| ฆ | พยัญชนะตัวที่ ๖ นับเป็นพวกอักษรตํ่า ใช้เป็นตัวสะกดในแม่กกในคํา |
| ที่มาจากภาษาบาลีและสันสกฤต ที่ใช้เขียนในคําไทยมีบ้างเล็กน้อย |
| [คะนะ-] (แบบ) น. แท่ง, ก้อน. ว. แน่น, ทึบ, แข็ง เช่น กรวดกรับ |
|
|
| ฆน-, ฆนะ | [คะนะ-] (แบบ) น. แท่ง, ก้อน. ว. แน่น, ทึบ, แข็ง เช่น กรวดกรับ |
| อันคละฆนศิลา. (ดุษฎีคําฉันท์). (ป., ส.). |
|
|
| ฆร-, ฆระ | [คะระ-] น. เรือน. (ส. คฺฤห). |
| ฆรณี [คอระนี] น. แม่เรือน, เมีย. (ป., ส.). |
| ฆราวาส [คะราวาด] น. คนผู้อยู่ครองเรือน, คนทั่ว ๆ ไปที่ไม่ใช่ |
| บรรพชิตหรือนักบวช. (ป.). |
|
|
| ฆ้อง | น. เครื่องตีให้เกิดเสียงอย่างหนึ่ง ทําด้วยโลหะผสม รูปร่างเป็น |
| แผ่นวงกลม มีขอบยื่นลงมารอบตัว เรียกว่า ใบฉัตร มีปุ่มกลม |
| ตรงกลางสําหรับตี มีหลายชนิด เช่น ฆ้องกระแต ฆ้องชัย ฆ้องวง. |
| ฆ้องกระแต น. ฆ้องขนาดเล็ก ใช้บรรเลงในวงปี่พาทย์มอญ โดย |
| ทำร้านฆ้องโค้งงอขึ้นเหมือนฆ้องมอญแต่ปลายสั้นกว่า วงหนึ่ง |
| มีลูกฆ้อง ๑๑ ลูก หรือใช้แขวนกับไม้สำหรับถือตีเป็นสัญญาณ |
| ในการอยู่เวรยามหรือแจ้งข่าวสารต่าง ๆ. |
| ฆ้องคู่ น. ฆ้องที่ใช้บรรเลงในการเชิดหนังตะลุงและละครโนราชาตรี |
| ชุดหนึ่งมี ๒ ลูก, ปักษ์ใต้เรียก โหม่ง. |
| ฆ้องชัย น. ฆ้องขนาดใหญ่ สมัยโบราณใช้ตีเป็นสัญญาณในกองทัพ |
| ในปัจจุบันใช้ตีในงานพิธีมงคลต่าง ๆ, ฆ้องหุ่ย ก็เรียก. |
| ฆ้องปากแตก (สํา) ว. ปากโป้ง, เก็บความลับไม่อยู่, ชอบนําความลับ |
| ของผู้อื่นไปโพนทะนา. |
| ฆ้องวง น. ฆ้องที่ใช้ตีดำเนินทำนอง เจาะรูที่ใบฉัตร ๔ รู สําหรับร้อยหนัง |
| ตีเกลียวผูกโยงกับวงที่ทําด้วยต้นหวายโป่ง วงหนึ่งมีลูกฆ้อง ๑๖-๑๙ ลูก |
| ทุกลูกเทียบเสียงตํ่าสูงเรียงกันเป็นลําดับ มีหลายชนิด คือ ฆ้องวงใหญ่ |
| ฆ้องวงเล็ก ฆ้องมโหรี ฆ้องวงเล็กมโหรี. |
| ฆ้องหุ่ย ดู ฆ้องชัย. |
| ฆ้องเหม่ง น. ฆ้องขนาดเขื่องกว่าฆ้องกระแต หนามาก มีเชือกร้อยรู |
| ทั้ง ๒ ที่ใบฉัตร แขวนห้อยกับไม้สําหรับถือตีประกอบจังหวะ. |
| ฆ้องโหม่ง น. ฆ้องขนาดใหญ่กว่าฆ้องเหม่ง มีเชือกร้อยรูทั้ง ๒ ที่ใบฉัตร |
| แขวนห้อยทางตั้งกับขาหยั่งหรือคานไม้ ตรงหัวไม้ที่ใช้ตีพันด้วยผ้ากับ |
| เชือกให้เป็นปุ่มโตอ่อนนุ่ม เวลาตีจะมีเสียงดังโหม่ง ๆ ใช้ตีกำกับจังหวะ |
| ในวงปี่พาทย์ วงเครื่องสาย หรือวงมโหรี, สมัยโบราณใช้ตีในเวลา |
| กลางวันเป็นสัญญาณบอก ''โมง'' คู่กับกลองที่ตีเป็นสัญญาณในเวลา |
| กลางคืนบอก ''ทุ่ม''. |
|
|
| ฆ้องสามย่าน | น. ชื่อไม้ล้มลุกหลายชนิดในสกุล Kalanchoe วงศ์ Crassulaceae |
| ใบอวบนํ้า ใช้ทํายาได้ เช่น ชนิด K. laciniata DC. ดอกสีเหลือง. |
|
|
| ฆ่า | ก. ทําให้ตาย เช่น ฆ่าคน ฆ่าสัตว์; ทำให้หมดไป, ทำให้สิ้นไป, |
| เช่น ฆ่าเวลา ฆ่ากลิ่น ฆ่าข้อความ. |
| ฆ่าแกง (ปาก) ก. ทำให้ตาย. |
| ฆ่าควายเสียดายเกลือ, ฆ่าควายอย่าเสียดายพริก (สํา) ก. ทําการใหญ่ |
| ไม่ควรตระหนี่. |
| ฆ่าช้างเอางา (สำ) ก. ทำลายของใหญ่เพื่อให้ได้ของเล็กน้อยซึ่งไม่คุ้มค่ากัน. |
| ฆ่าไม่ตายขายไม่ขาด (สํา) ก. ตัดเยื่อใยไม่ขาด (มักใช้แก่พ่อแม่ที่รักลูก |
| มากถึงจะโกรธจะเกลียดอย่างไรก็ตัดไม่ขาด). |
| ฆ่าฟัน ก. ใช้อาวุธฆ่ากัน. |
|
|
| ฆาฏ | (โบ; เลิก) น. การฆ่า, การทําลาย. ก. ตี. |
|
|
| ฆาต, ฆาต- | [คาด, คาดตะ-] น. การฆ่า, การทําลาย. ก. ตี เช่น เจ้าวิลาสฆาตกลอง |
| เร่งกองรบ. (อภัย). |
| ฆาตกร น. ผู้ที่ฆ่าคน. |
| ฆาตกรรม น. การฆ่าคน. (ป. ฆาต + ส. กรฺมนฺ). |
|
|
| ฆาน, ฆาน- | [คาน, คานะ-] (แบบ) น. จมูก, ประสาทที่รับรู้กลิ่น. (ป.). |
| ฆานประสาท น. ประสาทที่รับรู้กลิ่น. |
| ฆานินทรีย์ น. จมูกซึ่งเป็นใหญ่ในการดมกลิ่น. (ป. ฆาน + อินฺทฺริย). |
|
|
| ฆานินทรีย์ | ดู ฆาน, ฆาน-. |
|
|
| เฆี่ยน | ก. ตีด้วยหวายหรือไม้เรียวเป็นต้นเป็นการลงโทษ; (ปาก) เร่งความเร็ว |
| เช่น เฆี่ยนมาด้วยความเร็ว ๑๘๐ กิโลเมตรต่อชั่วโมง, เอาชนะคู่แข่งขัน |
| อย่างขาดลอย เช่น เฆี่ยนฝ่ายตรงข้าม ๓ เกมรวด. |
|
|
| โฆรวิส | [โคระวิด] น. งูพิษ. ว. มีพิษร้าย. (ป.). |
|
|
| โฆษก | [โคสก] น. ผู้ประกาศ, ผู้โฆษณา, เช่น โฆษกสถานีวิทยุ; ผู้แถลงข่าวแทน |
| เช่น โฆษกพรรคการเมือง. (ส.; ป. โฆสก ว่า ผู้ป่าวร้อง, ผู้โฆษณา). |
|
|
| โฆษณา | [โคดสะนา] ก. เผยแพร่ข้อความออกไปยังสาธารณชน; ป่าวร้อง, |
| ป่าวประกาศ, เช่น โฆษณาสินค้า; (กฎ) กระทําการไม่ว่าโดยวิธี |
| ใด ๆ ให้ประชาชนเห็นหรือทราบข้อความเพื่อประโยชน์ในทางการ |
| ค้า. (ส.; ป. โฆสนา). |
| โฆษณาการ น. การป่าวร้องให้ทราบ, การแจ้งความให้ทราบ. |
| (ส. โฆษณา + อาการ). |
| โฆษณาชวนเชื่อ ก. เผยแพร่อุดมการณ์หรือความคิดเห็น ด้วยกล |
| อุบายต่าง ๆ เพื่อโน้มน้าวจิตใจผู้อื่นให้เห็นคล้อยตาม. |
|
|
| โฆษะ | ว. ก้อง, เสียงสระหรือพยัญชนะซึ่งขณะที่เปล่งออกมาเส้นเสียงสั่น |
| ในภาษาไทยได้แก่เสียง บ ด เมื่อเป็นพยัญชนะต้น เสียง ง น ม ย ร |
| ล ว และเสียงสระทุกเสียง, (ไว) เรียกพยัญชนะในภาษาบาลีและ |
| สันสกฤตที่มีเสียงก้องว่า พยัญชนะโฆษะ ได้แก่ พยัญชนะตัวที่ ๓, |
| ๔, ๕ ของวรรค และ ย ร ล ว ห ฬ. (ส.; ป. โฆส). |
|
|
| โฆษิต | ก. กึกก้อง, ป่าวร้อง. (ส.; ป. โฆสิต). |
|
|