พาทย์(กลอน) น. เครื่องประโคม. (ส. วาทฺย).
พาธ, พาธาน. ความเบียดเบียน, ความทุกข์. (ป., ส.).
พาน ๑น. ภาชนะมีเชิงประเภทหนึ่ง มีหลายชนิด บางชนิดมีรูปทรงคล้าย
จาน บางชนิดมีรูปทรงคล้ายขัน เชิงมีรูปร่างต่าง ๆ กัน ใช้สําหรับ
ใส่สิ่งของมีดอกไม้ธูปเทียนเป็นต้น.
พานกลีบบัว น. พานที่ริมปากทําเป็นรูปกลีบบัวโดยรอบ.
พานปากกระจับ น. พานขนาดเล็ก ปากเป็นรูปวงรี ทําเป็นรูปกลีบ
บัวคลี่ออกคล้ายฝักกระจับ.
พานพระขันหมาก, พระขันหมาก (โบ; ราชา) น. พานมีรูปทรง
คล้ายพานแว่นฟ้า ทำด้วยทองคำ จำหลักลวดลายลงยาสี เป็นเครื่อง
ราชูปโภค ใช้เฉพาะพระเจ้าแผ่นดินในพานประกอบด้วย ตลับพู่ใส่
ขี้ผึ้ง ๑ มังสี ๒ สำหรับใส่หมากเจียน ๑ หมากทั้งลูก ๑ซองพลู ๒
สำหรับใส่พลูจีบ ๑ พลูทั้งใบ ๑ ตลับใส่กระวาน ๑ ตลับใส่ยาฝอย ๑
และพระแสงกรรบิด ๑, พานพระศรี ก็ว่า.
พานพระศรี (ราชา) น. พานใส่หมากพลูของพระเจ้าแผ่นดิน,
โบราณเรียก พานพระขันหมาก หรือ พระขันหมาก.
พานแว่นฟ้า น. พานที่ซ้อนกัน ๒ ชั้น ชนิดหนึ่งประดับมุกหรือ
กระจกเป็นต้น ใบบนเป็นพานทรงสูงซ้อนกันอยู่บนตะลุ่ม อีก
ชนิดหนึ่งทําด้วยโลหะจําหลักลายกะไหล่ทอง ใบบนเป็นพานเล็ก
ซ้อนอยู่บนพานใหญ่.
พาน ๒น. ตอน, บั้น, (ใช้แก่สิ่งของบางชนิด) เช่น พานท้ายปืน พานท้ายเรือ.
พาน ๓น. ฐานของนมหรือเต้านมเกิดเป็นไตแข็งขึ้นเริ่มอาการแห่งความ
เป็นหนุ่มสาว, เรียกอาการของนมหรือเต้านมที่มีลักษณะเช่นนั้น
ว่า นมขึ้นพาน หรือ นมแตกพาน.
พาน ๔ว. ทำท่าว่า เช่น พานจะเป็นลม พานจะตาย พานจะโกรธ, พี่ก็พาน
แก่ชราหูตามัว. (สังข์ทอง).
พาน ๕ก. พบปะ มักใช้เข้าคู่กับคํา พบ เป็น พบพาน หรือ พานพบ, เช่น
ไม่ได้พบพานเสียนาน; ขวาง, กีดขวาง, ขึงขวาง, เช่น เอาเชือกมา
พานไว้ เมื่อคนมาปะทะก็จะล้มลง, กั้นไว้ เช่น พานคนข้างหลังไว้,
ระให้หมดไป เช่น เอาไม้กวาดพานหยากไย่.
พ่านว. พล่าน, พลุกพล่าน, ไม่เป็นระเบียบ.
พานร[พานอน] น. ลิง. (ป., ส. วานร).
พานรินทร์, พานเรศ [พานะริน, พานะเรด] (กลอน) น. พญาลิง,
ลิง.
พานรินทร์, พานเรศดู พานร.
พามว. ซ้าย, ข้างซ้าย, เช่น ดยรดาษหน้าหลังหลาม ทงงทักษิณพามพิพิธ.
(ม. คำหลวง). (ป., ส. วาม).
พายน. เครื่องมือสําหรับพุ้ยนํ้าให้เรือเดิน ทำด้วยไม้ มีด้ามกลมยาว
ประมาณ ๒ ศอก สำหรับจับด้านที่ใช้พุ้ยน้ำมีลักษณะแบน, ถ้า
ลอกลวดเป็นคิ้วตลอดกลางใบพาย เรียกว่า พายคิ้ว, ถ้าด้ามสั้น
ใบป้อม เพื่อให้จับได้ถนัด เรียกว่า พายทุย, เรียกไม้แบน ๆ ที่มี
รูปคล้ายพาย เช่น พายกวนขนม. ก. เอาพายพุ้ยนํ้าให้เรือเดิน.
พายเรือคนละที (สํา) ก. ทํางานไม่ประสานกัน.
พายเรือทวนน้ำ (สํา) ก. ทําด้วยความยากลําบาก.
พายเรือในหนอง, พายเรือในอ่าง (สํา) ก. คิด ทํา หรือพูดวกวน
กลับไปกลับมา.
พ่ายก. หนีไป, แพ้.
พายม้าน. ชื่อเรือขุดชนิดหนึ่ง หัวเรือและท้ายเรือเรียวงอนขึ้นพองาม มีไม้
หูกระต่ายติดขวางอยู่ทั้งหัวและท้ายเรือ ตรงกลางลําป่องออก ใช้
งานในแถบภาคกลาง, ใช้ว่า ไพม้า หรือ พลายม้า ก็มี.
พายัพว. ตะวันตกเฉียงเหนือ. (ส. วายวฺย ว่า ของวายุ).
พายุน. ลมแรง. (ป., ส. วายุ ว่า ลม).
พายุโซนร้อน น. พายุหมุนที่มีกำลังปานกลาง ก่อตัวขึ้นในบริเวณ
ทะเลหรือมหาสมุทรในโซนร้อนใกล้เส้นศูนย์สูตร มีความเร็วลม
รอบบริเวณศูนย์กลางตั้งแต่ ๓๔ นอต หรือ ๖๓ กิโลเมตรต่อชั่วโมง
แต่ไม่ถึง ๖๔ นอต หรือ ๑๑๘ กิโลเมตรต่อชั่วโมง.
พายุไซโคลน น. พายุหมุนที่มีกำลังแรงจัด ทำให้มีฝนตกหนักมาก
เกิดขึ้นในมหาสมุทรอินเดีย ทะเลอาหรับ และอ่าวเบงกอล มีความ
เร็วลมใกล้บริเวณศูนย์กลางตั้งแต่ ๖๕ นอต หรือ ๑๒๐ กิโลเมตร
ต่อชั่วโมงขึ้นไป.
พายุดีเปรสชัน น. พายุหมุนที่มีกำลังอ่อน ทำให้ฝนตกปานกลาง
ถึงตกหนัก เกิดขึ้นในละติจูดกลางหรือละติจูดสูง มีความเร็วลม
สูงสุดใกล้บริเวณศูนย์กลางไม่เกิน ๓๓ นอต หรือ ๖๑ กิโลเมตร
ต่อชั่วโมง. (อ. depression).
พายุไต้ฝุ่น น. พายุหมุนที่มีกำลังแรงจัด ทำให้มีฝนตกหนักมาก
เกิดขึ้นในบริเวณภาคตะวันตกของมหาสมุทรแปซิฟิกและในทะเล
จีน มีความเร็วลมใกล้บริเวณศูนย์กลางตั้งแต่ ๖๕ นอต หรือ ๑๒๐
กิโลเมตรต่อชั่วโมงขึ้นไป. (จ.).
พายุทอร์นาโด น. พายุประจำถิ่นขนาดเล็ก แต่มีความรุนแรงมาก
มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง ๒๓ กิโลเมตร บริเวณศูนย์กลางพายุมี
ความกดอากาศต่ำมาก จึงทำให้อากาศรอบนอกที่พัดเข้าหาศูนย์กลาง
พายุมีความเร็วสูงมาก เมื่อเริ่มเกิดเมฆจะม้วนตัวเป็นรูปกรวยหรือ
งวงยื่นออกมาจากฐานเมฆ ส่วนมากเกิดในบริเวณตอนกลางของ
สหรัฐอเมริกา และทางตะวันตกของออสเตรเลีย, ลมงวง หรือ
ลมงวงช้าง ก็เรียก.
พายุนอกโซนร้อน น. พายุโซนร้อนที่เคลื่อนที่ไปในละติจูดสูง ๆ
ในบริเวณนอกโซนร้อนหรือที่เกิดขึ้นนอกโซนร้อน.
พายุฝุ่น น. พายุที่เกิดเนื่องจากแผ่นดินร้อนจัด กระแสอากาศยกตัว
ขึ้นสู่เบื้องบน มวลอากาศที่อยู่ข้างเคียงจึงเคลื่อนตัวเข้ามาแทนที่
มักเกิดในบริเวณที่เป็นทะเลทรายในฤดูร้อน.
พายุฟ้าคะนอง น. พายุที่มีทั้งฟ้าแลบ ฟ้าร้อง ลมกระโชกแรง
และมีฝนตกหนัก บางครั้งมีลูกเห็บตกลงมาด้วย.
พายุหมุน น. ลมแรงที่พัดเวียนเข้าหาบริเวณศูนย์กลางที่มีความกด
อากาศต่ำกว่าบริเวณที่อยู่โดยรอบมาก.
พายุเฮอริเคน น. พายุที่มีความเร็วลมเช่นเดียวกับพายุไต้ฝุ่น แต่เกิด
ในมหาสมุทรแอตแลนติก ทะเลแคริบเบียน อ่าวเม็กซิโก และภาค
ตะวันออกของมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือ, ลมสลาตัน ก็เรียก.
พาร์เซกน. หน่วยที่ใช้วัดระยะทางในจักรวาล ๑ พาร์เซก มีค่าเท่ากับระยะ
ทาง ๒๐๖,๒๖๕ เท่าของ ๑ หน่วยดาราศาสตร์ หรือประมาณ
๓.๒๖ ปีแสง หรือประมาณ ๓.๐๘๔ x ๑๐๑๖ เมตร. (อ. parsec).
พารณ, พารณะ[พารน, พาระนะ] น. ช้าง. (ป., ส. วารณ).
พาราน. เมือง, เขียนเป็น ภารา ก็มี.
พาราฟิน(เคมี) น. สารประกอบอินทรีย์ประเภทหนึ่งซึ่งมีสูตร CnH2n+2 ในเมื่อ
n = 1, 2, 3, … ในปัจจุบันเรียกสารประกอบประเภทนี้ว่า อัลเคน
(alkane). (อ. paraffin); ชื่อนํ้ามันประเภทหนึ่ง ซึ่งมีขีดเดือดอยู่
ระหว่าง ๒๐๐?๓๐๐?ซ. เป็นสารผสมของสารประกอบอินทรีย์ซึ่ง
มีสูตร CnH2n+2 ในเมื่อ n = 1216 ได้มาจากการนํานํ้ามันปิโตรเลียม
มากลั่น ใช้ประโยชน์เป็นเชื้อเพลิงได้, นํ้ามันก๊าด ก็เรียก. (อ. paraffin
oil); ชื่อของแข็งประเภทหนึ่ง ลักษณะสีขาวโปร่งแสง หลอมละลาย
ระหว่าง ๕๐?๖๐?ซ. เป็นสารผสมของสารประกอบอินทรีย์ซึ่งมีสูตร
CnH2n+2 ในเมื่อ n = 2030 ใช้ประโยชน์ทําเทียนไข กระดาษไข ยาขัด
เป็นต้น. (อ. paraffin wax).
พาล ๑น. ขน. (ป., ส.).
พาล ๒, พาลา(กลอน) ว. อ่อน, เด็ก, รุ่น. (ส., ป.); ชั่วร้าย, เกเร, เกะกะ, เช่น
คนพาล. ก. หาเรื่องทำให้วุ่นวาย, หาเรื่องทำให้เดือดร้อน, เช่น
พาลหาเรื่อง พาลหาเหตุ. น. คนชั่วร้าย, คนเกเร, เช่น คบคนพาล
พาลพาไปหาผิด. (ป.).
พาลกระแชง (ปาก) ก. พาลหาเรื่องทําให้วุ่นวาย.
พาลรีพาลขวาง (สํา) ว. ชอบหาเรื่องทะเลาะวิวาท.
พาลีน. เรียกรอยเป็นชั้น ๆ ที่โคนเขาวัวและควาย.
พาลีหลายหน้า(สํา) ว. กลับกลอก, ไม่ซื่อสัตย์.
พาลุกน. ทราย. (ป., ส. วาลุก).
พาโลก. แสร้งพูดใส่ความไม่จริงให้คนอื่น, กล่าวหาความ, บางทีก็ใช้มี
สร้อยว่า พาโลโสเก หรือ พาโลโฉเก. (ป., ส. พาล).
พาไลน. พะไล.
พาสก. นุ่งห่ม; อยู่. (ป., ส. วาส ว่า ที่อยู่, เครื่องนุ่งห่ม).
พาสน์น. การนุ่งห่ม, เครื่องนุ่งห่ม; การอยู่; การอบ, การทําให้หอม.
(ป., ส. วาสน).
พาสนา[พาดสะหฺนา] น. วาสนา.
พาสุกรี[กฺรี] น. พญานาค. (ป., ส. วาสุกิ).
พ่าห์, พาหะ ๑น. ผู้แบก, ผู้ถือ, ผู้ทรงไว้; ม้า. (ป., ส. วาห).
พาหนะ[หะนะ] น. เครื่องนําไป, เครื่องขับขี่, สัตว์สําหรับขี่บรรทุกหรือ
ลากเข็นมีช้าง ม้า โค กระบือ เป็นต้น เรียกว่า สัตว์พาหนะ, ยาน
ต่าง ๆ มีรถและเรือเป็นต้น เรียกว่า ยานพาหนะ. (ป., ส. วาหน).
พาหะ ๒, พาหาน. แขน. (ดู พาหุ). (ป., ส.).
พาหะ ๓น. ตัวนํา เช่น ยุงก้นปล่องเป็นพาหะไข้มาลาเรีย; (กฎ) คนหรือสัตว์
ซึ่งไม่มีอาการของโรคติดต่อปรากฏ แต่ร่างกายมีเชื้อโรคนั้นซึ่งอาจ
ติดต่อถึงผู้อื่นได้.
พาหิรกะ, พาหิระ[หิระกะ] ว. ภายนอก. (ป.).
พาหุน. แขน. (ป., ส.).
พาหุยุทธ์ น. การต่อสู้ด้วยแขน, การชกมวย, การปลํ้า. (ป.).
พาหุรัด น. เครื่องประดับชนิดหนึ่ง สวมรัดต้นแขน, ทองต้นแขน
ก็เรียก.
พาหุสัจจะน. ความเป็นผู้ได้ยินได้ฟังมาก, ความเป็นผู้ได้ศึกษาเล่าเรียนมาก.
(ป.).
พาเหียรว. ภายนอก. (ป. พาหิร).
พาฬ, พาฬ[พาละ] น. สัตว์ร้าย, ช้างร้าย, สิงโต, งู, เสือ. (ป. พาล, วาฬ;
ส. วฺยาฑ, วฺยาล).
พาฬมฤค น. สัตว์ร้าย, สัตว์ที่กินสัตว์อื่นเป็นอาหาร. (ป. พาฬมิค;
ส. วฺยาลมฺฤค).
พาฬหะ[พานหะ] ว. หนัก, ยิ่ง. (ป.).
พำก. ปํา, ควํ่าลง, คะมําลง, ปักลง.
พำนักก. พัก, อาศัยอยู่, พะพิง.
พำพวก(โบ) น. พวก.
พำพึม, พำ ๆ, พึม ๆว. เสียงอย่างเสียงคนพูดหรือบ่นค่อย ๆ, พึมพํา ก็ว่า.
พำลาน. เรียกช้างซึ่งมีลักษณะอันชั่วร้ายชนิดหนึ่ง ตําราไม่ให้เอามาใช้
เป็นพาหนะ.
พิกลว. ผิดปรกติ, แปลกไป, เช่น รูปร่างพิกล ทำท่าพิกล พูดพิกล.
(ป., ส. วิกล ว่า ขาดแคลน, อ่อนแอ).
พิกเลนทรีย์ [พิกะเลนซี] น. ร่างกายแปลกประหลาด. (ป. วิกล +
อินฺทฺริย).
พิกเลนทรีย์ดู พิกล.
พิกสิต[พิกะสิด] ก. วิกสิต, บาน, แย้ม, คลี่. (ป., ส. วิกสิต).
พิกัด ๑น. กําหนด (ของต้องพิกัด หมายความว่า ของเข้ากําหนดที่จะต้อง
เสียภาษีอากร).
พิกัดอัตราศุลกากร (กฎ) น. กําหนดจํานวนเงินอากรที่เรียกเก็บจาก
ของที่ส่งหรือพาออกไปนอกราชอาณาจักร เรียกว่า อากรขาออก
หรือของที่นําหรือพาเข้ามาในราชอาณาจักร เรียกว่า อากรขาเข้า.
พิกัด ๒(คณิต) น. จํานวนจริง ๒ จํานวนซึ่งเป็นคู่ลําดับ ที่แทนจุดจุดหนึ่ง
บนระนาบ จํานวนแรกของคู่ลําดับเรียกว่า พิกัด x เป็นระยะตั้งฉาก
ที่จุดนั้นห่างจากแกนดิ่ง ส่วนจํานวนที่ ๒ ของคู่ลําดับเรียกว่า พิกัด
y เป็นระยะตั้งฉากที่จุดนั้นห่างจากแกนนอน. (อ. coordinates).
พิกัติน. การทําให้เป็นหลายอย่าง, การกระทําให้แปลกออกไป, การ
ประดิษฐ์ทํา. (ป. วิกติ; ส. วิกฺฤติ).
พิกันน. ชื่อต้นไม้ ดอกหอมเหมือนพิกุล แต่ดอกใหญ่. (พจน. ๒๔๙๓).
พิการว. เสียอวัยวะมีแขนขาเป็นต้น, เสียไปจากสภาพเดิม, เช่น แขนพิการ
ตาพิการ, บางทีใช้เข้าคู่กับคำ พิกล เป็น พิกลพิการ. (ป., ส. วิการ).
พิกุลน. ชื่อไม้ต้นชนิด Mimusops elengi L. ในวงศ์ Sapotaceae กลีบดอก
จักแหลม กลิ่นหอมและหอมอยู่จนแห้ง ใช้ทํายาได้, พายัพเรียก แก้ว,
ปักษ์ใต้เรียก กุล. (ป., ส. วกุล).
พิกุลป่าดู ตะเคียนเผือก.
พิเคราะห์ก. ใคร่ครวญ, ไตร่ตรอง, พิจารณาอย่างถี่ถ้วนรอบคอบ. (ส. วิคฺรห;
ป. วิคฺคห)
พิฆน์น. อุปสรรค; เครื่องกีดขวาง, แก่ง. (ส. วิฆน).
พิฆเนศ, พิฆเนศวร[พิคะเนสวน] น. ชื่อเทพองค์หนึ่ง มีเศียรเป็นช้าง ถือว่าเป็นเทพ
แห่งศิลปะ ถ้าบูชาแล้วป้องกันความขัดข้องที่จะเกิดมีขึ้นได้,
คเณศ วิฆเนศ หรือ วิฆเนศวร ก็เรียก. (ส. วิฆน + อีศฺวร).
พิฆาตก. ฆ่า เช่น พิฆาตข้าศึก, ทำลายล้าง เช่น เรือพิฆาตตอร์ปิโด.
(ป., ส. วิฆาต).
พิงก. อิง เช่น ยืนพิงเสา.
พิจยะ, พิจัย[จะยะ] น. การตรวจตรา, การไต่สวน. (ป., ส. วิจย).
พิจลก. หวั่นไหว. (ส.).
พิจาร, พิจารณ์, พิจารณา[พิจาน, พิจาระนา] ก. ตรวจตรา, ตริตรอง, สอบสวน. (ป., ส. วิจาร,
วิจารณ, วิจารณา).
พิจิกน. ชื่อกลุ่มดาวรูปแมงป่อง เรียกว่า ราศีพิจิก เป็นราศีที่ ๗ ในจักร
ราศี, ราศีพฤศจิก ก็ว่า.
พิจิตก. เลือกคัด, ตรวจ. (ป. วิจิต; ส. วิจิตฺ).
พิจิตรว. ต่าง ๆ, หลายหลาก; งาม, น่าดู. (ส. วิจิตฺร; ป. วิจิตฺต).
พิชญ์น. นักปราชญ์, คนมีความรู้สูง. (ส. วิชฺ?).
พิชย, พิชัย[ชะยะ] น. ความชนะ. (ป., ส. วิชย).
พิชัยสงคราม น. ตําราว่าด้วยกลยุทธ์, ตําราว่าด้วยวิธีการเอาชนะ
ในสงคราม.
พิชานน. ความรู้สึกตัว, การรับรู้อารมณ์หรือสิ่งเร้า. (อ. consciousness).
พิชิต, พิชิต[พิชิดตะ] น. แว่นแคว้นที่ปราบปรามแล้ว, แว่นแคว้น. ก. ชนะ,
ปราบให้แพ้. (ป., ส. วิชิต).
พิชิตมาร น. พระผู้ชนะมาร คือ พระพุทธเจ้า. (ป. วิชิตมาร).
พิเชฐว. เจริญที่สุด, ประเสริฐที่สุด. (ป. วิเชฏฺ?).
พิเชียรน. เพชร. (ป. วชิร; ส. วชฺร).
พิฑูรย์น. ไพฑูรย์. (ส. ไวฑูรฺย; ป. เวฬุริย).
พิณน. ชื่อเครื่องดนตรีชนิดหนึ่ง มีสายสําหรับดีด. (ป., ส. วีณา).
พิณพาทย์ น. ชื่อเรียกวงดนตรีไทยซึ่งประกอบด้วยเครื่องเป่า คือ
ปี่ผสมกับเครื่องตี ได้แก่ ระนาดและฆ้องวงชนิดต่าง ๆ เป็นหลัก
และเครื่องกำกับจังหวะ เช่น ฉิ่ง ฉาบ กรับ โหม่ง ตะโพน กลองทัด
กลองแขก และกลองสองหน้า, ปี่พาทย์ ก็เรียก.
พิณพาทย์เครื่องคู่ น. วงพิณพาทย์ที่ประกอบด้วยปี่ใน ระนาดเอก
ระนาดทุ้ม ฆ้องวงใหญ่ ฆ้องวงเล็ก ตะโพน กลองทัด และฉิ่ง,
ปี่พาทย์เครื่องคู่ ก็เรียก.
พิณพาทย์เครื่องห้า น. วงพิณพาทย์ที่ประกอบด้วยปี่ใน ระนาดเอก
ฆ้องวงใหญ่ ตะโพน กลองทัด และฉิ่ง, ปี่พาทย์เครื่องห้า ก็เรียก.
พิณพาทย์เครื่องใหญ่ น. วงพิณพาทย์ที่ประกอบด้วยปี่ใน ระนาด
เอก ระนาดทุ้ม ระนาดเอกเหล็ก ระนาดทุ้มเหล็ก ฆ้องวงใหญ่ ฆ้อง
วงเล็ก กลองทัด และฉิ่ง, แต่บางทีก็มีฉาบเล็ก ฉาบใหญ่ และฆ้อง
โหม่งผสมด้วย, ปี่พาทย์เครื่องใหญ่ ก็ว่า.
พิดทูลก. เพ็ดทูล.
พิดรก[ดฺรก] (กลอน) ก. วิตก. (ส. วิตรฺก; ป. วิตกฺก).
พิดานน. เพดาน เช่น ด้วยพิดานดาวทอง. (ม. คําหลวง วนปเวสน์).
(ป., ส. วิตาน).
พิโดร[พิโดน] ก. ฟุ้งไป (ใช้แก่กลิ่น). (ข. พิโดร; ส. วิตร).
พิตร[พิด] น. ทรัพย์, ของเครื่องปลื้มใจ. (ส., ป. วิตฺต).
พิถย[พิดถะยะ] น. วิถี.
พิถยันดร [พิดถะยันดอน] น. ระหว่างวิถี.
พิถยันดรดู พิถย.
พิถีน. ถนน, หนทาง. (ป. วีถิ).
พิถีพิถันว. ละเอียดลออมาก เช่น เขาเป็นคนพิถีพิถันในการเลือกเสื้อผ้า.
พิทย, พิทย์, พิทยา[พิดทะยะ, พิด, พิดทะยา] น. ความรู้. (ส. วิทฺยา; ป. วิชฺชา).
พิทยาคม น. การเล่าเรียนวิชา, เวทมนตร์. (ส. วิทฺยา + อาคม).
พิทยาคาร น. โรงเรียน.
พิทยาธร น. อมนุษย์พวกหนึ่ง มีฐานะตํ่ากว่าเทวดา เชื่อว่ามีวิชา
กายสิทธิ์สามารถเหาะเหินเดินอากาศได้ อยู่ในภูเขาหิมาลัย มีหน้าที่
ปฏิบัติพระศิวะ. (ส. วิทฺยาธร).
พิทยาพล น. กําลังกายสิทธิ์. (ส. วิทฺยาพล).
พิทยาลัย น. โรงเรียนชั้นมัธยมศึกษา.
พิทักษ์ ๑ก. ดูแลคุ้มครอง เช่น พิทักษ์สันติราษฎร์.
พิทักษ์ทรัพย์ (กฎ) น. คำสั่งศาลในคดีล้มละลายให้พิทักษ์ทรัพย์สิน
ของลูกหนี้ไม่ว่าเด็ดขาดหรือชั่วคราว คำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ถือเสมือน
เป็นหมายของศาลให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เข้ายึดดวงตรา สมุด
บัญชี และเอกสารของลูกหนี้ ตลอดจนบรรดาทรัพย์สินซึ่งอยู่ใน
ความครอบครองของลูกหนี้ หรือของผู้อื่นอันอาจแบ่งได้ในคดี
ล้มละลายซึ่งมีผลให้ลูกหนี้หมดอำนาจจัดการทรัพย์สินของตน
โดยอำนาจจัดการทรัพย์สินของลูกหนี้ตกเป็นของเจ้าพนักงาน
พิทักษ์ทรัพย์แต่ผู้เดียว.
พิทักษ์ ๒ว. สันทัด. (ส. วิทกฺษ).
พิทักษ์สันติ น. ชื่อเพลงไทยทํานองหนึ่ง.
พิทูร[พิทูน] ว. วิทูร, ฉลาด, รอบรู้, ชํานาญ. (ดู วิทูร).
พิเทศน. ต่างประเทศ. (ส. วิเทศ).
พิธานน. วิธาน, การจัดแจง, การทํา. (ป., ส. วิธาน).
พิธีน. งานที่จัดขึ้นตามลัทธิหรือความเชื่อถือตามขนบธรรมเนียม
ประเพณีเพื่อความขลังหรือความเป็นสิริมงคลเป็นต้น เช่น
พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ พิธีมงคลสมรส พิธี
ประสาทปริญญา; แบบอย่าง, ธรรมเนียม, เช่น ทำให้ถูกพิธี;
การกําหนด เช่น ก็อยู่จนสิ้นชนมายุพิธีในเทพพู้น. (ม. คําหลวง
ทศพร). (ป., ส. วิธิ).
พิธีกร น. ผู้ดําเนินการในพิธี เช่น พิธีกรในงานมงคลสมรส,
ผู้ดำเนินรายการ เช่น พิธีกรในการสัมมนา.
พิธีกรรม น. การบูชา, แบบอย่างหรือแบบแผนต่าง ๆ ที่ปฏิบัติใน
ทางศาสนา.
พิธีการ น. การที่เกี่ยวกับพิธีและแบบหนังสือทางทูต เช่น
รมพิธีการทูต.
พิธีจุ่ม น. พิธีจุ่มหัวหรือตัวลงในนํ้า หรือใช้นํ้าเสกพรมศีรษะเพื่อ
รับเข้าเป็นคริสต์ศาสนิกชน, ศีลล้างบาป ก็เรียก, เดิมเรียกว่า ศีลจุ่ม.
พิธีแตก (ปาก) ว. เสียเรื่อง, ล้มเหลว.
พิธีธรรม น. พระสงฆ์จํานวน ๔ รูปที่ได้รับสมมุติให้สวดภาณวาร
หรือสวดอาฏานาฏิยสูตร ในงานพระราชพิธีตรุษสงกรานต์ หรือ
สวดอภิธรรมในการศพของหลวง เรียกว่า พระพิธีธรรม.
พิธีมณฑล น. บริเวณที่กําหนดขึ้นเพื่อประกอบพิธี เช่นกําหนด
ขอบเขตขึ้นด้วยการกั้นแผงราชวัติ ฉัตร หรือธง.
พิธีรีตอง น. งานพิธีตามแบบตามธรรมเนียม.
พิธีสาร (กฎ) น. ความตกลงระหว่างประเทศอย่างหนึ่ง ได้แก่
ตราสารอันบรรจุไว้ซึ่งความตกลงที่มีความสําคัญรองลงมาจาก
สนธิสัญญาและอนุสัญญา โดยมากเป็นพิธีสารต่อท้ายหรือแก้ไข
เพิ่มเติมสนธิสัญญาหรืออนุสัญญา. (อ. protocol).
พิธุน. พระจันทร์. (ป., ส. วิธุ).
พิธุร[ทุน] ว. ลําบาก, พรากกัน. (ป., ส. วิธุร).
พินทุ
พินพง, พิ่นพั่ง (โบ) ว. มากมาย.
พินอบพิเทา[พินอบ] ก. แสดงอาการเคารพนบนอบมาก.
พินัยน. เงินค่าปรับเป็นภาคหลวง. (ป., ส. วินย).
พินัยกรรม (กฎ) น. นิติกรรมซึ่งบุคคลแสดงเจตนากําหนดการเผื่อ
ตายในเรื่องทรัพย์สินของตน หรือในการต่าง ๆ อันจะให้เกิดเป็น
ผลบังคับได้ตามกฎหมายเมื่อตนตายแล้ว. (อ. will).
พินัยหลวง น. เงินค่าปรับเป็นของหลวง เช่น ปรับเป็นพินัยหลวง.
พินาศน. ความเสียหายสิ้นเชิง, ความเสียหายย่อยยับ. ก. เสียหายสิ้นเชิง,
เสียหายย่อยยับ. (ป. วินาส; ส. วินาศ).
พินิจก. พิจารณา, ตรวจตรา, เช่น เพ่งพินิจ.
พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒