี. |
| เกลื่อนกล่น, เกลื่อนกลาด ว. เกลื่อน. |
|
|
| เกลื่อน ๒, เกลื่อนความ | [เกฺลื่อน] ก. เสความ. |
|
|
| เกไล | (โบ) น. ลักษณะนุ่งผ้าแบบหนึ่งสําหรับขี่ช้างเช่นช้างน้ำมัน. |
| (ตําราขี่ช้าง). |
|
|
| เกวัฏ | [เกวัด] (แบบ) น. ชาวประมง, พรานเบ็ด, |
| พรานแห, พรานปลา. (ป. เกวฏฺฏ). |
|
|
| เกวียน | [เกฺวียน] น. ยานชนิดหนึ่ง มีล้อ ๒ ล้อ ใช้ควายหรือวัวเทียม, |
| ลักษณนามว่า เล่ม; ชื่อมาตราตวง ๘๐ สัด หรือ ๑๐๐ ถัง เป็น ๑ เกวียน. |
| เกวียนหลวง น. มาตราตวงตามแบบราชการ มีอัตราเท่ากับ |
| ๒,๐๐๐ ลิตร หรือ ๒ กิโลลิตร, อักษรย่อว่า กว. |
|
|
| เกศ, เกศ- | [เกด, เกดสะ-] (แบบ) น. ผม, ในบทกลอนใช้หมายถึง |
| หัว ก็มี เช่น ก้มเกศ. |
| เกศธาตุ น. ผม (มักใช้ทางศาสนา) เช่น พระเกศธาตุ |
| หมายถึง พระเกศาของพระพุทธเจ้า. |
|
|
| เกศพ, เกศวะ | [-สบ, เกสะวะ] ว. ผู้มีผมงาม, ใช้เป็นนามของพระนารายณ์ |
| หรือพระกฤษณะซึ่งเป็นอวตารปางหนึ่งของพระนารายณ์. (ส.). |
|
|
| เกศา | (กลอน) น. หัว; ผม. |
| เกศากันต์ ก. ตัดจุก, โกนจุก, (ใช้เฉพาะเจ้านายชั้นหม่อมเจ้า). |
|
|
| เกศินี | น. นางผู้มีผมงาม เช่น โฉมแก้วเกศินีนาฏ. |
| (ม. คําหลวง ฉกษัตริย์). (ส.). |
|
|
| เกศี | (กลอน) น. หัว; ผม. |
|
|
| เกษตร | [กะเสด] น. ที่ดิน, ทุ่ง, นา, ไร่; (โบ) แดน |
| เช่น พุทธเกษตร. (ส. เกฺษตฺร; ป. เขตฺต). |
| เกษตรกร [กะเสดตฺระกอน] น. ผู้ทําเกษตรกรรม. (ส.). |
| เกษตรกรรม [กะเสดตฺระกํา] น. การใช้ที่ดินเพาะปลูกพืชต่าง ๆ |
| รวมทั้งการเลี้ยงสัตว์ การประมงและการป่าไม้. (ส.). |
| เกษตรและสหกรณ์ น. ชื่อกระทรวงที่มีอํานาจหน้าที่เกี่ยวกับการเกษตร |
| การเศรษฐกิจการเกษตร การปฏิรูปที่ดินเพื่อการเกษตร |
| การชลประทาน การประมง การปศุสัตว์ การป่าไม้ |
| การพัฒนาที่ดิน และการสหกรณ์. |
| เกษตรศาสตร์ [กะเสดตฺระสาด] น. วิชาว่าด้วยเกษตรกรรม. |
| (ส. เกฺษตฺร + ศาสฺตฺร = วิชา). |
|
|
| เกษม | [กะเสม] น. ความสุขสบาย, ความปลอดภัย, มักใช้เข้าคู่กับคําอื่น |
| เช่น สุขเกษม เกษมศานต์. (โบ เขียนเป็นกระเษม, เขษม ก็มี). (ส.; ป. เขม). |
| เกษมศานต์, เกษมสันต์ ว. โปร่งอารมณ์, ชื่นชมยินดี. |
| (ส. เกฺษม + ศานฺต, ส. เกฺษม + ป. สนฺต). |
|
|
| เกษียณ | [กะเสียน] ก. สิ้นไป (ใช้เกี่ยวกับการกําหนดอายุ) |
| เช่น เกษียณอายุราชการ. (ส. กฺษีณ; ป. ขีณ). |
| เกษียณอายุ [กะเสียน-] ก. ครบกําหนดอายุรับราชการ, |
| สิ้นกําหนดเวลารับราชการหรือการทํางาน, พูดสั้น ๆ ว่า |
| เกษียณ ก็มี. |
|
|
| เกษียน | [กะเสียน] น. ข้อความที่เขียนแทรกไว้เช่นในใบลาน, |
| ข้อความที่เขียนไว้บนหัวกระดาษคําสั่ง หรือหนังสือราชการ |
| เรียกว่า หัวเกษียน. ก. เขียน. ว. เล็กน้อย. (แผลงมาจาก เขียน). |
|
|
| เกษียร | [กะเสียน] (แบบ) น. น้ำนม. (ส. กฺษีร; ป. ขีร). |
| เกษียรสมุทร น. ทะเลน้ำนม, ที่ประทับของพระนารายณ์. |
| (ส. กฺษีร + สมุทฺร). |
|
|
| เกส, เกสา, เกสี | น. เกศ, เกศา, เกศี. (ป.). |
|
|
| เกสร | [-สอน] น. ส่วนในของดอกไม้โดยมากเป็นเส้น ๆ เช่น เกสรบัว, |
| เรณูหรือผงเหลืองที่มีอยู่ในดอกไม้ ติดอยู่กับก้านเกสรก็มี |
| ติดกับเมล็ดเกาะอยู่กับดอกก็มี, ส่วนสืบพันธุ์ของดอกไม้; |
| (แบบ) ขนสร้อยคอสิงโต เช่น เกสรสร้อยศอดังผ้ารัตกัมพล. |
| (ม. ร่ายยาว มหาพน). (ป.; ส. เกสร, เกศร). |
| เกสรทั้งห้า น. เกสรดอกไม้ ๕ ชนิด มี เกสรดอกพิกุล เกสรดอก |
| บุนนาค เกสรดอกสารภี เกสรดอกบัวหลวง เกสรดอกมะลิ. |
|
|
| เกสรี | [เกสะรี, เกดสะรี] (แบบ) น. สิงโต, สิงห์, ราชสีห์. (ป.). |
|
|
| เก้อ | ว. แสดงสีหน้าเจื่อนเพราะรู้สึกผิดคาดหรือทําอะไรผิดพลาดไป |
| เช่น ทําหน้าเก้อ, รู้สึกผิดคาดผิดหวัง เช่น ไปเก้อ คอยเก้อ, |
| ผิดแผกไปจากผู้อื่นเขาหรือแต่งตัวรอจะไปงานแล้วไม่ได้ไป |
| เช่น แต่งตัวเก้อ; กระดาก, อาย, เช่น ทําแก้เก้อ; ขัดเขินหรือค้างอยู่ |
| เพราะไม่เข้ากัน ไม่รับกัน เช่น รําเก้อ เรือนหลังนี้ทําไม่ได้ส่วนดูเก้อ |
| ข้อความที่เขียนไว้เก้อไม่รับกัน. |
| เก้อเขิน ว. อาการที่วางหน้าไม่สนิท, รู้สึกกระดากอาย. |
|
|
| เกะ | ว. สั้น เช่น ควายเขาเกะแค่หู. (สิบสองเดือน). |
|
|
| เกะกะ | ว. กีด, ขวาง, ไม่เป็นระเบียบ, เช่น วางของเกะกะ; |
| ประพฤติเป็นพาลเกเร เช่น คนเกะกะ. |
|
|
| เกา | ก. เอาเล็บหรือสิ่งที่มีลักษณะคล้ายเล็บครูดผิวหนังเพื่อให้หายคันเป็นต้น, |
| อาการที่สมอเรือครูดไปตามพื้นท้องน้ำ ไม่ยึดอยู่กับที่. |
| เกาสมอ ก. ลากสมอครูดไปตามพื้นท้องน้ำ โดยเฉพาะ |
| ในขณะที่กำลังกว้านสมอขึ้นเก็บ. |
|
|
| เก่า | ว. ก่อน เช่น ครูคนเก่า กรรมเก่า; ไม่ใหม่ เช่น ผ้าเก่า ของเก่า, |
| คํานี้เมื่อใช้ประกอบกับคําอื่น ๆ มีความหมายต่าง ๆ กัน |
| แล้วแต่คําที่นํามาประกอบ เช่น มือเก่า หมายถึง ชํานาญ, |
| หัวเก่า หมายถึง ครึ ไม่ทันสมัย, รถเก่า หมายถึง รถที่ใช้แล้ว. |
|
|
| เก้า | น. จํานวนแปดบวกหนึ่ง; ชื่อเดือนจันทรคติ เรียกว่า |
| เดือน ๙ ตกในราวเดือนสิงหาคม. |
|
|
| เก๋า | น. ชื่อปลาทะเลหลายชนิดในวงศ์ Serranidae ที่มีสีต่าง ๆ เป็นแต้ม |
| ด่าง ดวง ลาย หรือจุดประคล้าทึบ เช่น ตุ๊กแก (Epinephelus salmoides) |
| หมอทะเล (Promicrops lanceolatus). |
|
|
| เกาต์ | น. ชื่อโรคอย่างหนึ่ง เกิดขึ้นเพราะมีกรดยูริกในเลือดมากเกินไป |
| เป็นผลให้เกิดการตกตะกอนเป็นเกลือยูเรตในเนื้อเยื่อบริเวณข้อ |
| เช่น ที่ข้อนิ้วมือนิ้วเท้า ข้อเท้า หรือ บริเวณอวัยวะอื่น ทําให้มี |
| อาการบวมและปวด. (อ. gout). |
|
|
| เกาทัณฑ์ | น. ธนู, กุทัณฑ์ ก็ใช้. (ป., ส. โกทณฺฑ). |
|
|
| เกาทุมพร | [-ทุมพอน] น. ผ้าทอด้วยขนสัตว์เนื้อละเอียด เช่น เกาทุมพรแพงค่าควรแสน. |
| (ม. คําหลวง ทานกัณฑ์). (ป. โกทุมฺพร, โกฏุมฺพร). |
|
|
| เกาบิน | น. ผ้าปิดของลับ. (ส. เกาปิน; ป. โกปิน). |
|
|
| เกาบิล | [-บิน] น. ชื่อแหวนคู่กับสายธุรําในพิธีพราหมณ์. |
|
|
| เกามาร | [-มาน] (โบ) น. กุมาร เช่น กูจะขอพระราชทานเกามารท้งงสองพระองค์. |
| (ม. คําหลวง กุมาร). |
|
|
| เกาลัด | น. ชื่อไม้ต้นขนาดเล็กชนิด Sterculia monosperma Vent. |
| ในวงศ์ Sterculiaceae ขอบใบเรียบ ดอกเล็ก สีชมพูอมเขียว |
| เปลือกผลหนา ไม่มีหนาม เมื่อแก่จะปริแยกออกจากกัน เมล็ดเกลี้ยง |
| สีน้ำตาลแกมแดง เปลือกไม่แข็ง เนื้อในสีขาว กินได้. |
|
|
| เกาลัดจีน | น. ชื่อไม้ต้นขนาดใหญ่ชนิด Castanea mollissima Blume |
| ในวงศ์ Fagaceae ขอบใบจักแหลม ดอกเล็ก สีน้ำตาลอ่อน |
| เปลือกหุ้มผลหนามีหนามแหลม เมื่อแก่จะปริแยกออกจากกัน |
| เมล็ดเกลี้ยง เปลือกแข็ง สีน้ำตาลแกมแดง เนื้อในสีขาว กินได้. |
|
|
| เกาลิน | น. ดินเกาเหลียง. (อ. kaolin). |
|
|
| เกาไศย | [-ไส] (แบบ) น. ผ้าไหม. (ส. เกาเศยฺย; ป. โกเสยฺย). |
|
|
| เกาหลี | [-หฺลี] น. ชื่อประเทศและชนชาติหนึ่ง อยู่ในคาบสมุทร |
| ทางตะวันออกของทวีปเอเชีย. |
|
|
| เกาเหลา | [-เหฺลา] น. แกงมีลักษณะอย่างแกงจืด. (จ.). |
|
|
| เกาเหลียง ๑ | [-เหฺลียง] น. ชื่อเหล้าจีนชนิดหนึ่ง. (จ.). |
|
|
| เกาเหลียง ๒ | [-เหฺลียง] น. ชื่อดินชนิดหนึ่ง ใช้ปั้นทําเครื่องเคลือบดินเผาได้ดี, |
| ดินเกาลิน ก็เรียก. (จ.). |
|
|
| เก้าอี้ | น. ที่สําหรับนั่ง มีขาและพนักพิง มักยกย้ายไปมาได้ มีหลายชนิด |
| ถ้ามีรูปยาวใช้นอน เรียกว่าเก้าอี้นอน, ถ้าใช้โยกได้ เรียกว่า เก้าอี้โยก, |
| ลักษณนามว่า ตัว. (จ.). |
|
|
| เกาะ ๑ | น. ส่วนของแผ่นดินที่มีน้ำล้อมรอบ; ละเมาะ, โดยปริยายใช้เรียก |
| ขึ้นพื้นที่ซึ่งมีต้นไม้เป็นต้นหนาแน่น มีทุ่งหรือที่เตียนล้อมรอบ |
| หรือสิ่งอื่นที่มีลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้น. |
|
|
| เกาะ ๒ | ก. จับหรือยึดสิ่งใดไว้เพื่อทรงอยู่ เช่น นกเกาะกิ่งไม้ แมงมุมเกาะฝา, |
| เอาสิ่งมีขอเป็นต้นเกี่ยวเข้ากับสิ่งอื่นเพื่อให้ติดอยู่ เช่น เอาขอเกาะต้นไม้, |
| โดยปริยายหมายความถึงอาการที่เข้าไปติดแน่นอยู่ เช่น ปลิงเกาะ |
| หรือเข้าเป็นหมู่หรือกลุ่มเดียวกัน เช่น ดินเกาะเป็นก้อนบินเกาะหมู่ |
| วิ่งเกาะกลุ่ม; ไปเอาตัวมาโดยอํานาจศาลเป็นต้น เช่น ไปเกาะตัวมา. |
| เกาะกิน ก. อาศัยกินอยู่กับคนอื่นโดยเอาแต่ประโยชน์ฝ่ายเดียว |
| ไม่ช่วยทํางานหรือช่วยเหลือจุนเจือผู้นั้น, ทําตัวดุจกาฝาก. |
|
|
| เกาะ ๓ | ว. เสียงเคาะ. |
|
|
| เกาะแกะ | ก. พูดพาดพิงเชิงชู้สาว, พูดเชิงเกี้ยวพาราสี, เช่น |
| มันเกาะแกะเกินก้ำเป็นธรรมดา. (ขุนช้างขุนแผน), |
| เคาะแคะ ก็ว่า. |
|
|
| เกิง | (โบ; กลอน) ว. ล่วง เช่น ตกพ่างบุษบนนเกิง ขาดขว้นน. |
| (ทวาทศมาส). |
|
|
| เกิ้ง | (ถิ่น-พายัพ) ก. กั้น, บัง, มุง, เช่น เอาผ้าเกิ้งแดด เกิ้งหลังคา. น. ฉัตร. |
|
|
| เกิด | ก. เป็นขึ้น, มีขึ้น, กําเนิด; มีขึ้นเป็นขึ้นโดยกะทันหัน |
| เช่น เกิดตายไปเสียก่อนที่จะได้รับมรดก เกิดฝนตกลงมา. |
| เกิดสูรย์ (ปาก) ก. เกิดสุริยุปราคา, มักใช้เข้าคู่กับคํา |
| เกิดจันทร์ เป็น เกิดสูรย์เกิดจันทร์. |
|
|
| เกิน | ว. พ้น, เลย, คํานี้ใช้แก่ลักษณะที่มีมากกว่าหรือยิ่งกว่ากําหนด |
| เช่น เกินขนาด เกินฐานะ เกินเวลา เกินสมควร. |
| เกินการ ก. มากกว่าที่ต้องประสงค์ เช่น แก่เกินการ |
| เอาของมาเกินการ. |
| เกินกิน ว. กินไม่ดีเพราะแก่เกินไป เช่น อ้อยท่อนนี้แก่เกินกิน. |
| เกินคน ว. ยิ่งกว่าคนสามัญ เช่น ฉลาดเกินคน เลวเกินคน. |
| เกินงาม ว. มากไปจนหมดงาม เช่น แต่งตัวเกินงาม. |
| เกินดี ว. เลยไปจนหมดดี เช่น ทําเกินดี คือใช้ให้ไปทําอะไร |
| แต่ทําจนเกินต้องการ เรียกว่า ทําเกินดี. |
| เกินตัว ว. เกินฐานะ เช่น ใช้จ่ายเกินตัว, เกินสภาพปรกติ |
| เช่น รู้เกินตัว ทำงานเกินตัว. |
| เกินไป ว. คําประกอบท้ายคําวิเศษณ์ เพื่อเน้นความหมาย |
| แสดงว่าเกินกําหนด เกินพอดี เช่น กินมากเกินไป ดีเกินไป |
| สุกเกินไป. |
| เกินเลย ก. แสดงกิริยาวาจาต่อผู้อื่นโดยขาดสัมมาคารวะ, |
| เหลื่อมล้ำทางจํานวน. |
| เกินหน้า, เกินหน้าเกินตา ว. เกินกว่า เด่นกว่า หรือดีกว่าฐานะ |
| ของตนเองหรือของคนอื่น. |
|
|
| เกิบ ๑ | (ถิ่น-พายัพ, อีสาน) น. เกือก. |
|
|
| เกิบ ๒ | (โบ) ก. กําบัง, บัง, เช่น เศวตฉัตรรัตนก้งง เกิบบนบรรจถรณ์. |
| (สรรพสิทธิ์), เฉกฉายกมลาสน์ฉัตรา เกิบก้งงเกศา. (สรรพสิทธิ์). |
|
|
| เกียกกาย ๑ | น. กองเสบียง (เป็นส่วนหนึ่งในกองทัพ), หัวหน้าแห่งกองเสบียงนั้น. |
|
|
| เกียกกาย ๒ | ก. ตะเกียกตะกาย, ขวนขวาย, เช่น ค่อยเกียกกายหาเลี้ยงตน. (สุบิน). |
|
|
| เกียง | ก. เกี่ยง, รังเกียจ, ไม่ลงรอย, เกี่ยงแย่ง, เกี่ยงแย้ง, |
| เช่น คนใดอันรังร้าย จิตรพิศเกียงกล. (จารึกวัดโพธิ์), |
| โดยมากใช้เป็น เกี่ยง. |
|
|
| เกี่ยง | ก. อาการที่ต่างฝ่ายต่างไม่ยอมทําเพราะกลัวจะเสียเปรียบกันเป็นต้น. |
| เกี่ยงงอน ก. เกี่ยงอย่างมีเงื่อนไข, เกี่ยงเอาเชิง. |
| เกี่ยงตาย ก. เลี่ยงไปทางตาย, ยอมตาย, เช่น หวั่นฤทธิ์คิดครั่นสงคราม |
| จักยุทธพยายาม คือขวัญสกนธ์เกี่ยงตาย. (สรรพสิทธิ์). |
|
|
| เกี๋ยง ๑ | (ถิ่น-พายัพ) น. เดือนแรกของปีนับทางจันทรคติ คือ เดือนอ้าย. |
|
|
| เกี๋ยง ๒ | (ถิ่น-พายัพ) ก. ขีดกา, ขีดไขว้. |
|
|
| เกี๋ยงคำ | (ถิ่น-พายัพ) น. ต้นลําเจียก. (ดู ลำเจียก). |
|
|
| เกียจ | [เกียด] ก. คด, ไม่ซื่อ, โกง, คร้าน. |
| เกียจกล ก. ซ่อนกล. |
| เกียจคร้าน ก. ขี้เกียจ, ไม่อยากทํางาน. |
|
|
| เกียด ๑ | น. เรียกไม้ที่ปักขึ้นกลางลานสําหรับผูกควายหรือ |
| วัวให้ย่ำนวดข้าวไปรอบ ๆ ว่า เสาเกียด. |
|
|
| เกียด ๒ | ก. กัน, กั้น. |
| เกียดกัน ก. กันไม่ให้ทําโดยสะดวก. |
|
|
| เกียด ๓ | (ถิ่น-ปักษ์ใต้) ก. ปาดให้เสมอ. |
|
|
| เกียน | น. อ่าว, ทะเล, เช่น เกาะเกียน. (ข.). |
|
|
| เกี้ยมไฉ่ | น. ผักดองเค็มชนิดหนึ่ง. (จ.). |
|
|
| เกี้ยมอี๋ | น. ของกินชนิดหนึ่ง ทําด้วยแป้งข้าวเจ้า เป็นตัว ๆ คล้ายลอดช่อง. |
| (จ. ว่า เจียมอี๊). |
|
|
| เกียร์ | น. กลอุปกรณ์ที่ส่งผ่านกําลังและการเคลื่อนที่จากส่วนหนึ่งไปยังอีก |
| ส่วนหนึ่งของเครื่องกล; ส่วนหนึ่งของรถยนต์ เรือยนต์ เป็นต้น |
| ต่อจากคลัตช์ ทําหน้าที่เปลี่ยนอัตราส่วนการทดรอบระหว่าง |
| เครื่องยนต์กับล้อ, เขียนเป็น เกีย ก็มี. (อ. gear). |
|
|
| เกียรติ, เกียรติ-, เกียรติ์ | [เกียด, เกียดติ-, เกียน] น. ชื่อเสียง, ความยกย่องนับถือ, |
| ความมีหน้ามีตา. (ส. กีรฺติ; ป. กิตฺติ ว่า คำเล่าลือ, คำสรรเสริญ). |
| เกียรติคุณ [เกียดติคุน] น. คุณที่เลื่องลือ, ชื่อเสียงโดยคุณงามความดี. |
| เกียรตินิยม [เกียดนิยม] น. ความรู้ดีเด่นเหนือระดับปรกติ |
| ที่มหาวิทยาลัยกําหนดไว้. |
| เกียรติประวัติ [เกียดติปฺระหฺวัด, เกียดปฺระหฺวัด] |
| น. ประวัติที่ได้รับความสรรเสริญ, ประวัติที่เลื่องลือ. |
| เกียรติภูมิ [เกียดติพูม] น. เกียรติเพราะความนิยม. |
| เกียรติยศ [เกียดติยด] น. เกียรติโดยฐานะตําแหน่งหน้าที่ |
| หรือชาติชั้นวรรณะ. |
| เกียรติศักดิ์ [เกียดติสัก] น. เกียรติ, เกียรติตามฐานะของแต่ละบุคคล. |
|
|
| เกียรติมุข | [เกียดมุก] น. อมนุษย์บริวารพระศิวะ ทำเป็นรูปหน้ายักษ์ปนหน้าสิงห์ |
| ตากลมถลน ไม่มีคาง ปากแสยะ ไม่มีขากรรไกรล่าง ไม่มีร่างกาย |
| ไม่มีแขนขา เชื่อกันว่าเป็นเทพเจ้ารักษาธรณีประตู เป็นเครื่องป้องกัน |
| บ้านเรือน ขับไล่เสนียดจัญไร และคอยคุ้มครองนับถือพระศิวะ |
| มักทำเป็นลวดลายแกะสลักหรือปูนปั้น เช่นที่ทับหลังปราสาทหิน |
| บางแห่ง ตามซุ้มปรางค์หรือเจดีย์ และที่ฐานพระพุทธรูป, กาฬมุข |
| หรือ หน้ากาฬ ก็เรียก. |
|
|
| เกี่ยว | ก. อาการที่สิ่งงอเป็นขอเกาะติดหรือเหนี่ยวไว้ เช่น |
| ทอดสมอให้เกี่ยวแง่หินไว้, เอาของที่มีลักษณะเช่นนั้น |
| เกาะติดหรือเหนี่ยวไว้ เช่น เอาขอเกี่ยว, ติดต่อผูกพัน, แตะต้อง, |
| ยุ่งเกี่ยว, ข้องแวะ, เช่น เรื่องนี้อันตรายมากอย่าเอาตัวเข้าไปเกี่ยวเลย, |
| เกี่ยวข้อง ก็ว่า; อาการที่สิ่งแหลมคมขูดขีด สะกิด เป็นต้น เช่น |
| หนามเกี่ยว ตะปูเกี่ยว, ตัดด้วยเคียว เช่น เกี่ยวข้าว เกี่ยวหญ้า เกี่ยวแฝก; |
| โดยปริยายหมายความว่า เนื่อง เช่น เกี่ยวด้วยเรื่องนี้. |
| เกี่ยวก้อย (สำ) ก. อาการที่แสดงความคุ้นเคยสนิทสนมกัน |
| เช่น เขาเกี่ยวก้อยกันไปเที่ยวเชียงใหม่. |
| เกี่ยวข้อง ก. ติดต่อผูกพัน, แตะต้อง, ยุ่งเกี่ยว, ข้องแวะ, เกี่ยว ก็ว่า. |
| เกี่ยวข้าว น. เรียกเพลงร้องแก้กันในเวลาเกี่ยวข้าวทํานองเพลงเรือว่า |
| เพลงเกี่ยวข้าว. |
| เกี่ยวดอง ว. นับเป็นญาติกันทางเขยหรือสะใภ้. |
| เกี่ยวดองหนองยุ่ง (ปาก) ว. เกี่ยวดองกันอย่างซับซ้อน. |
| เกี่ยวเบ็ด ก. เอาเบ็ดไปเกี่ยวเหยื่อ, เอาเหยื่อมาเกี่ยวเบ็ด. |
| เกี่ยวแฝกมุงป่า (สํา) ก. ทําอะไรเกินกําลังความสามารถของตัว. |
| เกี่ยวพัน ก. ติดเนื่องกัน, พัวพัน. |
| เกี่ยวโยง ก. ต่อเนื่องไปถึง. |
|
|
| เกี้ยว ๑ | น. เครื่องประดับลักษณะเป็นวงคล้ายพวงมาลัยสําหรับสวมจุก, |
| ราชาศัพท์ว่า พระเกี้ยว; เครื่องประดับที่มีลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้น |
| เช่น เกี้ยวลอมพอก เกี้ยวชฎา; ผ้าคาดพุงสำหรับขุนนาง เรียกว่า ผ้าเกี้ยว |
| เช่น เกี้ยวลาย คือผ้าคาดพุงที่มีลาย (บางทีเข้าใจกันว่าเป็นผ้านุ่ง |
| อย่างหนึ่ง) .ก. รัด, พันแน่น, ติดแน่น, เช่น เพราะประพฤติมันเกี้ยว |
| เกี่ยงร้ายแกมดี. (โลกนิติ); พูดให้รักในเชิงชู้สาว, พูดแทะโลม, |
| พูดเลียบเคียงเพื่อให้สมปรารถนา. |
| เกี้ยวเกไล น. วิธีนุ่งผ้าชนิดหนึ่งสําหรับขี่ช้าง. |
| เกี้ยวคอไก่ น. วิธีนุ่งผ้าเอาชายพกรัดอีกชายหนึ่งไว้ |
| แล้วเหน็บให้แน่น. |
| เกี้ยวนวม น. เกี้ยวที่ใส่หัวและนวมที่สวมคอ. |
| เกี้ยวพาน, เกี้ยวพาราสี ก. พูดให้รักในเชิงชู้สาว. |
|
|
| เกี้ยว ๒ | น. คานหามของจีนชนิดหนึ่ง. (จ.). |
| เกี้ยวประทีป น. ซุ้มไฟทําเป็นรูปอย่างเกี้ยว. |
|
|
| เกี๊ยว | น. ของกินชนิดหนึ่งใช้แผ่นแป้งสาลี ตัดเป็นสี่เหลี่ยมเล็ก ๆ |
| ห่อหมูสับเป็นต้น. (จ.). |
|
|
| เกี๊ยะ | น. เกือกไม้แบบจีน. (จ.). |
|
|
| เกื้อ, เกื้อกูล | ก. อุดหนุน, เจือจาน, เอื้อเฟื้อ, เผื่อแผ่. |
|
|
| เกือก | (ปาก) น. รองเท้า, ลักษณนามว่า คู่ หรือ ข้าง, |
| ราชาศัพท์ว่า รองพระบาท หรือ ฉลองพระบาท. |
| เกือกม้า น. เหล็กรูปโค้งสําหรับรองกีบม้า. |
|
|
| เกือบ | ว. จวน, เจียน, แทบ, หวิด. |
| เกือบไป ก. จวนเจียน, จักแหล่น. |
|
|
| แก ๑ | น. ชื่อนกชนิด Corvus splendens ในวงศ์ Corvidae รูปร่างคล้ายกา |
| แต่ตัวและปากเล็กกว่า ด้านหลังท้ายทอยสีเทา, อีแก ก็เรียก. |
|
|
| แก ๒ | ส. คําใช้แทนผู้ที่เราพูดด้วยซึ่งเป็นผู้ที่สนิทสนม หรือผู้น้อย, |
| เป็นสรรพนามบุรุษที่ ๒; (ปาก) คําใช้แทนผู้ที่เราพูดถึง, |
| เป็นสรรพนามบุรุษที่ ๓. |
|
|
| แก่ ๑ | ว. มีอายุมาก เช่น แก่ไปทุกวัน ไม้แก่ เด็กคนนี้แก่กว่าเด็กคนนั้น, |
| อยู่ในวัยชรา เช่น คนแก่ หญิงแก่, จัด เช่น เหลืองแก่ แก่เปรี้ยว |
| แก่หวาน; โดยปริยายหมายความว่า จัดเจน หนัก หรือยิ่งไปในทางนั้น |
| เช่น แก่สังคม แก่วิชา แก่เหล้า แก่เล่น แก่ไฟ. |
| แก่กล้า ก. เข้มแข็ง, ยวดยิ่ง, เช่น ศรัทธาแก่กล้า. |
| แก่ดีกรี (ปาก) ว. ดื่มสุราหรือเมรัยมาก. |
| แก่แดด ว. ทําเป็นผู้ใหญ่เกินอายุ (มักใช้แก่เด็ก). |
| แก่ตัว ว. ย่างเข้าวัยแก่. |
| แก่บ้าน (ถิ่น-พายัพ) น. ผู้ใหญ่บ้าน, นายบ้าน. |
| แก่ไฟ ว. ใช้ไฟแรงเกินไป (มักใช้แก่การหุงหรือ |
| ต้มที่ใช้ไฟแรงจนเกือบไหม้). |
| แก่แรด ว. จัดจ้านเกินอายุ, แก่เกินอายุ, แก่มาก. |
| แก่วัด ว. อยู่วัดนาน, มีท่าทีหรือความคิดเห็นแบบคนที่ได้รับ |
| การอบรมจากวัดหรืออยู่วัดนาน; รู้มาก. |
|
|
| แก่ ๒ | บ. ใช้นําหน้านามฝ่ายรับ เช่น ให้เงินแก่เด็ก. |
|
|
| แก่ ๓ | (ถิ่น-อีสาน) ก. ลาก เช่น แก่เกวียน. |
|
|
| แก้ ๑ | น. ชื่อเบี้ยตัวโต ๆ สําหรับขัดผ้านุ่งให้ผิวเป็นมัน เช่น ผ้าลาย |
| เรียกว่า เบี้ยอีแก้ หรือ เบี้ยแก้ใหญ่. (ดู เบี้ยแก้ ประกอบ). |
|
|
| แก้ ๒ | ก. ทําให้คลายจากลักษณะที่แน่นที่ติดขัดหรือที่เป็นเงื่อนเป็นปมอยู่ |
| เช่น แก้ปม แก้เงื่อน; ทําให้หลุดให้พ้นไป เช่น แก้คดี; ทําให้ดีขึ้น, |
| ทําให้ใช้การได้, ทำส่วนที่เสียให้คืนดีอย่างเดิม, ดัดแปลงให้ดีขึ้น, |
| เช่น แก้นาฬิกา แก้เครื่องจักร, แก้ไข ก็ว่า; ทําให้หาย เช่น แก้เก้อ |
| แก้ขวย แก้จน แก้โรค; เฉลย, อธิบายให้เข้าใจ, เช่น แก้ปัญหา แก้กระทู้; |
| ร้องเพลงหรือลำตัดเป็นต้นโต้ตอบกัน; เอากลับคืนมาให้ได้ เช่น |
| ไปตีแก้เอาเมืองคืน. |
| แก้เกี้ยว ก. แก้อย่างย้อนรอยให้หายกัน เช่น พูดแก้เกี้ยว ฟ้องแก้เกี้ยว. |
| แก้ขวย, แก้เขิน ก. กระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งเพื่อบรรเทาความกระดากอาย. |
| แก้ขัด ก. แก้ข้อขัดข้องให้ลุล่วงไปชั่วคราว. |
| แก้ไข ก. ทําส่วนที่เสียให้คืนดีอย่างเดิม, ดัดแปลงให้ดีขึ้น, แก้ ก็ว่า. |
| แก้เคล็ด ก. กระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งที่เชื่อกันว่าเป็นวิธีปัดเป่าหรือ |
| ป้องกันภัยหรือเหตุร้ายที่จะมีมา. |
| แก้แค้น ก. ทําตอบด้วยความแค้นหรือเพื่อให้หายแค้น. |
| แก้เชิง ก. ใช้เล่ห์เหลี่ยม ชั้นเชิง หรือ อุบาย หักล้างเล่ห์เหลี่ยม ชั้นเชิง |
| หรืออุบายของอีกฝ่ายหนึ่ง. |
| แก้ตก ก. แก้ให้สําเร็จลุล่วงไปได้. |
| แก้ตัว ก. พูดหรือทําเพื่อปลดเปลื้องความผิดหรือข้อผิดพลาดของตน. |
| แก้ต่าง (กฎ) ก. ว่าความแทนจําเลย, ใช้คู่กับ ว่าต่าง ซึ่งหมายถึง |
| ว่าความแทนโจทก์. |
| แก้ที ก. แก้ตาเดิน (ใช้แก่การเล่นหมากรุก). |
| แก้โทษ ก. ลุแก่โทษ. |
| แก้บน ก. เซ่นสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ตามที่ตนได้บนบานไว้, ใช้บน ก็ว่า. |
| แก้บาป ก. สารภาพความผิดเพื่อให้พ้นบาป. |
| แก้ผ้า ก. เอาผ้าที่นุ่งอยู่ออกจากตัว, เปลือยกายไม่นุ่งผ้า, |
| เช่น เด็กนอนแก้ผ้า เด็กแก้ผ้าวิ่งโทง ๆ. |
| แก้เผ็ด ก. ทําตอบแก่ผู้ที่เคยทําความเจ็บปวดให้แก่ตัวไว้เพื่อให้สาสมกัน. |
| แก้ฝัน ก. เล่าฝันให้ผู้อื่นทํานาย, ทํานายฝัน. |
| แก้ฟ้อง (กฎ) ก. แก้ไขคำฟ้องตามที่ศาลสั่งในกรณีที่ |
| คำฟ้องไม่ถูกต้องตามกฎหมาย; ยื่นคำให้การเป็นข้อ |
| ต่อสู้คดีเพื่อแก้คำฟ้อง. |
| แก้มือ ก. ขอสู้ใหม่, ทําสิ่งที่เสียแล้วเพื่อให้ดีขึ้น. |
| แก้ลำ ก. ใช้ชั้นเชิงตอบโต้ให้เท่าเทียมกันหรือหนักมือขึ้น. |
| แก้หน้า ก. ทําให้พ้นอาย. |
|
|
| แกง | น. กับข้าวประเภทที่เป็นน้า มีชื่อต่าง ๆ ตามวิธีปรุงและเครื่องปรุง |
| เช่น แกงจืด แกงเผ็ด แกงส้ม. (ดูที่คํานั้น ๆ). ก. ทํากับข้าว |
| ประเภทที่เป็นแกง. |
| แกงคั่ว น. แกงกะทิชนิดหนึ่ง คล้ายแกงเผ็ดแต่มีรสออกเปรี้ยว |
| เช่น แกงคั่วผักบุ้ง แกงคั่วมะระ. |
| แกงจืด น. กับข้าวที่ปรุงเป็นน้า รสไม่เผ็ด. |
| แกงบวด น. ของหวานที่ใช้ผลไม้ เผือก มัน ฟักทอง เป็นต้น |
| ต้มกับน้ำตาลและกะทิ. |
| แกงป่า น. แกงเผ็ดที่ไม่ใส่กะทิ. |
| แกงเผ็ด น. แกงพวกหนึ่ง ปรุงด้วยเครื่องเผ็ดร้อนเช่นเครื่องเทศ |
| กะทิ มีรสเผ็ด. |
| แกงร้อน น. ชื่อแกงจืดชนิดหนึ่งใส่วุ้นเส้น. |
| แกงส้ม น. แกงพวกหนึ่ง มีลักษณะคล้ายแกงเผ็ด แต่ไม่ใส่เครื่องเทศ |
| กะทิ หรือ น้ำมัน มีรสเปรี้ยวด้วยน้ำส้มมะขาม ใช้ผัก ผลไม้ หรือ |
| ดอกไม้บางอย่าง เป็นต้น แกงกับกุ้งหรือปลา เรียกชื่อตามสิ่งนั้น ๆ |
| เช่น แกงส้มผักกาดขาว แกงส้มมะละกอ แกงส้มดอกแค. |
|
|
| แก่ง | น. พืดหินหรือโขดหินที่กีดขวางทางน้ำ มักจะมีตามต้นแม่น้ำ. |
|
|
| แก้ง | ก. ขูดให้หมด; เคล็ด, ยอก, เช่น คอแก้ง. |
| แก้งก้น น. เรียกไม้ชําระว่า ไม้แก้งก้น. |
|
|
| แก๊ง | (ปาก) น. กลุ่มคนที่ตั้งเป็นก๊กเป็นเหล่า (มักใช้ในความหมายไม่ดี) |
| เช่น แก๊งโจร แก๊งอันธพาล. (อ. gang). |
|
|
| แกงขม | น. เครื่องกินกับขนมจีนน้ายา มีมะระหั่นเป็นชิ้นเล็ก ๆ |
| แล้วลวกให้สุก. |
|
|
| แกงได | น. รอยกากบาทหรือรอยขีดเขียน ซึ่งบุคคลทําไว้เป็นสําคัญ, |
| ในทางกฎหมาย ถ้าทําลงในเอกสารโดยมีพยานลงลายมือชื่อรับรอง |
| ๒ คน หรือทําต่อหน้าพนักงานเจ้าหน้าที่ถือเสมอกับลงลายมือชื่อ. |
|
|
| แกงแนง | น. ไม้ค้ายันไขว้เป็นรูปกากบาทระหว่างเสา |
| เพื่อป้องกันโครงสร้างมิให้เซหรือรวน. |
|
|
| แก่งแย่ง | ก. พยายามเอารัดเอาเปรียบกันหรือจะเอาแต่ได้ข้างเดียว, |
| ไม่ปรองดองกัน. |
|
|
| แกโดลิเนียม | น. ธาตุลําดับที่ ๖๔ สัญลักษณ์ Gd เป็นโลหะที่หายากมาก |
| ลักษณะเป็นของแข็ง หลอมละลายที่๑๓๑๒? ซ. (อ. gadolinium). |
|
|
| แกน | น. วัตถุแข็งที่อยู่ตรงกลางของสิ่งอื่นสําหรับยึดให้อยู่, |
| วัตถุแข็งที่มีสิ่งอื่นหุ้ม. ว. แข็งเป็นไตอยู่ข้างใน (มักใช้แก่ผลไม้) |
| เช่น ทุเรียนแกน มะม่วงแกน; ขัดสน,จําใจ, เช่น อยู่ไปแกน ๆ |
| เต็มแกน. |
| แกนทราย น. แกนที่ใช้ในการหล่อพระพุทธรูปหรืองานประติมากรรมไทย |
| ด้วยวิธีสูญขี้ผึ้ง ทำด้วยทรายผสมดินเหนียว หมักให้ชุ่มและ |
| เหยียบให้เข้ากันจนเหนียว จึงปั้นขึ้นเป็นรูปเลา ๆ เรียกว่า โกลน |
| แล้วผึ่งให้แห้ง จากนั้นเอาขี้ผึ้งพอกและปั้นส่วนผิวจนเป็นรูป |
| ตามที่ต้องการ. |
|
|
| แก่น | น. เนื้อไม้แข็งและมีสีเข้ม อยู่ถัดกระพี้เข้าไป, เนื้อแท้, หลักสําคัญ |
| เช่น แก่นพระศาสนา. ว. ดื้อรั้นซุกซนไม่เกรงกลัวใคร. |
| แก่นแก้ว ว. ยิ่งในทางที่เลว, เก่งในทางซุกซนหรือในทางไม่สู้ดี. |
| (ถิ่น-พายัพ) น. เพชร. |
| แก่นสาร น. สิ่งที่ยั่งยืนถาวร, หลักที่ควรยึดถือ, คุณประโยชน์, |
| (มักใช้ในความปฏิเสธ) เช่น ไม่เป็นแก่นสาร |
|
|
| แกนะ | [กะแหฺนะ] (โบ) ก. แกะ, สลัก, เจาะ. |
|
|
| แกแน | น. เรียกเด็กที่ทําตัวอวดรู้เป็นผู้ใหญ่ว่า เด็กแกแน. |
|
|
| แก๊ป | น. ชื่อหมวกของทหารตํารวจหรือข้าราชการพลเรือนเป็นต้น |
| ที่มีกะบังหน้า เรียกว่า หมวกแก๊ป; เครื่องที่ทําให้ระเบิดเป็น |
| ประกายติดดินปืน เดิมมีรูปเหมือนหมวกแก๊ปแต่ไม่มีกะบังปิดหน้า; |
| ชื่อปืนชนิดหนึ่ง มีนกสับ ใช้ยัดกระสุนและดินปืนทางปาก และสับแก๊ป |
| เรียกว่า ปืนแก๊ป. (อ. cap). |
|
|
| แกม | ว. ปน เช่น ด้ายแกมไหม คือ ด้ายปนไหม, แต่มีความหมาย |
| ไปในทางที่ว่า สิ่งที่ปนมีอยู่เป็นส่วนน้อย. |
|
|
| แก้ม | น. บริเวณหน้าทั้ง ๒ ข้างถัดตาลงมา, ราชาศัพท์ว่า พระปราง, |
| โดยปริยายหมายถึงสิ่งที่มีรูปเช่นนั้น เช่น เฉือนมะม่วงเอาแต่ |
| ๒ แก้ม = เฉือนเอา ๒ ส่วนที่มีลักษณะเหมือนแก้ม. |
|
|
| แก้มช้ำ | น. ชื่อปลาน้าจืดชนิด Puntius orphoides ในวงศ์ Cyprinidae |
| รูปร่างคล้ายปลาตะเพียน แต่มีลักษณะเด่นที่มีลําตัวยาวกว่า |
| โดยเฉพาะที่แผ่นปิดเหงือกมีสีแดงเรื่อคล้ายรอยช้ำ |
| สุดแผ่นปิดเหงือกดํา โคนครีบหางมีจุดสีดํา พื้นครีบสีแดง |
| ขอบบนและล่างดํา มีชุกชุมทั่วไป ยาวได้ถึง ๒๕ เซนติเมตร, |
| ปักษ์ใต้เรียก ปก. |
|
|
| แก้มแดง | น. ชื่อมะม่วงพันธุ์หนึ่งของชนิด Mangifera indica L. |
|
|
| แกมมา | (ฟิสิกส์) น. คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าหรือโฟตอน (photon) |
| ที่มีพลังงานสูงมาก มีช่วงคลื่นสั้นมาก มักเรียกกันว่า รังสีแกมมา |
| เคลื่อนที่ด้วยความเร็วประมาณ ๓๐๐,๐๐๐ กิโลเมตร/วินาที มีอํานาจใน |
| การเจาะทะลุได้สูง สามารถเจาะทะลุแผ่นตะกั่วหนาหลายเซนติเมตรได้ |
| เกิดจากการเสื่อมสลายของสารกัมมันตรังสี เช่น ธาตุเรเดียม |
| ธาตุโคบอลต์-๖๐ หรือเกิดจากการที่อนุภาคบีตาพุ่งชนอะตอมของธาตุ |
| ใช้ประโยชน์ในการแพทย์รักษาโรคมะเร็งและในการเกษตร. |
| (อ. gamma). |
|
|
| แก้มแหม่ม | น. ชื่อชมพู่พันธุ์หนึ่งของชนิด Eugenia javanica Lam. |
| ผลกลมแป้น สีชมพูเรื่อ ๆ. |
|
|
| แกรก | [แกฺรก] ว. เสียงดังเหมือนเล็บขูดพื้น, เสียงอย่างเสียงที่เกิดจากการ |
| ย่องหรือเล็ดลอด. |
|
|
| แกร่ง | [แกฺร่ง] ว. แข็ง, แข็งกร้าว. |
|
|
| แกร็น | [แกฺร็น] ว. ไม่เจริญเติบโตตามปรกติ (ใช้แก่คน สัตว์ และพืช). |
|
|
| แกรนิต | [แกฺร-] น. หินอัคนีชนิดหนึ่ง ประกอบด้วยหินเขี้ยวหนุมาน |
| หินฟันม้า และแร่กลีบหินเป็นส่วนใหญ่ มีหลายสี ขัดให้เป็นเงาได้ |
| กรดไม่กัด แข็งและทนทานมาก. (อ. granite). |
|
|
| แกรไฟต์ | [แกฺร-] น. อัญรูปหนึ่งของธาตุคาร์บอน ชื่อสามัญเรียกว่า |
| พลัมเบโก (plumbago) หรือแร่ดินสอดํา ลักษณะเป็นของแข็ง |
| มีรูปผลึกเป็นแผ่นบาง ๆ ทึบแสง อ่อนนุ่ม สีเทาเข้มถึงดํา เนื้ออ่อน |
| เป็นตัวนําความร้อนและไฟฟ้าได้ดี มักใช้ทําไส้ดินสอดํา |
| เบ้าหลอมโลหะ น้ามันหล่อลื่นบางชนิด ไส้ถ่านไฟฉาย ไส้ไฟอาร์ก |
| ใช้เป็นตัวลดความเร็วช่วยควบคุมจํานวนอนุภาคนิวตรอนใน |
| เครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์. (อ. graphite). |
|
|
| แกร่ว | [แกฺร่ว] ว. ทนรอหรือทนอยู่กับที่เป็นเวลานาน. |
|
|
| แกระ ๑ | [แกฺระ] น. เครื่องมือชนิดหนึ่งสําหรับตัดรวงข้าว ใช้ทางปักษ์ใต้. |
| ก. ตัด, แทง, เช่น กฤชกรดแกระทรวง. (ขุนช้างขุนแผน). |
|
|
| แกระ ๒ | [แกฺระ] (ถิ่น-ปักษ์ใต้) น. กรับ. |
|
|
| แกล | [แกฺล] (ราชา) น. หน้าต่าง, ใช้ว่า พระแกล เช่น เปิดพระแกล. |
|
|
| แกล่ | [แกฺล่] (โบ) ว. ใกล้, เกือบ, เช่น สามลักษณะนี้ใกล้ แกล่แม้นไป่มี. |
| (โลกนิติ). |
|
|
| แกล้ง | [แกฺล้ง] ก. ทําให้เดือดร้อนรําคาญ เช่น เขาแกล้งฉัน, |
| แสร้ง เช่น เขาแกล้งทําเป็นปวดฟัน, จงใจทํา พูด |
| หรือแสดงอาการอย่างใดอย่างหนึ่งเพื่อให้เขาเสียหาย |
| อาย เดือดร้อน ขัดข้อง เข้าใจผิด เป็นต้น เช่น |
| ข้าพเจ้าไม่ได้ทําผิดเลยแต่เขาแกล้งใส่ร้าย; (โบ) ตั้งใจ, จงใจ, |
| เช่น แกล้งประกาศแก่สงฆ์. (ม. คําหลวง วนปเวสน์). |
| แกล้งเกลา ว. ประณีต, ประดิดประดอย. |
|
|
| แกลน | [แกฺลน] (โบ; กลอน) ก. คร้าม, กลัว, เกรง, |
| เช่น ฤๅแกลนกําลังศร. (สรรพสิทธิ์). |
|
|
| แกลบ ๑ | [แกฺลบ] น. เปลือกข้าวที่สีหรือตําแตกออกจากเมล็ดข้าว. |
|
|
| แกลบ ๒ | [แกฺลบ] น. ชื่อแมลงพวกเดียวกับแมลงสาบ แต่มีขนาดเล็กกว่า |
| คือ ยาว ๑.๓-๑.๕ เซนติเมตร กว้าง ๕-๑๐ มิลลิเมตร ลําตัวแบน |
| รูปไข่ ขอบหน้าด้านหลังของปล้องอกยื่นออกไปคลุมหัว หนวดยาว |
| ขายาว มีหนามคลุมเต็ม บางชนิดอาศัยอยู่ตามขี้เลื่อย หรือกองแกลบ |
| ที่ผุพัง เช่นชนิด Pycnocelis surinamensis ในวงศ์ Blaberidae |
| แต่บางชนิดอาศัยอยู่ในบ้านเรือน ตามกองกระดาษหรือเศษขยะมูลฝอย |
| เช่น ชนิด Blattella germanica, Supella supellectilium ในวงศ์ Blattellidae. |
|
|
| แกลบ ๓ | [แกฺลบ] น. เรียกม้าพันธุ์เล็กว่า ม้าแกลบ; |
| เรียกวิหารขนาดเล็กว่า วิหารแกลบ. |
|
|
| แกลบ ๔ | [แกฺลบ] น. เทียนแกลบ. (ดู เทียนแกลบ ที่ เทียน ๓). |
|
|
| แกลบหนู, แกลบหูหนู | [แกฺลบ-] ดู กระดูกอึ่ง. |
|
|
| แกล้ม | [แกฺล้ม] น. ของกินกับเหล้า, กับแกล้ม ก็ว่า. ว. ไปด้วยกัน, |
| ควบคู่กันไป, แกมกัน, (ใช้แก่กิริยากิน) เช่น กินแกล้มเหล้า. |
|
|
| แกลลอน | [แกน-] น. หน่วยวัดปริมาตรของอังกฤษ ๑ แกลลอน = ๔.๕๔๖๐๙ ลิตร |
| (British Imperial gallon), หน่วยวัดปริมาตรของสหรัฐอเมริกา |
| [แกน-] น. ธาตุลําดับที่ ๓๑ สัญลักษณ์ Ga เป็นโลหะสีขาวคล้ายเงิน |
|
|
| แกลเลียม | [แกน-] น. ธาตุลําดับที่ ๓๑ สัญลักษณ์ Ga เป็นโลหะสีขาวคล้ายเงิน |
| ลักษณะเป็นของแข็ง หลอมละลายที่ ๒๙.๗๘ บซ เดือดที่ ๒๑๐๐ บซ. |
| ใช้ทําเทอร์โมมิเตอร์ชนิดใช้วัดอุณหภูมิสูง ๆ สารประกอบแกลเลียม |
| อาร์เซไนด์ใช้ประโยชน์เป็นวัตถุกึ่งตัวนํา. (อ. gallium). |
|
|
| แกล้ว | [แกฺล้ว] ว. กล้า, องอาจ, เก่ง, ว่องไว. |
|
|
| แกละ | [แกฺละ] น. ผมเด็กผู้ชายที่เอาไว้เป็นแหยมตรงแง่ศีรษะ |
| เรียกว่า ผมแกละ. |
|
|
| แกแล ๑ | (ถิ่น-พายัพ) น. กาแล, ชื่อไม้เครื่องเรือนที่ต่อจากปั้นลมทั้ง ๒ ด้าน |
| ไปไขว้กัน อยู่ตอนบนสุดของหลังคาที่ยื่นจากจั่ว อาจสลักลวดลาย |
| ตามแต่จะเห็นงาม, บางถิ่นเรียก กะแล. |
|
|
| แกแล ๒ | น. ชื่อไม้พุ่มรอเลื้อยเนื้อแข็งชนิด Maclura cochinchinensis |
| (Lour.) Corner ในวงศ์ Moraceae ขึ้นในป่าดิบ ต้นมีหนาม |
| แก่นเหลืองใช้ย้อมผ้าและทํายา, กะแล หรือ เข ก็เรียก. |
|
|
| แกว ๑ | น. คนชาติหนึ่งในเขตตังเกี๋ย. |
|
|
| แกว ๒ | น. เรียกไม้ยาว ๆ ที่ผูกเบ็ดที่ปลายสําหรับชักกบในรูว่า ขอแกว. |
|
|
| แกว ๓ | น. เบาะแส, ระแคะระคาย, ในคําว่า รู้แกว. |
|
|
| แกว ๔ | น. (๑) พริกแกว. [ดู ขี้หนู ๑ (๑)]. (๒) มันแกว. (ดู มันแกว ที่ มัน ๑). |
|
|
| แก้ว ๑ | น. หินแข็งใส แลลอดเข้าไปข้างในได้ ได้แก่จําพวกเพชรพลอย, |
| ของที่ทําเทียมให้มีลักษณะเช่นนั้น, ของที่ได้จากการใช้ทรายขาว |
| เป็นส่วนประกอบสําคัญมาหลอมกับสารที่มีสมบัติเป็นด่างเช่น |
| ออกไซด์ของโซเดียม ออกไซด์ของแคลเซียม แล้วมีลักษณะเช่นนั้น; |
| เรียกภาชนะที่ทําด้วยแก้วสําหรับใส่น้ำกินเป็นต้นว่า ถ้วยแก้ว |
| หรือเรียกสั้น ๆ ว่า แก้ว, เรียกภาชนะที่ทําด้วยแก้ว เช่น ชามแก้ว; |
| โดยปริยายหมายถึงสิ่งที่เคารพนับถือยิ่ง ในคําว่า แก้ว ทั้ง ๓ อันหมายถึง |
| พระรัตนตรัย, หรือใช้ประกอบคํานามให้หมายความว่าสิ่งนั้นมีค่ามาก |
| เป็นที่รัก หรือดีเยี่ยม เช่น นางแก้ว ช้างแก้ว ม้าแก้ว ลูกแก้ว, |
| หรือใช้เรียกของใสบางชนิด เช่น กระดาษแก้ว ผ้าแก้ว ข้าวเหนียวแก้ว. |
| แก้วก๊อ (ถิ่น-พายัพ) น. ทับทิม. |
| แก้วกุ้ง น. รังไข่ของกุ้งที่เจริญเต็มที่ มีสีแดงอมส้มหรือสีส้ม, |
| ชาวบ้านเข้าใจว่าเป็นมันกุ้งที่เป็นก้อนอยู่ในหัวกุ้ง. |
| แก้วแกลบ [-แกฺลบ] น. ตะกรันเกิดจากเถ้าแกลบที่แข็ง มีสีขาว; |
| ชื่อแร่หินชนิดหนึ่ง. |
| แก้วชิงดวง น. ชื่อลายชนิดหนึ่ง เป็นลายแย่งดอกกันหรือเป็น |
| ดอกเกี่ยวกัน, ชิงดวง ก็ว่า. |
| แก้วตา น. ส่วนสําคัญของตาที่ทําให้แลเห็น, ส่วนใสของดวงตา |
| มีรูปกลมนูนทั้ง ๒ ข้าง ลักษณะใส แต่พื้นหลังนูนออกมากกว่าพื้นหน้า |
| ตั้งอยู่ภายในดวงตา (ข้างหลังกระจกตา กั้นอยู่ระหว่าง |
| posterior chamber กับ vitreous body ของดวงตา); |
| โดยปริยายใช้เรียกสิ่งที่รักยิ่ง. |
| แก้วผลึก น. แก้วหินสีขาวสลัว. (อ. milky quartz). |
| แก้วมรกต น. ชื่อโรคซางละอองเป็นฝ้าบาง ๆ ที่ขึ้นตามลิ้น |
| และในปาก มีสีเขียวดังสีใบไม้ กระทําให้หน้าเขียว บางทีก็เหลือง |
| หรือดํา ลิ้นกระด้าง คางแข็ง มือกํา เท้างอ. (แพทย์). |
| แก้ววิเชียร น. ชื่อโรคซางละอองเป็นฝ้าบาง ๆ ที่ขึ้นตามลิ้น |
| หรือเพดานหรือกระพุ้งแก้ม สีขาวดั่งเนื้อในมะพร้าว มีอาการท้องอืด |
| ลงท้องนับหนไม่ถ้วน. (แพทย์). |
| แก้วสารพัดนึก น. แก้วที่เชื่อกันว่า ถ้าผู้ใดมีอยู่แล้ว นึกอะไรได้อย่างใจ. |
| แก้วสีไม้ไผ่ น. ไพฑูรย์, เพชรตาแมว. |
| แก้วหิน น. แร่เขี้ยวหนุมาน สีขาวใสหรือมัว. |
| แก้วหู น. เยื่อในหูสําหรับรับเสียง. |
|
|
| แก้ว ๒ | น. ชื่อนกปากงุ้มเป็นขอในวงศ์ Psittacidae ตัวสีเขียว |
| ปากมีหลายสี เช่น แดง เหลือง อยู่รวมกันเป็นฝูง กินเมล็ดพืช |
| และผลไม้ ในประเทศไทยมีหลายชนิด เช่น แก้วโม่ง |
| (Psittacula eupatria) แก้วหัวแพร (P. roseata). |
|
|
| แก้ว ๓ | น. ชื่อตัวหนอนซึ่งเป็นตัวอ่อนของผีเสื้อ ตามลําตัวมีขนน้อยและ |
| มักเป็นขนสั้น ๆ ผิวลําตัวเป็นมันเลื่อมคล้ายแก้ว มีสีสันต่าง ๆ กัน |
| บางชนิดสีเขียว เขียวปนเหลือง และบางชนิดมีลายเป็นดวง ๆ |
| บางชนิดจะปล่อยสารใสคล้ายแก้วเห็นเป็นทางเมื่อเคลื่อนผ่านไป |
| เช่น หนอนแก้วส้ม (เช่น ชนิด Papilio demoleus) ในวงศ์ Papilionidae. |
|
|
| แก้ว ๔ | น. ชื่อปลาทะเลพวกปลาจวดชนิด Otolithoides biauritus |
| ในวงศ์ Sciaenidae ลําตัวยาวเรียว ปากเล็ก ทู่ ฟันเล็ก ครีบหางแหลม |
| ก้านครีบก้นมีขนาดเล็ก เกล็ดในแนวเส้นข้างตัวขยายใหญ่และ |
| นูนเป็นสัน ลําตัวสีเทา ใกล้สันท้องมีสีเงินคล้ายปลาจวดชนิดอื่น |
| ยาวได้ถึง ๑ เมตร, จวดลาก ก็เรียก. |
|
|
| แก้ว ๕ | น. (๑) ชื่อไม้พุ่มหรือไม้ต้นขนาดกลางชนิด Murraya paniculata (L.) |
| Jack ในวงศ์ Rutaceae ขึ้นตามป่าดิบ กิ่งก้านสีขาว ใบสีเขียวสด |
| เป็นมัน ดอกสีขาว กลิ่นหอม เนื้อไม้แข็งใส เหนียว มีลาย ใช้ทําด้ามมีด |
| และไม้ถือ. (๒) ชื่อมะม่วงพันธุ์หนึ่งของชนิด Mangifera indica L. |
| นิยมกินดิบ ๆ หรือดอง. (๓) ส้มแก้ว. (ดู ส้ม ๑). (๔) (ถิ่น-พายัพ) |
| ต้นพิกุล. (ดู พิกุล). |
|
|
| แก้วกาหลง | น. ต้นกระเบาใหญ่ที่มีแต่ดอกเพศผู้. (ดู กระเบา ๑). |
|
|
| แกว่ง | [แกฺว่ง] ก. อาการที่เคลื่อนไหวไปทางโน้นทีทางนี้ทีโดยที่โคน |
| หรือต้นของสิ่งนั้นติดอยู่กับสิ่งอื่น, โดยปริยายหมายความว่า |
| ไม่อยู่กับที่, ไม่อยู่ในแนว, เช่น จิตแกว่ง. |
| แกว่งกวัด [แกฺว่งกฺวัด] ก. จับด้ามวัตถุให้ปลายตั้งขึ้นแล้วปัดไปมา |
| เช่น แกว่งกวัดอาวุธ, ไม่อยู่ที่ เช่น จิตแกว่งกวัด, กวัดแกว่ง ก็ว่า. |
| แกว่งไกว ก. แกว่งไปมา. |
| แกว่งตีนหาเสี้ยน, แกว่งเท้าหาเสี้ยน (สํา) ก. รนหาเรื่องเดือดร้อน. |
|
|
| แกว่น | [แกฺว่น] (โบ) น. แก่น. ว. แกล้วกล้า, ว่องไว. |
|
|
| แก๊ส | น. อากาศธาตุ, (วิทยา) สถานะหนึ่งของสสาร รูปร่างและ |
| ปริมาตรไม่คงที่ขึ้นอยู่กับภาชนะที่บรรจุ, เรียกไฟซึ่งเกิดจากการ |
| จุดอะเซทิลีน (acetylene) ซึ่งได้จากก้อนแคลเซียมคาร์ไบด์ทำ |
| ปฏิกิริยากับน้ำว่า ไฟแก๊ส, ก๊าซ ก็ว่า. (อ. gas). |
|
|
| แกะ ๑ | น. ชื่อสัตว์เคี้ยวเอื้องในสกุล Ovis วงศ์ Bovidae รูปร่างคล้ายแพะ |
| แต่มีขนเป็นปุยหนา ใช้ทําเครื่องนุ่งห่ม. |
| แกะดำ (สํา) น. คนที่ทําอะไรผิดเพื่อนผิดฝูงในกลุ่มนั้น ๆ |
| (ใช้ในทางไม่ดี). |
|
|
| แกะ ๒ | ก. เอาเล็บมือค่อย ๆ แคะเพื่อให้หลุดออก เช่น แกะสะเก็ด, |
| เอาสิ่งที่มีลักษณะคล้ายเล็บมือทําเช่นนั้น, ทําเป็นลวดลายหรือรูปต่าง ๆ |
| ด้วยเครื่องมือ โดยวิธีแกะ เช่น แกะตรา, โดยปริยายหมายความว่า |
| เหมือนกันอย่างกับโขกหรือแคะมาจากพิมพ์เดียวกัน ในความว่า |
| เหมือนกันอย่างกับแกะ; เอามือแงะหรือง้างสิ่งที่เกาะติดกันแน่น |
| หรือกอดไว้แน่นให้หลุดออกจากกัน เช่น แกะมือที่กําแน่น. |
| แกะรอย ก. ติดตามหาร่องรอย. |
| แกะแร ก. แกะพื้นผิวโลหะให้เป็นเส้นหรือเป็นเหลี่ยม |
| ขึ้นเงาดูคล้ายฝังเพชร. |
| แกะสะเก็ด ก. เป็นคําเปรียบหมายความว่ารื้อฟื้น |
| เรื่องเก่าขึ้นมาพูดให้เจ็บใจ. |
|
|
| โก่, โก้ ๑ | (ถิ่น-ปักษ์ใต้) ก. กู่ตะโกน, เรียกดัง ๆ. |
|
|
| โก้ ๒, โก้หร่าน | ว. หรูหราภูมิฐาน (มักใช้แก่กิริยาแต่งตัวหรือการแสดงกิริยาอื่น ๆ). |
| โก๋เก๋ ว. หรูหรางามเข้าที (มักใช้แก่กิริยาแต่งตัวหรือการแสดงกิริยาอื่น ๆ). |
|
|
| โก๋ | น. ชื่อขนมชนิดหนึ่ง ทําด้วยแป้งข้าวเหนียวผสมน้ำตาลทราย |
| อัดใส่พิมพ์เป็นรูปต่าง ๆ. |
|
|
| โกก ๑ | น. ไม้รูปโค้งปลายทั้ง ๒ ข้างงอขึ้นเล็กน้อย ใช้พาดคอวัว |
| หรือคอควายสําหรับลากเลื่อนเป็นต้น, คอม ตะโกก หรือ |
| ตะโหงก ก็เรียก. ว. เสียงดังอย่างเคาะไม้ด้วยกะลา. |
| โกกเกก ก. คดโกง, เกะกะระราน, เกกมะเหรก, เช่น |
| มีกิริยาโกกเกกร้ายกาจ. (ม. กาพย์ กุมารบรรพ). |
|
|
| โกก ๒ | (ถิ่น-ปักษ์ใต้) ว. คอก เช่น แขนโกก ว่า แขนคอก. |
|
|
| โกกนุท | [โกกะนุด] น. บัวแดง. (ป., ส. โกกนท). |
|
|
| โกกิล-, โกกิลา | [-ละ-] น. นกดุเหว่า เช่น โกกิลาหรือจะฝ่าเข้าฝูงหงส์. |
| (ม. ร่ายยาว ทานกัณฑ์). (ป., ส.). |
|
|
| โกโก้ ๑ | น. ชื่อเครื่องดื่มที่ทํามาจากเมล็ดผลโกโก้. |
|
|
| โกโก้ ๒ | น. ชื่อไม้ต้นชนิด Theobroma cacao L. ในวงศ์ Sterculiaceae |
| ดอกเล็ก สีขาวอมเหลืองหรือขาวอมชมพู ออกตามกิ่งและลําต้น |
| ผลคล้ายมะละกอขนาดเล็ก ผิวแข็งขรุขระ สีน้ำตาล เมล็ดแก่คั่วแล้ว |
| บดเป็นผง ใช้ชงเป็นเครื่องดื่มและทําขนมได้. |
|
|
| โกง | ก. ใช้อุบายหรือเล่ห์เหลี่ยมหลอกลวง เช่น โกงเงิน, |
| แสดงอาการดื้อไม่ยอมทําตาม เช่น เด็กโกง ม้าโกง. |
| ว. โค้ง, ไม่ตรง, เช่น หลังโกง. |
|
|
| โก่ง | ก. ทำให้งอเป็นรูปโค้ง, ทําให้โค้ง, เช่น โก่งศร โก่งคอ, ก่ง ก็ว่า; |
| บอกราคาเกินสมควร เช่น โก่งราคา. ว. โค้ง เช่น คิ้วโก่ง, ก่ง ก็ว่า. |
|
|
| โกงกาง | น. ชื่อไม้ต้นในสกุล Rhizophora วงศ์ Rhizophoraceae |
| ขึ้นตามป่าเลนชายทะเล นิยมใช้ทําฟืนและเผาถ่านกันมาก |
| เมล็ดงอกตั้งแต่อยู่บนต้น ลักษณะเรียวยาวคล้ายฝัก มี ๒ ชนิด |
| คือ โกงกางใบใหญ่ หรือ กงกอน (R. mucronata Poir.) และ |
| โกงกางใบเล็ก (R. apiculata Blume) ชนิดนี้นิยมใช้ทำฟืนและ |
| เผาถ่านกันมาก, พังกา ก็เรียก. |
|
|
| โก้งเก้ง | ว. มีลักษณะหรือท่าทางสูงโย่งเย่ง. |
|
|
| โกงโก้ | ว. กงโก้. |
|
|
| โก้งโค้ง | ก. โก่งก้นให้โด่ง, โน้มตัวลงยกก้นให้สูงขึ้น, ก้งโค้ง ก็ว่า. |
| น. ที่เทลูกบาศก์สกา รูปคล้ายครก. |
|
|
| โกเชาว์ | (แบบ; กลอน) น. ผ้าทําด้วยขนแพะ เช่น ไพจิตรนิทรกําราล |
| กาฬโกเชาว์. (ม. คําหลวง ทานกัณฑ์). (ป. โกชว). |
|
|
| โกญจ- | [โกนจะ-] (แบบ), |
| โกญจา (กลอน) น. นกกระเรียน เช่น แขกเต้าดุเหว่าแก้ว โกญจา. |
| (โลกนิติ). (ป.). |
| โกญจนะ [โกนจะนะ] (กลอน) ย่อมาจาก โกญจนาท เช่น |
| เสียงช้างก้องโกญจนสำเนียง. (สมุทรโฆษ). |
| โกญจนาท น. การบันลือเสียงเหมือนนกกระเรียน, ความกึกก้อง, |
| (โดยมากใช้แก่เสียงช้าง). (ป.). |
|
|
| โกฏิ | [โกด] น. ชื่อมาตรานับ เท่ากับ ๑๐ ล้าน. |
|
|
| โกฐ | [โกด] น. ชื่อเครื่องยาสมุนไพรจําพวกหนึ่ง ได้จากส่วนต่าง ๆ ของพืช |
| มีหลายชนิด คือ โกฐทั้ง ๕ ได้แก่ โกฐหัวบัว โกฐสอ โกฐเขมา |
| โกฐเชียง โกฐจุฬาลัมพา, โกฐทั้ง ๗ เพิ่ม โกฐกระดูก โกฐก้านพร้าว, |
| โกฐทั้ง ๙ เพิ่ม โกฐพุงปลา โกฐชฎามังสี, และมีโกฐพิเศษอีก ๓ ชนิด |
| คือ โกฐกักกรา โกฐกะกลิ้ง และโกฐน้ำเต้า, ตํารายาแผนโบราณ |
| เขียนเป็น โกฎ โกฏ โกฏฐ์ โกด หรือ โกษฐ์ ก็มี. (ป. โกฏฺ?). |
| โกฐกระดูก น. ชื่อเรียกเหง้าแห้งของไม้ล้มลุกชนิด Saussurea lappa |
| C.B. Clarke ในวงศ์ Compositae. |
| โกฐกะกลิ้ง น. ชื่อเรียกเมล็ดแก่แห้งของต้นแสลงใจ |
| (Strychnos nux-vomica L.) ในวงศ์ Strychnaceae. |
| โกฐกักกรา น. ชื่อเรียกรากแห้งของไม้ล้มลุกชนิด |
| Anacyclus pyrethrum (L.) DC. ในวงศ์ Compositae. |
| โกฐก้านพร้าว น. ชื่อเรียกรากแห้งของไม้ล้มลุกชนิด |
| Picrorhiza kurroa Royle ex Benth. ในวงศ์ Scrophulariaceae, |
| โกฐก้านมะพร้าว ก็เรียก. |
| โกฐเขมา [-ขะเหฺมา] น. ชื่อเรียกเหง้าและรากแห้งของไม้ล้มลุก |
| หลายชนิดในสกุล Atractylodes วงศ์ Umbelliferae เช่น |
| ชนิด A. lyrata Sieb. et Zucc., โกฐหอม ก็เรียก. |
| โกฐจุฬาลัมพา, โกฐจุฬาลำพา น. ชื่อเรียกเรือนยอด (แห้ง) |
| ที่กําลังมีดอกของพืช ๓ ชนิด ในสกุล Artemisia วงศ์ Compositae |
| เช่น ชนิด A. vulgaris L. |
| โกฐชฎามังษี, โกฐชฎามังสี น. ชื่อเรียกรากแห้งของไม้ล้มลุกชนิด |
| Nardostachys jatamansi DC. ในวงศ์ Valerianaceae. |
| โกฐเชียง น. ชื่อเรียกเหง้าและรากแห้งของไม้ล้มลุกชนิด |
| Livisticum officinale Koch. ในวงศ์ Umbelliferae. |
| โกฐน้ำเต้า น. ชื่อเรียกเหง้าและรากแห้งของพืช ๖ ชนิด |
| ในสกุล Rheum วงศ์ Polygonaceae เช่น ชนิด R. officinale Baillon., |
| R. palmatum L. |
| โกฐพุงปลา น. ชื่อเรียกสิ่งที่นูนปูดขึ้นมาตามกิ่งและใบของไม้ต้น |
| หลายชนิดในสกุล Terminalia วงศ์ Combretaceae เช่น |
| สมอไทย (T. chebula Retz.), อีสานเรียก ปูดกกส้มมอ. |
| โกฐสอ น. ชื่อเรียกรากแห้งของไม้ล้มลุกหลายชนิดในสกุล |
| Angelica วงศ์ Umbelliferae เช่น ชนิด A. sylvestris L., |
| A. glabra Makino. |
| โกฐหอม ดู โกฐเขมา. |
| โกฐหัวบัว น. ชื่อเรียกเหง้า ราก ใบ และดอกแห้งของไม้ล้มลุก ๓ ชนิด |
| ในวงศ์ Umbelliferae คือ ชนิด Cnidium officinale Makino, |
| Conioselinum univittatum Turcz. และ Licusticum wallichii |
| Franchet. |
|
|
| โกฐาส | [โกดถาด] (แบบ) น. ส่วน เช่น พรพอใจบ้นนน้นนอนนเป็น |
| โกฐาสถ้อย. (ม. คําหลวง ทศพร). (ป. โกฏฺ?าส). |
|
|
| โกณก, โกณะ | [-นก] (แบบ) น. มุม, เหลี่ยม, เช่น เปนจดูรโกณก ครรโภทกเพ็ญพยง. |
| (ม. คําหลวง วนปเวสน์). (ป.). |
|
|
| โกดัง | น. โรงเก็บสินค้าหรือสิ่งของเป็นต้น, กุดัง ก็เรียก. |
|
|
| โกตไต | น. เสื้อชนิดหนึ่ง เช่น ห่มโกตไตอวดอ้าง. (พยุหยาตรา), กุฏไต ก็ว่า. |
|
|
| โกทัณฑ์ | น. เกาทัณฑ์. (ป., ส.). |
|
|
| โกน ๑ | น. ลูก. (ข. กูน). |
|
|
| โกน ๒ | ก. ขูดผมหรือขนด้วยคมมีด. น. ชื่อวันที่พระสงฆ์ในเมืองไทยปลงผม |
| ตรงกับวันขึ้น ๑๔ ค่า หรือ แรม ๑๔ ค่า ถ้าเป็นเดือนขาดก็เป็น |
| แรม ๑๓ ค่า เรียกว่า วันโกน, คู่กับ วันพระ; (ปาก) |
| ชื่อวันก่อนวันพระวันหนึ่งได้แก่วันขึ้น ๗ ค่า ขึ้น ๑๔ ค่า |
| แรม ๗ ค่า และแรม ๑๔ ค่า ถ้าเป็นเดือนขาดก็แรม ๑๓ ค่า |
| เรียกว่า วันโกน. |
|
|
| โก่น | ก. ก่น. |
|
|
| โก๋น | (ถิ่น-พายัพ, อีสาน) น. โพรงไม้, รูที่อยู่ตามลําต้นไม้. |
| ว. เรียกผึ้งที่ทํารังในโพรงไม้ว่า ผึ้งโก๋น. |
|
|
| โกปินำ | (โบ; กลอน) น. ผ้าปิดของลับ เช่น แล้วเกี่ยวรัดโกปินํา. |
| (รามเกียรติ์ ร. ๑). (ป. โกปิน). |
|
|
| โกมล ๑ | ว. อ่อน, งาม, หวาน, ไพเราะ, เช่น กรรณาคือกลีบกมลโก- |
| มลกามแกล้งผจง. (สมุทรโฆษ). (ป., ส.). |
|
|
| โกมล ๒ | น. ดอกบัว เช่น ก็ทัดทานวาริชโกมล. |
| (ม. คําหลวง มหาราช). (ป. กมล). |
| โกมุท น. บัวแดง. (ป.). |
|
|