นิสีทน, นิสีทนะ[นิสีทะนะ] (แบบ) น. การนั่ง; ผ้ารองนั่งของภิกษุ. (ป.).
นิสีทนสันถัต น. ผ้าปูสำหรับนั่ง (มักใช้แก่พระสงฆ์).
นิสีทนาการ น. อาการนั่ง. (ป.).
นิสีทนาการดู นิสีทน, นิสีทนะ.
นิเสธว. ไม่มีลักษณะเชิงนิยต, ปฏิเสธ, ทางลบ. (อ. negative).
นี่ส. คําใช้แทนนามที่อ้างถึงบุคคลหรือสิ่งที่อยู่ใกล้ เช่น นี่ใคร นี่อะไร.
ว. คําใช้ประกอบคํานามหรือกริยาให้รู้ว่าอยู่ใกล้หรือชี้เฉพาะ เช่น
หนังสือนี่แต่งดี ขนมนี่อร่อย อยู่นี่ มานี่; คําประกอบท้ายคําเพื่อเน้น
ความหมาย เช่น เดี๋ยวเฆี่ยนเสียนี่.
นี่แน่ะ คําบอกให้ดูหรือเตือนให้รู้, นี่ ก็ว่า.
นี่แหละ คําแสดงการเน้นให้หนักแน่นยิ่งขึ้น เช่น ฉันนี่แหละ นี่แหละ
โลก.
นี่เอง คําประกอบคําอื่นแสดงการเน้นให้หนักแน่นยิ่งขึ้น เช่น เธอนี่เอง
เด็กคนนี้นี่เอง.
นี้ว. คําใช้ประกอบนามหรือข้อความที่อยู่ใกล้หรือชี้เฉพาะ เช่น ทุกวันนี้
ชายคนนี้.
นีติ(แบบ; เลิก) น. นิติ, แบบแผน, เยี่ยงอย่าง, ขนบธรรมเนียม, ประเพณี,
กฎหมาย, วิธีปกครอง, เครื่องแนะนํา, อุบายอันดี. (ป., ส.).
นีติธรรม (แบบ) น. วินัยบัญญัติ, หลักกฎหมาย, นิติธรรม. (ส.).
นีติศาสตร์ (แบบ) น. วิชากฎหมาย. (ส.).
นี่นันว. อึงมี่, อึกทึก.
นีร[นีระ] (แบบ) น. นํ้า. (ป., ส.).
นีรจร น. ปลาหรือสัตว์นํ้าอื่น ๆ. (ส.).
นีรช, นีรชะ [รด, ระชะ] น. บัว. (ส.).
นีรนาท(กลอน) ก. กึกก้อง เช่น ปฐพีนีรนาทหวาดไหว. (คําพากย์), เนียรนาท
ก็ใช้.
นีลน. สีเขียว.
นีออนน. ธาตุลําดับที่ ๑๐ สัญลักษณ์ Ne เป็นแก๊สเฉื่อย มีปรากฏเพียง ๑ ใน
๕๕,๐๐๐ ส่วนในบรรยากาศ. (อ. neon); (ปาก) เรียกหลอดไฟเรืองแสง
ที่ให้ความสว่างหรือโฆษณาว่า หลอดนีออน.
นีโอดิเมียมน. ธาตุลําดับที่ ๖๐ สัญลักษณ์ Nd เป็นโลหะ ลักษณะเป็นของแข็ง
สีเหลืองอ่อน ๆ หลอมละลายที่ ๑๐๒๔?ซ. (อ. neodymium).
นึกก. คิด เช่น นึกถึงความหลัง นึกถึงอนาคต นึกไม่ถึง, คิดขึ้นมาในฉับพลัน
เช่น นึกขึ้นมาได้.
นึกคิด ก. คิดใคร่ครวญ.
นึกดู ก. ตรึกตรอง.
นึกถึง ก. ระลึกถึง.
นึกไม่ถึง ก. คาดไม่ถึง, ไม่คิดว่าจะเป็นไปได้เช่นนั้น, เช่น รู้ว่าเขาจะเข้า
มาทำงานด้วย แต่ก็นึกไม่ถึงว่าเขาจะมาเป็นสายให้โจร.
นึกเห็น ก. นึกเอาเองเห็นไปต่าง ๆ นานา.
นึกออก ก. กลับระลึกได้.
นึง(โบ) น. ลูกชายคนที่ ๑๑, นิง ก็ว่า.
นึ่งก. ทําให้สุกหรือร้อนด้วยไอนํ้าร้อนในหวดหรือลังถึงเป็นต้น เช่น
นึ่งข้าวเหนียว นึ่งขนม.
นึ่งหม้อเกลือ ก. ใช้หม้อตาลใส่เกลืออังไฟให้ร้อน ห่อด้วยใบพลับพลึง
แล้วใช้ผ้าหุ้มอีกชั้นหนึ่ง นาบหรือประคบท้องหลังคลอดบุตรใหม่ ๆ.
นุ ๑(กลอน) ตัดมาจากอุปสรรค อนุ เช่น ทราบนุสนธิ์ทุกแห่ง. (ตะเลงพ่าย);
อเนกนุประการ. (พงศ. เลขา); โดยนุกรม. (ม. คําหลวง วนปเวสน์).
นุ ๒(โบ) ใช้เสริมแทรกเพื่อให้พยางค์สละสลวย เช่น พฤกษในนุพงไพร.
(สมุทรโฆษ).
นุงว. ยุ่ง, นุ่ง ก็ว่า.
นุงถุง ว. ยุ่งเหยิง.
นุงนัง ว. เกี่ยวพันกันยุ่ง เช่น ลูกหลานนุงนัง หนี้สินนุงนัง, พันกันยุ่ง
เช่น ด้ายยุ่งนุงนัง.
นุ่ง ๑ก. ใช้ผ้าปกปิดกายท่อนล่าง เช่น นุ่งผ้าถุง นุ่งกางเกง, แต่เดิมหมายความ
ว่า ปกปิดร่างกายท่อนบนก็ได้ เช่น นุ่งเสื้อ.
นุ่งกระโจมอก ก. นุ่งผ้าถุงสูงปิดอก.
นุ่งเจียมห่มเจียม ก. แต่งตัวพอสมกับฐานะ.
นุ่งผ้าโจงกระเบน ก. นุ่งผ้าแล้วม้วนชายผ้านุ่งสอดไปใต้หว่างขา ดึงขึ้น
ไปเหน็บขอบผ้านุ่งด้านหลังระดับบั้นเอว.
นุ่งห่ม ก. แต่งตัว เช่น นุ่งห่มให้เรียบร้อย.
นุ่ง ๒ว. ยุ่ง, นุง ก็ว่า.
นุช(กลอน; ตัดมาจาก อนุช) น. น้อง (โดยมากใช้แก่ผู้หญิง).
นุดก. อ้วนพีสดใส. (ไทยใหญ่).
นุต(แบบ) ก. ชมเชย, สรรเสริญ. (ป. นุติ).
นุ่นน. ชื่อไม้ต้นขนาดกลางชนิด Ceiba pentandra (L.) Gaertn. ในวงศ์
Bombacaceae ลําต้นและกิ่งก้านสีเขียว มีหนามสั้น ๆ ที่โคนต้น กิ่ง
ทอดขนานกับพื้น ทิ้งใบในฤดูแล้ง ดอกสีขาวนวล ผลรูปทรงกระสวย
ใช้ปุยในผลอย่างเดียวกับง้าวและงิ้ว.
นุ่มว. อ่อนละมุน, อ่อนนิ่ม.
นุ่มนวล ว. อ่อนหวาน, อ่อนโยน, ละมุนละไม, เพราะพริ้ง, เช่น พูดจา
นุ่มนวล กิริยาท่าทางนุ่มนวล.
นุ่มนิ่ม ว. กิริยามารยาทที่อ่อนโยนน่ารักน่าเอ็นดูอย่างเด็ก ๆ, อ่อนนุ่ม
อย่างไข่จะละเม็ด.
นุ้ยว. อ้วน, อวบ; (ถิ่นปักษ์ใต้) เล็ก.
นูนว. สูงขึ้นจากระดับพื้นเดิม ในลักษณะอย่างหนังสือตัวนูน ลวดลายนูน,
มีเส้นรูปนอกหรือพื้นราบโค้งออกไป.
นู่น(ปาก) ส. คําใช้แทนนามที่อยู่ไกลออกไป.
นู้น(ปาก) ว. ใช้ประกอบนามที่อยู่ไกลออกไป.
เนกขะ(แบบ) น. นิกขะ, ลิ่ม, แท่ง. (ป. นิกฺข; ส. นิกฺษ).
เนกขัม(แบบ) น. การออก, การออกจากกาม, การออกบวช. (ป. เนกฺขมฺม).
เน่ง(โบ) ก. นิ่ง, แน่.
เนตบอลน. กีฬาอย่างหนึ่ง คล้ายบาสเกตบอล มีผู้เล่นฝ่ายละ ๗ คน และส่ง
ลูกบอลโดยวิธีโยนหรือขว้างเท่านั้น ห้ามเตะหรือตบลูกบอลกับพื้น.
(อ. netball).
เนตร[เนด] (แบบ) น. ตา, ดวงตา. (ส.; ป. เนตฺต); ผู้นําทาง เช่น เนตรนารี.
เนตรนารี น. เด็กหญิงที่ได้รับการฝึกให้เป็นผู้นำในทางความประพฤติ,
สมาชิกแห่งองค์การที่มีวัตถุประสงค์ในการฝึกหัดอบรมบ่มนิสัยเด็กหญิง
ให้เป็นพลเมืองดีตามจารีตประเพณี มีอุดมคติ และความรับผิดชอบตัวเอง
และต่อผู้อื่นเป็นต้น.
เนติ[เนติ] (แบบ) น. นิติ, แบบแผน, เยี่ยงอย่าง, ขนบธรรมเนียม, ประเพณี,
กฎหมาย, วิธีปกครอง, เครื่องแนะนํา, อุบายอันดี. (ป., ส. นีติ).
เนติบัณฑิต น. ผู้ได้รับประกาศนียบัตรทางวิชากฎหมายของโรงเรียน
กฎหมาย กระทรวงยุติธรรม, ผู้สอบได้ตามหลักสูตรของสํานักศึกษา
อบรมกฎหมายของเนติบัณฑิตยสภา.
เน้นก. ทําให้หนักแน่นเพื่อให้เห็นความสําคัญ (ใช้แก่กริยาพูด) เช่น เน้น
ถ้อยเน้นคํา, ลงเสียงหนัก เช่น เน้นเสียง, กดให้แน่น เช่น เน้นเหงือก
เน้นฟัน. ว. ให้หนักแน่นยิ่งขึ้น เช่น พูดเน้น.
เนบิวลาน. บริเวณที่มีลักษณะเป็นฝ้าเรืองแสง ปรากฏเห็นได้บางแห่งบนท้องฟ้า
มีขนาดใหญ่มาก ประกอบด้วยกลุ่มแก๊ส กลุ่มดาวฤกษ์ และวัตถุต่าง ๆ
ที่จะก่อตัวรวมกันเป็นดาวฤกษ์. (อ. nebula).
เนปจูนน. ชื่อดาวเคราะห์ดวงที่ ๘ ในระบบสุริยะ มองไม่เห็นด้วยตาเปล่า เพราะ
อยู่ห่างโลกมาก อยู่ห่างดวงอาทิตย์ประมาณ ๔,๕๒๙ ล้านกิโลเมตร
มีเส้นผ่านศูนย์กลางในแนวที่ผ่านเส้นศูนย์สูตร ๔๘,๔๐๐ กิโลเมตร
ในแนวที่ผ่านขั้ว ๔๗,๔๐๐ กิโลเมตร, ดาวสมุทร ก็เรียก. (อ. Neptune).
เนปทูเนียมน. ธาตุลําดับที่ ๙๓ สัญลักษณ์ Np เป็นธาตุกัมมันตรังสีที่นักวิทยาศาสตร์
สร้างขึ้นไม่มีปรากฏในธรรมชาติ เป็นโลหะ ลักษณะเป็นของแข็งสีเงิน.
(อ. neptunium).
เนมิ(แบบ) น. กงรถ, กงเกวียน. (ป.).
เนมิตก, เนมิตกะ[เนมิดตะกะ] (แบบ) น. หมอดูทายลักษณะหรือโชคลาง. (ป. เนมิตฺตก).
เนมิตกนาม น. ชื่อที่เกิดขึ้นตามเหตุ คือลักษณะและคุณสมบัติ เช่น
พระสุคต แปลว่า ผู้ดําเนินดีแล้ว.
เนมินธร[มินทอน] น. ชื่อภูเขาชั้นที่ ๕ ในหมู่เขาสัตบริภัณฑ์ที่ล้อมเป็นวงกลม
รอบเขาพระสุเมรุ. (ป., ส.). (ดู สัตบริภัณฑ์, สัตภัณฑ์).
เนยน. ไขมันหรือนํ้ามันที่ทําจากนํ้านมสัตว์มีทั้งเหลวและแข็ง.
เนยเทียม น. สิ่งที่ทําจากไขมันหรือนํ้ามันที่ได้จากพืชและสัตว์ นํามาทํา
ให้บริสุทธิ์ ผสมวิตามินเอ วิตามินดี เติมนมและสีที่เหมาะสม แบคทีเรีย
ในนมจะทําให้เกิดกลิ่นและรสคล้ายเนย ใช้เป็นอาหารได้.
เนยใส น. นํ้ามันที่เคี่ยวมาจากเนย.
เนรกัณฐี[เนระกันถี] น. แก้วมณีชนิดหนึ่ง.
เนรคุณ[ระคุน] ว. อกตัญญูไม่รู้คุณ, ไม่สํานึกถึงบุญคุณ. (แผลงมาจาก นิรคุณ).
เนรเทศ[ระเทด] ก. บังคับให้ออกไปเสียจากประเทศหรือถิ่นที่อยู่ของตน; (กฎ)
ขับคนต่างด้าวให้ออกไปนอกราชอาณาจักร; (ปาก) โดยปริยายหมายถึง
การออกจากประเทศหรือถิ่นที่อยู่เดิมด้วยความสมัครใจ เช่น เนรเทศ
ตัวเอง. (แผลงมาจาก นิรเทศ).
เนรนาด[เนระ] (กลอน) ก. เกลื่อนกล่น, เกลื่อนกลาด, เช่น เสมือนหนึ่ง
ราชกัญญาคณานางสนมล้มเนรนาดด้วยอาลัย. (ม. ร่ายยาว ทานกัณฑ์).
(อาจเพี้ยนมาจาก ระเนระนาด).
เนรนาถ[เนระนาด] ก. ไม่มีที่พึ่ง, ซัดเซพเนจร, เช่น ก็เนรนาถประพาสพรต
ยังเขาสิงขรบวรวงกต. (ม. ร่ายยาว ชูชก).
เนรมิต[ระมิด] ก. นิรมิต, สร้างหรือบันดาลด้วยอํานาจ ฤทธิ์ หรืออภินิหาร
ให้บังเกิดเป็นขึ้นมีขึ้นโดยฉับพลัน. (ส. นิรฺมิต; ป. นิมฺมิต).
เนระพูสีน. ชื่อเฟินชนิด Microlepia speluncae (L.) Moore ในวงศ์
Dennstaedtiaceae ต้นเป็นกอใช้ทํายาได้.
เนษาท(แบบ) น. นิษาท, พรานป่า, เงาะป่า; ชาวประมง; โจร. (ส. นิษาท;
ป. เนสาท).
เนอ(กลอน) ว. นะ, แฮะ.
เน้อว. คําทอดเสียงลงท้ายบอกให้รู้ เช่น ขนมเน้อ ไปก่อนเน้อ.
เนา ๑ก. เย็บห่าง ๆ พอให้อยู่เป็นแนวเพื่อเย็บให้เรียบร้อยต่อไป.
เนา ๒ก. อยู่. (ข.).
เนา ๓(แบบ) น. เรือ, สําเภา, เภตรา. (ส.).
เนา ๔น. วันที่อยู่ถัดจากวันมหาสงกรานต์ หน้าวันเถลิงศก ปรกติตรงกับ
วันที่ ๑๔ เมษายน เรียกว่า วันเนา.
เน่าว. เสียและมีกลิ่นเหม็น เช่น ปลาเน่า เนื้อเน่า.
เน่าไฟ ว. อาการที่ของเสียเพราะต้มไม่ถูกวิธี เช่น ต้มข้าวต้มมัดไม่สุก.
เนาว ๑[เนาวะ] (แบบ) ว. ใหม่. (ป. นว).
เนาว ๒[เนาวะ] (แบบ) ว. เก้า, จํานวน ๙. (ป. นว).
เนาวรัตน์ ดู นวรัตน์ ที่ นว ๒.
เนาวนิต[วะนิด] น. นพนิต, เนยข้นชนิดหนึ่ง. (ป., ส. นวนีต).
เนินน. โคกขนาดใหญ่ที่ค่อยลาดสูงขึ้นจากระดับเดิม เช่น เนินดิน เนินเขา;
เรียกเนื้อรอบฝ่ามือที่มีลักษณะนูนกว่าบริเวณอุ้งมือว่า เนิน เช่น เนิน
พระศุกร์ เนินพระพุธ.
เนิ่น, เนิ่น ๆว. ก่อนหน้าหรือก่อนเวลานาน ๆ เช่น มาแต่เนิ่น มาแต่เนิ่น ๆ ทําแต่
เนิ่น ๆ.
เนิ่นนาน ว. ช้านานมาแล้ว เช่น ในเวลาเนิ่นนานมาแล้ว, นานมาก เช่น
อย่าให้เนิ่นนานนะ.
เนิบ, เนิบ ๆว. แช่มช้า, ช้า ๆ อย่างมีจังหวะ เช่น เดินเนิบ ๆ พูดเนิบ ๆ.
เนิบนาบ ว. หย่อนยาน, เทิบทาบ, ไม่รัดกุม.
เนียง ๑น. นาง (ออกเสียงตามเขมรที่เขียนว่า นาง).
เนียง ๒(ถิ่นปักษ์ใต้) น. ชื่อไม้ต้นชนิด Archidendron jiringa Nielsen ในวงศ์
Leguminosae ฝักบิดเป็นวง เมล็ดค่อนข้างแบน กินได้, พะเนียง ก็เรียก,
จันทบุรีเรียก ชะเนียง.
เนียน ๑น. กาบหมากที่เจียนให้มนขนาดเท่าฝ่ามือสําหรับตักนํ้าพริกจากครก,
เปลือกจั่นมะพร้าวสําหรับแซะนํ้าตาลเมื่อเวลาเคี่ยว, โดยปริยายใช้เรียก
ที่สําหรับแซะหรือตัดขนม.
เนียน ๒ว. มีเนื้อละเอียดนุ่มนวล เช่น เนื้อเนียน; เรียบสนิท เช่น เข้าไม้ได้เนียนดี.
เนียน ๓น. เครื่องมือสําหรับกวดลวดเลี่ยมภาชนะ เช่นปากป้านปากถ้วยให้เรียบ.
เนียม ๑น. (๑) ชื่อไม้พุ่มขนาดเล็กชนิด Chloranthus spicatus (Thunb.) Makino
ในวงศ์ Chloranthaceae ดอกเล็ก สีขาว กลิ่นหอม, พายัพเรียก เนียมอ้ม.
(๒) ชื่อไม้พุ่มชนิด Strobilanthes nivea Craib ในวงศ์ Acanthaceae
ดอกเล็ก สีม่วงอ่อน ใบมีกลิ่นหอมใช้ประสมปูนกินกับหมาก, เนียมสวน
ก็เรียก, อีสานเรียก อ้ม.
เนียม ๒น. เรียกงาช้างที่ใหญ่แต่สั้นและมักจะชี้ตรงว่า งาเนียม, เรียกช้างที่มีงา
เช่นนั้นว่า ช้างงาเนียม.
เนียมสวนดู เนียม ๑ (๒).
เนียมอ้ม(ถิ่นพายัพ) น. ต้นเนียม. [ดู เนียม ๑ (๑)].
เนียรน. นํ้า. (ส. นีร).
เนียรทุกข์[เนียระทุก] ว. นิรทุกข์, ไม่มีทุกข์.
เนียรเทศ[เนียระเทด] ก. เนรเทศ.
เนียรนาท[เนียระนาด] ก. กึกก้อง เช่น เสียงฆ้องกลองประนังเนียรนาท
สะเทือนท้องวนาวาสหิมวันต์. (ม. ร่ายยาว นครกัณฑ์), นีรนาท ก็ใช้.
เนื้อ ๑น. ส่วนของร่างกายคนและสัตว์อยู่ถัดหนังเข้าไป; เนื้อวัวหรือเนื้อควาย
ที่ใช้เป็นอาหาร เช่น แกงเนื้อ; สิ่งที่เป็นลักษณะประจําตัวของสิ่งต่าง ๆ
เช่น เนื้อไม้ เนื้อเงิน เนื้อทอง; ส่วนที่อยู่ถัดเปลือกของผลไม้ต่าง ๆ เช่น
เนื้อมะม่วง เนื้อทุเรียน; สิ่งที่ประกอบกันเป็นตัวอาหาร, คู่กับ นํ้า เช่น
แกงมีแต่นํ้าไม่มีเนื้อ เอาแต่เนื้อ ๆ; สาระสําคัญ เช่น เนื้อเรื่อง; คุณสมบัติ
ของเนื้อทองคําและเงินเป็นต้น เช่น ทองเนื้อเก้า เงินเนื้อบริสุทธิ์; (โบ)
ราคาทองคำเป็นเงินบาทตามคุณภาพของเนื้อทอง เช่น ทองคำหนัก
๑ บาท เป็นราคาเงิน ๘ บาท เรียกว่า ทองเนื้อแปด, ถ้าเป็นราคาเงิน
๙ บาท เรียกว่า ทองเนื้อเก้า หรือ ทองนพคุณเก้าน้ำ; โดยปริยาย
หมายความว่า ทุนเดิม, เงิน, ทรัพย์, เช่น เข้าเนื้อ ชักเนื้อควักเนื้อตัวเอง.
เนื้อกษัตริย์ น. เนื้อโลหะ เช่น ทองคํา เงิน นาก ที่บริสุทธิ์, โดยปริยาย
หมายถึงเนื้อแท้ของสิ่งนั้น ๆ.
เนื้อความ น. ข้อความทั่ว ๆ ไป.
เนื้อคู่ น. ชายหญิงที่ถือกันว่าเคยอยู่ร่วมกันมาแต่ปางก่อน, ชายหญิงที่สม
เป็นคู่ครองกัน, คู่สร้าง หรือ คู่สร้างคู่สม ก็ว่า.
เนื้อเค็ม น. เนื้อวัวเนื้อควายเป็นต้นที่หมักเกลือตากแห้งไว้.
เนื้องอก น. เนื้อเยื่อที่เจริญเติบโตผิดปรกติ อาจเป็นเนื้อร้าย หรือมะเร็ง
หรือเป็นผลมาจากสาเหตุอื่นเช่นเชื้อโรค ก็ได้.
เนื้อตัว น. ร่างกาย เช่น เนื้อตัวเหนอะหนะ.
เนื้อตาย น. เนื้อเยื่อที่ขาดเลือดหรือถูกพิษอย่างอื่นจนเซลล์ตาย.
เนื้อเต่ายำเต่า (สํา) ก. นําเอาทรัพย์สินส่วนที่เป็นกําไรหรือดอกเบี้ยกลับ
ไปลงทุนต่อไปอีกโดยไม่ต้องใช้ทุนเดิม.
เนื้อถ้อยกระทงความ น. ถ้อยคําที่ได้เรื่องได้ราวเข้าใจได้ชัดเจน, มักใช้
ในความปฏิเสธว่า ไม่ได้เนื้อถ้อยกระทงความ.
เนื้อที่ น. ขนาดของพื้นที่.
เนื้อแท้ น. ส่วนที่แท้, ส่วนที่จริง.
เนื้อนาบุญ น. แหล่งที่ควรแก่การทำบุญ เช่น พระสงฆ์เป็นเนื้อนาบุญ.
เนื้อเปื่อย น. เนื้อวัวที่ต้มจนเปื่อยใช้ประกอบอาหาร.
เนื้อผ้า (สำ) น. ความจริง เช่น ว่าไปตามเนื้อผ้า.
เนื้อเพลง น. ส่วนสําคัญของทํานองเพลงที่บอกให้รู้ว่าเป็นเพลงอะไร;
ทํานองเพลง.
เนื้อไม้ น. ส่วนของต้นไม้ที่อยู่ถัดเปลือกเข้าไป; แก่นไม้หอม โดยมาก
ใช้ทําธูป, ชนิดที่ดีมีสีดํา ใช้ทํายาไทย.
เนื้อร้อง น. คําประพันธ์สําหรับขับร้อง, คำร้อง บทเพลง หรือ บทร้อง
ก็ว่า.
เนื้อร้าย ๑ น. สัตว์ป่าที่ดุร้าย เช่น หมี เสือ.
เนื้อร้าย ๒ น. เนื้อเป็นโรค เกิดแก่ คน สัตว์ และต้นไม้ หรือแผลที่เป็น
มะเร็ง มีอาการต่าง ๆ.
เนื้อเรื่อง น. เรื่องราว, สาระของเรื่อง.
เนื้อหา น. ใจความสําคัญ, ข้อสําคัญ, สาระสําคัญ; วงเงินตามข้อตกลงที่
จ้างหามา รวมทั้งค่ารถค่าอาหาร เป็นต้น (มักใช้แก่การมหรสพ เช่น
ลิเก ละคร).
เนื้อ ๒น. ชื่อสัตว์ป่าประเภทกวาง.
เนื้อทราย น. ชื่อกวางชนิด Cervus porcinus ในวงศ์ Cervidae เป็น
กวางขนาดกลาง ตัวสีนํ้าตาลเข้มแต่ตอนล่างสีจางกว่า ตามลําตัวมีจุด
ขาวจาง ๆ อยู่ทั่วไป ลูกที่เกิดใหม่จุดขาวนี้จะชัดเจนมากเช่นเดียวกับ
ลูกกวางดาว ตัวผู้มีเขาผลัดเขาปีละครั้ง อยู่เป็นฝูงตามทุ่งหญ้า กินหญ้า
ระบัด ใบไม้ และผลไม้ เป็นสัตว์ป่าคุ้มครองของไทย, กวางแขม กวาง
ทรายหรือ ตามะแน ก็เรียก.
เนื้อสมัน ดู สมัน.
เนือง, เนือง ๆว. เสมอ ๆ, บ่อย ๆ, เช่น แสนเสนางค์เนืองบร. (ตะเลงพ่าย), ไปมาหาสู่
อยู่เนือง ๆ.
เนืองนอง ก. หลั่งไหลไม่ขาดสาย, มีมากต่อเนื่องกันไม่ขาดสาย เช่น
ทรัพย์สินเนืองนอง, นองเนือง ก็ว่า.
เนืองนิตย์ ว. เสมอ ๆ เช่น ส่งข่าวถึงกันอยู่เนืองนิตย์.
เนืองแน่น ว. แออัด, ยัดเยียด.
เนื่องก. ติดต่อกัน, เกี่ยวข้องกัน, เช่น เรื่องนี้เนื่องกับเรื่องนั้น เรื่องมันเนื่อง
ถึงกัน. น. แหวนทองเกลี้ยงมีหลายวงไขว้ติดกันรวมเป็นวงเดียวกันได้,
เรียกวัตถุอื่น ๆ ที่มีลักษณะคล้ายกัน เช่น ถ้วยเนื่อง คือ ถ้วยที่มีหลาย
ชั้นติดกัน, เนื่องรอบวงในประดับเพชร, เนื่องเพชรลงยาราชาวดี.
(ตํานานเครื่องราชอิสริยาภรณ์).
เนื่องจาก, เนื่องด้วย, เนื่องแต่ สัน. เพราะเหตุที่ เช่น โรงเรียนปิด
เนื่องจากนํ้าท่วม เนื่องด้วยเขาป่วย จึงมาไม่ได้ เนื่องแต่เหตุนั้นนั่นเอง.
เนือย, เนือย ๆว. เฉื่อย, ช้าลง, อ่อนลง, เช่น ดูเนือยลงไป นํ้าไหลเนือย ๆ; ไม่กระปรี้
กระเปร่า เช่น ทํางานเนือย ๆ, ไม่ประเปรียว เช่น แก่แล้วชักเนือย.
เนื้อเยื่อน. กลุ่มของเซลล์ที่มักมีลักษณะเหมือนกัน ทําหน้าที่ร่วมกัน. (อ. tissue).
เนื้อเยื่อกล้ามเนื้อ น. เนื้อเยื่อส่วนที่ช่วยให้อวัยวะต่าง ๆ ของร่างกาย
เคลื่อนไหวได้. (อ. muscular tissue).
เนื้อเยื่อบุผิว น. เนื้อเยื่อที่ทําหน้าที่บุผิวนอก บุผิวใน บุโพรง บุท่อ
บุต่อมของอวัยวะ. (อ. epithelial tissue).
เนื้อเยื่อประสาท น. เนื้อเยื่อของระบบประสาท ทําหน้าที่ติดต่อประสาน
งานระหว่างอวัยวะภายใน และระหว่างร่างกายกับสิ่งแวดล้อมภายนอก.
(อ. nervous tissue).
เนื้อเยื่อยึดต่อ น. เนื้อเยื่อที่ยึดเหนี่ยวภายในระหว่างอวัยวะต่าง ๆ
ของร่างกายและช่วยพยุงร่างกาย เช่น พังผืด ไขมัน เอ็น กระดูกอ่อน
กระดูก. (อ. connective tissue).
เนื้ออ่อนน. ชื่อปลานํ้าจืดหลายชนิดในวงศ์ Siluridae ไม่มีเกล็ด มีฟันเล็กแต่
แหลมคม ลําตัวแบนข้างมากบ้างน้อยบ้าง เช่น ชนิด Kryptopterus
apogon, K. cryptopterus, K. bleekeri, K. limpok, Ompok bimaculatus,
Siluroides hypophthalmus, Ceratoglanis scleronema ข้างท้องมักเป็น
สีเงิน ขนาดแตกต่างกันตั้งแต่ ๒๐-๗๗ เซนติเมตร อาจมีหรือไม่มีครีบ
หลังก็ได้บางชนิดลําตัวด้านหลังสีเทาอมเขียวหรือสีนํ้าตาล, มีชื่อไทยที่
เรียกแตกต่างกันหรือซํ้าซ้อนกันระหว่างชนิด ได้แก่ ชะโอน โอน แดง
นาง เกด ปีกไก่ นํ้าเงิน หน้าสั้น สยุมพร หรือ เซือม.
แน่ ๑ว. แท้, จริง, ไม่เป็นอื่น, เช่น ทําแน่ ไปแน่; เก่ง, มีฝีมือดี, เช่น คนนี้
มือแน่มาก.
แน่ใจ ก. มั่นใจ.
แน่ชัด ว. ชัดแจ้ง, ประจักษ์แจ้ง.
แน่แท้ ว. จริงทีเดียว.
แน่นอน ว. เที่ยงแท้, จริงแท้.
แน่แน่ว ว. อาการที่ใจมุ่งมั่นอยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง เช่น ตั้งใจแน่แน่ว,
แน่วแน่ ก็ว่า.
แน่ ๒, แน่นิ่งว. อาการที่ไม่ไหวติงไปชั่วระยะหนึ่งเพราะเป็นลมเป็นต้น, นิ่งแน่ ก็ว่า.
แน่งน. นาง.
แน่งน้อย ว. มีรูปทรงแบบบาง (มักใช้แก่หญิงสาว).
แน่นว. อาการที่แออัดยัดเยียดหรือเบียดเสียดจนแทบไม่มีที่ว่าง เช่น คนแน่น
ต้นไม้ขึ้นแน่น, อยู่กับที่หรือทําให้อยู่กับที่อย่างมั่นคงไม่ให้หลุดไม่ให้
คลอน เช่น เกาะแน่น ปักเสาแน่น, ลักษณะของเสียงดังแบบหนึ่งที่
เนื่องมาจากมีการอัดแน่นเป็นพิเศษอย่างเสียงพลุเสียงระเบิด.
แน่นขนัด ว. แออัด.
แน่นท้อง ว. อึดอัดท้องเพราะกินอาหารมากเป็นต้น.
แน่นนันต์ (กลอน) ว. มากมาย, อัดแอ, คับคั่ง, ยัดเยียด, เช่น กรุงกษัตริย์
มาพร้อมประชุมกัน แน่นนันต์ในพระลานชัยศรี. (รามเกียรติ์ ร. ๑).
แน่นแฟ้น ว. มั่นคง เช่น รักกันแน่นแฟ้น ผูกมัดแน่นแฟ้น.
แน่นหนา ว. มั่นคง เช่น ใส่กุญแจแน่นหนา, แข็งแรง เช่น ประตูหน้าต่าง
แน่นหนา, บางทีก็ใช้เข้าคู่กับ ปึกแผ่น เป็น เป็นปึกแผ่นแน่นหนา.
แน่นหน้าอก ว. มีอาการจุกเสียดบริเวณทรวงอกทําให้หายใจไม่สะดวก.
แนบก. แอบชิด, แอบเคียง, เช่น แนบข้าง แนบกาย แนบเนื้อ; ติดไปด้วย เช่น
ได้แนบสําเนาจดหมายมาด้วยแล้ว.
แนบเนียน ว. อย่างสนิทและรัดกุม เช่น ทําได้อย่างแนบเนียน ปลอมตัว
ได้อย่างแนบเนียน.
แนบแน่น ว. สนิทแน่น เช่น รักอย่างแนบแน่น.
แน่บว. อาการที่วิ่งอย่างรวดเร็วไม่เหลียวหลัง เช่น โกยแน่บ.
แนมก. แกม เช่น ดอกแนมใบ, แนบ, ชิด, เช่น ผลผกาเกิดกับกิ่งก้านระกุแกม
แนมใบวิบูลระบัดบัง. (ม. ร่ายยาว มหาพน), โกมลไม่แย้มยังแนมใบ.
(อิเหนา); แทรกแซมหรือแซงเข้าไป เช่น เอาลิ่มแนมให้แน่น, เรือตะเข้
แนมทังสองข้าง. (สามดวง); แทรกเพิ่มเติม, ควบคู่กันไป, เช่น นํ้าพริก
มีปลาดุกแนม; เสียดสี ในคำว่า เหน็บแนม.
แนวน. สิ่งที่มีลักษณะเป็นแถว เช่น แนวสน แนวรั้ว หรือเป็นเส้นเป็นทาง
ยาวไป เช่น ถูกเฆี่ยนเป็นแนว, โดยปริยายหมายถึงลักษณะเช่นนั้น
เช่น แนวความคิด แนวนโยบาย.
แนวคิด น. ความคิดที่มีแนวทางปฏิบัติ เช่น แนวคิดในการปฏิรูป
การศึกษา.
แนวทาง น. ทางปฏิบัติที่วางไว้เป็นแนว.
แนวที่ห้า น. ผู้เอาใจฝักใฝ่และช่วยเหลือศัตรู.
แนวโน้ม น. แนวทางที่น่าจะเป็นไปในทางใดทางหนึ่ง.
แนวป่า น. ชายป่าที่เห็นเป็นทิวยาวไป.
แนวรบ น. แนวที่มีการสู้รบกัน.
แนวร่วม น. ประชาชนที่มีแนวความคิดคล้อยตามและให้การสนับสนุน
แก่พวกที่มีความคิดเห็นในแนวเดียวกัน.
แนวเรือ น. รอยต่อของกระดานเรือที่เห็นเป็นทางยาวไป.
แนวหน้า น. แนวหรือเขตแบ่งกําลังทัพทางบกส่วนหน้าซึ่งพร้อมที่จะ
ปะทะกับฝ่ายศัตรู.
แนวหลัง น. ผู้ที่อยู่หลังแนวรบ.
แน่วว. ตรงดิ่งไปยังที่หมายไม่แวะเวียน เช่น วิ่งแน่วกลับไป, ไม่วอกแวก
เช่น ใจแน่ว.
แน่วแน่ ว. อาการที่ใจมุ่งมั่นอยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง เช่น ตั้งใจแน่วแน่,
แน่แน่ว ก็ว่า.
แนะก. ชี้แนวทางหรือวิธีการให้รู้โดยตรงหรือโดยอ้อม เช่น แนะให้ไปหา
หมอ แนะให้รู้เป็นนัย ๆ.
แนะนัด ก. นัดแนะ, นัดและชี้แจงให้กันทราบ.
แนะนำ ก. ชี้แจงให้ทําหรือปฏิบัติ เช่น แนะนําให้ทําความดี แนะนํา
ในการใช้ยา; บอกให้รู้จักกันตามธรรมเนียม.
แนะแนว ก. แนะนําแนวทางว่าควรจะปฏิบัติอย่างไร.
แน่ะว. คําทักหรือบอกให้รู้ตัว เช่น แน่ะอยู่นี่เอง แน่ะรถมาแล้ว; ใช้ประกอบ
คําลงท้ายเพื่อเน้นความ เช่น ราคาตั้ง ๕ บาทแน่ะ.
แนะแหน[แหฺน] ก. แนะ, พูดเสนอให้ชอบใจ.
โนก. นูนขึ้นเพราะถูกกระทบกระแทกเป็นต้น (มักใช้แก่หัวหรือหน้า)
เช่น หัวโน หน้าโน.
โน้ต ๑, โน้ตเพลงน. เครื่องหมายกําหนดเสียงดนตรี. (อ. note).
โน้ต ๒ก. บันทึก. น. จดหมายสั้น ๆ. (อ. note).
โนน ๑น. เนิน, ที่สูง.
พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒