สัสต[สัดสะตะ] ว. เที่ยง, แน่นอน, คงที่, ถาวร. (ป. สสฺสต; ส. ศาศฺวต).
สัสตทิฐิ น. ลัทธิที่ถือว่าโลกและวิญญาณเป็นของเที่ยงไม่เสื่อมสูญ. (ป. สสฺสตทิฏฺ??).
สัสสะ[สัดสะ] น. ข้าวกล้า. (ป.; ส. ศสฺย).
สัสสุ, สัสสู[สัด] น. แม่ยาย, แม่ผัว. (ป.; ส. ศฺวศฺรู).
สา ๑น. หมา. (ป.; ส. ศฺวนฺ).
สา ๒(ถิ่นพายัพ) น. ต้นกระสา. (ดู กระสา ๓), ชื่อกระดาษที่ทำจากเปลือก
ต้นกระสา ใช้ทำร่มเป็นต้น เรียกว่า กระดาษสา.
สา ๓(ถิ่นอีสาน) น. ชื่องูหลายชนิดในหลายวงศ์ เช่น สาเหลือง หมายถึง
งูลายสอบ้าน (Xenochrophis piscator) สาขาว หมายถึง งูทับสมิงคลา
(Bungarus candidus) สาคอแดง หมายถึง งูลายสาบคอแดง
(Rhabdophis subminiatus).
สา ๔สัน. แม้ว่า, หาก, เช่น สาอวรอรวนิดา โดยพี่มานี. (หริภุญชัย).
ส่าน. สิ่งที่เป็นเชื้อทําให้ปรากฏเป็นฟอง รา หรือเม็ดผื่นเป็นต้นแก่สิ่งอื่น
บางลักษณะ.
ส่าขนุน น. ดอกขนุนที่เกิดขึ้นก่อนแล้วร่วงไป ซึ่งเป็นเครื่องหมายว่า
ขนุนนั้นจะมีลูก.
ส่าไข้ น. เม็ดผื่นขึ้นตามตัวก่อนจะเป็นไข้, เรียกไข้ที่มีเม็ดผื่นเช่นนั้นว่า
ไข้ส่า.
ส่าเลือด น. เม็ดผื่นที่ขึ้นตามตัวเนื่องจากความผิดปรกติของเลือด
ประจําเดือน.
ส่าเห็ด น. ราที่ขึ้นตามพื้นดินก่อนที่เห็ดจะขึ้น.
ส่าเหล้า ๑ น. ส่าที่เติมลงไปเพื่อให้เกิดปฏิกิริยาเคมี ทำให้มีเอทิลแอล
กอฮอล์เกิดขึ้น.
สาก ๑น. เครื่องมือสําหรับตําอย่างหนึ่ง, คู่กับ ครก.
สากกะเบือ น. สากไม้สําหรับตําข้าวเบือหรือนํ้าพริกเป็นต้น,
ใช้คู่กับ ครกกะเบือ.
สาก ๒ดู นํ้าดอกไม้ ๓.
สาก ๓ว. อาการที่ระคายเพราะมีลักษณะไม่ละเอียดอ่อนหรือไม่นุ่มนวล เช่น
ใบข่อยจับแล้วสากมือ ผู้หญิงคนนี้มือสากเพราะทำงานหนักตั้งแต่เด็ก,
ขรุขระเพราะมีพื้นไม่ราบเรียบ เช่น กระดานแผ่นนี้ผิวสากเพราะยัง
ไม่ได้ไสกบ.
สากหยาก [สากกะหฺยาก] ว. ขรุขระ, น่าสะอิดสะเอียนอย่างหนังคางคก.
สากรรจ์คําเลือนมาจาก ฉกรรจ์.
สากะน. ผัก. (ป.; ส. ศาก).
สากลว. ทั่วไป, ทั้งหมด, ทั้งสิ้น, เช่น สากลโลก สากลจักรวาล; เป็นที่นิยมทั่วไป
เช่น เครื่องแต่งกายชุดสากล, สามัญหมายถึงแบบซึ่งเดิมเรียกว่า ฝรั่ง เช่น
มวยฝรั่ง เรียก มวยสากล, ใช้แทนคํา ''ระหว่างประเทศ'' ก็มี เช่น สภา
กาชาดสากล น่านน้ำสากล. (ป., ส. สกล).
สากษิน, สากษี[สากสิน, สี] น. สักขี. (ส.; ป. สกฺขี).
สากัจฉาน. การพูดจา, การปรึกษา. (ป.).
สากัลย์(แบบ) น. ความรวมกันของสิ่งทั้งหมด. (ป., ส.).
สากิย, สากิยะน. ชื่อวงศ์กษัตริย์วงศ์หนึ่งในเมืองกบิลพัสดุ์ เรียกว่า ศากยวงศ์ หรือ
สากิยวงศ์, เรียกกษัตริย์ในวงศ์นี้ว่า ศากยะ หรือ สากิยะ, ถ้าเพศหญิง
ใช้ว่า สากิยา หรือ สากิยานี. (ป.; ส. ศากฺย).
สากิยบุตร น. สาวกของพระพุทธเจ้า.
สากิยมุนี น. ศากยมุนี, พระนามของพระศากยพุทธเจ้า. (ป.).
สาเกน. ชื่อเรียกขนุนสําปะลอพันธุ์ที่ผลไม่มีเมล็ด. (ดู ขนุนสําปะลอ ที่ ขนุน ๑).
(เทียบทมิฬ sakki ว่า ขนุน).
สาแก่ใจว. หนำใจ, สะใจ, (มักใช้ในความประชดหรือแดกดัน) เช่น บอกแล้วว่า
อย่าไปยุ่งกับเขาโดนเขาด่ามา สาแก่ใจไหมล่ะ วันนี้เงินเดือนออก ต้องจ่าย
ให้สาแก่ใจ.
สาขาน. กิ่งไม้, กิ่งก้าน, เช่น ต้นจามจุรีมีสาขามาก; แขนง, ส่วนย่อย, ส่วนรอง,
เช่น วิทยาศาสตร์กายภาพเป็นสาขาหนึ่งของวิชาวิทยาศาสตร์ ธนาคาร
ออมสินสาขาหน้าพระลาน. (ป.; ส. ศาขา).
สาคร ๑[คอน] น. แม่นํ้า, ทะเล. (ป., ส.).
สาคเรศ [คะเรด] (กลอน) น. แม่นํ้า, ทะเล.
สาคร ๒[คอน] น. ชื่อขันขนาดใหญ่ทำด้วยโลหะผสม ได้แก่ สัมฤทธิ์ ทองเหลือง
ตัวขันเป็นทรงลูกมะนาวตัด ก้นขันมีเชิง ข้างขันทำเป็นรูปหน้าสิงโตปาก
คาบห่วงซึ่งใช้เป็นหูหิ้วข้างละหู ใช้บรรจุน้ำสำหรับทำน้ำมนต์ หรือ
สำหรับผู้มีบรรดาศักดิ์ใช้อาบ เรียกว่า ขันสาคร.
สาคเรศดู สาคร ๑.
สาคู ๑น. (๑) ชื่อปาล์ม ๒ ชนิดในสกุล Metroxylon วงศ์ Palmae คือ ชนิด
M. sagus Rottb. กาบใบไม่มีหนาม และชนิด M. rumphii Mart. กาบ
ใบมีหนาม, ทั้ง ๒ ชนิด ใบใช้มุงหลังคา ไส้ในลําต้นแก่ใช้ทําแป้ง เรียกว่า
แป้งสาคู. (เทียบ ม. sagu). (๒) ชื่อไม้ล้มลุกชนิด Maranta arundinacea L.
ในวงศ์ Marantaceae ต้นขนาดต้นขมิ้น เหง้าใช้ทําแป้งและต้มกิน.
สาคูน้ำเชื่อม น. ชื่อขนมชนิดหนึ่งทำด้วยสาคูเม็ดใหญ่ใส่น้ำเชื่อม.
สาคูเปียก น. ชื่อขนมชนิดหนึ่ง ต้มสาคูเม็ดเล็กจนบานใส แล้วใส่น้ำตาล
จะใส่เนื้อมะพร้าวอ่อนหรือแห้วเป็นต้นก็ได้ เมื่อจะกินจึงหยอดหน้าด้วยกะทิ.
สาคูลาน น. แป้งสาคูที่เอาเยื่อในลําต้นแก่ของสาคูชนิดคล้ายต้นลานมาทํา
เป็นแป้งเม็ดโต ๆ ทำอาหารได้ทั้งคาวและหวาน เช่น ซุปสาคู สาคูน้ำเชื่อม,
สาคูเม็ดใหญ่ ก็ว่า.
สาคูวิลาด น. สาคูที่มาจากต่างประเทศ หมายถึงแป้งสาคูเม็ดเล็ก ๆ.
สาคูไส้หมู น. ชื่ออาหารว่างชนิดหนึ่ง ทำด้วยสาคูเม็ดเล็กนวดน้ำร้อน
ให้ดิบ ๆ สุก ๆ ปั้นเป็นก้อน มีเนื้อหมูเป็นต้นสับผัดกับเครื่องปรุงทำ
เป็นไส้ แล้วนึ่ง.
สาคู ๒น. ชื่อตัวอ่อนของพยาธิตัวตืดหมูชนิด Taenia solium ในวงศ์ Taeniidae
ฝังตัวอยู่ในอวัยวะต่าง ๆ ของหมู ลักษณะเป็นถุงรูปคล้ายเม็ดสาคู ภาย
ในมีหัวของตัวตืด.
สาง ๑น. ผี, บางทีใช้เข้าคู่กันเป็น ผีสาง; กลิ่นเหม็นของซากศพ ซากสัตว์ เช่น
เหม็นสาบเหม็นสาง, โดยปริยายหมายความว่า มีกลิ่นเหม็นคล้ายคลึงเช่นนั้น.
สาง ๒น. สัตว์ในนิยาย เข้าใจกันว่ามีรูปร่างอย่างเสือ.
สาง ๓(วรรณ) น. ช้าง เช่น เสือสางสรรโสงสรรพและไกร สรร้องสำเทินสาร.
(สมุทรโฆษ).
สาง ๔น. ปรากฏการณ์บนท้องฟ้าในเวลาเช้ามืด เริ่มแต่มีความมืดน้อยลง ๆ
ตามลําดับ จนกว่าจะสว่างแจ้งเป็นที่สุด เรียกว่า ท้องฟ้าสาง. ก. ทําให้
แจ้งให้กระจ่าง เช่น สางคดี, ทําให้หายยุ่ง เช่น สางผม.
สาง ๕น. หวี, ราชาศัพท์ใช้ว่า พระสาง.
ส้างน. โรงขนาดเล็กมียกพื้นข้างในสําหรับพระสงฆ์นั่งสวดพระอภิธรรม
อยู่ ๔ มุมเมรุ, คดซ่าง คดสร้าง ซ่าง สร้าง หรือ สําซ่าง ก็เรียก.
สางคลื่นน. คลื่นที่ยอดไม่แตก, คลื่นใต้นํ้า.
สางห่า(ถิ่นอีสาน) น. ชื่อจิ้งเหลนหางยาวชนิด Takydromus sexlineatus
ในวงศ์ Lacertidae ตัวเล็ก หางยาวประมาณ ๕ เท่าของความยาวลําตัว
พบทุกภาคของประเทศไทย ที่เรียกสางห่าเพราะเข้าใจผิดว่ามีพิษร้ายแรง.
สาชล(กลอน) น. สายชล, สายน้ำ, เช่น โอ้เรือพ้นวนมาในสาชล ใจยังวนหวัง
สวาทไม่คลาดคลา. (นิ. ภูเขาทอง).
สาฎก[สาดก] น. ผ้า. (ป. สาฏก; ส. ศาฏก).
สาฏิก[สาติกะ] น. เสื้อ, เสื้อคลุม; ผ้า. (ป.; ส. ศาฏิกา).
สาณ[สานะ] น. ผ้าหยาบ, ผ้าป่าน. (ป.; ส. ศาณ).
สาณี น. ม่าน, ฉาก, มู่ลี่; ผ้าป่าน. (ป.; ส. ศาณี).
สาด ๑น. เสื่อ, มักใช้ประกอบหลังคํา เสื่อ เป็น เสื่อสาด.
สาด ๒ก. ซัดไป เช่น สาดน้ำ สาดโคลน สาดทราย, วักน้ำหรือตักน้ำซัดออกไป
โดยแรง เช่นสาดน้ำรดแปลงผัก, ซัดหรือกระเซ็นเข้ามา เช่น ฝนสาด, ซัด
หรือยิงอาวุธหรือกระสุนปืนทีละมาก ๆ เช่น สาดอาวุธเข้าหากัน
สาดกระสุนเข้าใส่กัน; ส่องแสงเข้ามา เช่น ดวงจันทร์สาดแสง ห้องนี้
แดดสาดทั้งวัน, กระจาย เช่น ถูกตีหัวเลือดสาด.
สาดโคลน [โคฺลน] (สํา) ก. ใส่ร้ายป้ายสี.
สาดน้ำรดกัน (สํา) ก. กล่าวให้ร้ายซึ่งกันและกัน, ก่อให้เกิดความเสีย
หายแก่กันและกัน.
สาดเสียเทเสีย ก. ใช้สิ่งของสิ้นเปลืองไปเปล่า ๆ. ว. อย่างเจ็บแสบ
ทําให้เสียหายอย่างรุนแรง เช่น ด่าว่าอย่างสาดเสียเทเสีย.
พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒