งพยัญชนะตัวที่ ๗ นับเป็นพวกอักษรตํ่า ใช้เป็นตัวสะกดในแม่กง.
งก ๑ก. แสดงอาการอยากได้หรือไม่อยากเสียจนเกินควร. ว. มีอาการสั่น
อย่างคนแก่หรืออย่างกลัวหรืออย่างหนาวมาก.
งกเงิ่น, งก ๆ เงิ่น ๆ ว. ตัวสั่น, มีอาการประหม่าตัวสั่นจนทําอะไรไม่ถูก.
งก ๒น. ไม้รูปคล้ายตะลุมพุกสําหรับควาญท้ายตีช้างเมื่อต้องการให้ช้างไปเร็ว
เรียกว่า ไม้งก.
งก ๆ, ง่ก ๆว. อาการที่ทำงานอย่างขยันขันแข็งโดยไม่คำนึงถึงความเหนื่อยยาก เช่น
ทำงานง่ก ๆ ทั้งวันจนไม่มีเวลาหยุดพัก.
งงก. ฉงน, คิดไม่ออกเพราะยุ่งยากซับซ้อน, ทําอะไรไม่ถูกเพราะยังตั้งสติ
ไม่อยู่; อาการมึนเกิดเพราะหัวหรือบริเวณหน้าได้รับความกระทบ
กระเทือนอย่างแรงเป็นต้น.
งงงวย ก. เคลิบเคลิ้ม, เผลอสติ, มึนงง, งวยงง ก็ว่า.
งงงัน ก. งงจนทําอะไรไม่ถูก.
งงเป็นไก่ตาแตก (สำ) ก. งงมากจนทำอะไรไม่ถูก.
งงิด[งะ-] น. มืด. (ข. งงึด ว่า มืด).
งดก. หยุดหรือเว้น คือ ไม่กระทําหรือไม่ดําเนินการตามปรกติ เช่น ผู้ป่วย
ต้องงดอาหารและน้ำตามที่แพทย์สั่ง.
งดเว้น ก. เว้นด้วยการงด คือ หยุดไม่กระทำหรือไม่ดำเนินการตามปรกติ
เช่น งดเว้นอบายมุขระหว่างเข้าพรรษา.
งดงามว. สวย, ดี, งาม.
งบ ๑น. สิ่งที่เป็นแผ่นกลม ๆ เช่น งบนํ้าตาล งบนํ้าอ้อย, เรียกนํ้าตาล นํ้าอ้อย
ที่ทําให้เป็นแผ่น ๆ เช่นนั้น ว่า นํ้าตาลงบ นํ้าอ้อยงบ.
งบ ๒น. ชื่อกับข้าวชนิดหนึ่งคล้ายห่อหมก ห่อด้วยใบไม้ มีใบตองเป็นต้น
แล้วปิ้งไฟ. ก. ปรุงอาหารด้วยวิธีเช่นนั้น.
งบ ๓ก. ปิด, รวม, เช่น งบบัญชี.
งบดุล (กฎ) น. รายการแสดงสินทรัพย์และหนี้สิน เพื่อให้รู้ฐานะการเงิน
ของกิจการ ณ วันใดวันหนึ่ง.
งบประมาณ (กฎ) น. ประมาณการรายรับและรายจ่าย.
งบ ๔(ปาก) น. วงเงิน เช่น งบค่าก่อสร้างบ้าน.
งมก. ดํานํ้าลงไปคลําหาของ, คลําหาของในนํ้า; โดยปริยายหมายความว่า
งุ่มง่าม, ชักช้า, เช่น มัวไปงมอยู่ที่ไหน.
งมเข็มในมหาสมุทร (สํา) ก. ค้นหาสิ่งที่ยากจะค้นหาได้, ทํากิจที่สําเร็จได้ยาก.
งมโข่ง (ปาก) ว. งุ่มง่าม, ไม่ทันเหตุการณ์.
งมงาย ก. หลงเชื่อโดยไม่มีเหตุผล หรือโดยไม่ยอมรับฟังความคิดเห็น
หรือเหตุผลของผู้อื่น.
งวง ๑น. จมูกของช้างที่ยื่นยาวออกไป ตรงปลายมีจะงอยสําหรับจับของอย่างมือ,
เรียกจั่นมะพร้าวและช่อดอกเพศผู้ของตาลเพื่อเตรียมทํานํ้าตาล, เรียกสิ่งที่มี
ลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้น เช่น งวงครุ งวงผีเสื้อ; ลมชนิดหนึ่งเมื่อเริ่มเกิด
จะเห็นเป็นลํายื่นลงมาจากใต้ฐานเมฆ มีลักษณะคล้ายงวงช้าง ถ้ามีกําลังแรง
มาก ลํานี้จะยาวลงมามากเรียกว่า ลมงวง, ลมงวงช้าง ก็เรียก; ตัวลำยองที่ทำ
เป็นงวงเกี่ยวอยู่ตรงแปงวง.
งวง ๒น. ชื่อไก่ขนาดใหญ่ชนิด Meleagris gallopavo ในวงศ์ Meleagrididae
ขนสวยงาม คอและหัวเปลือยมีหนังตะปุ่มตะป่ำ เหนือจะงอยปากบนมี
หนังเส้นหนึ่งห้อยยาวเหมือนงวง ตัวผู้มักพองขนและรําแพนหาง มีถิ่น
กำเนิดในทวีปอเมริกาเหนือ.
ง่วงก. อาการที่ร่างกายอยากนอน.
ง่วงงุน ก. ง่วงซึม.
ง่วงเหงา [-เหฺงา] ว. มีลักษณะง่วงซึมไม่กระปรี้กระเปร่า.
ง่วงเหงาหาวนอน ก. มีอาการซึมเซาอยากนอนมาก.
งวงช้าง ๑น. (๑) หญ้างวงช้าง. (ดู หญ้างวงช้าง). (๒) กล้วยงวงช้าง. (ดู ร้อยหวี).
(๓) ดู ไก่ไห้ (๑).
งวงช้าง ๒น. ชื่องูนํ้าจืดชนิด Acrochordus javanicus ในวงศ์ Colubridae ตัวนิ่ม
เกล็ดเป็นตุ่ม ๆ อาศัยตามแหล่งนํ้าจืดทั่วไป หากินปลาในนํ้า แต่มัก
ขดนอนตามโพรงตลิ่งที่แฉะ ๆ ไม่มีพิษ.
งวดน. คราวที่กำหนด เช่น การออกรางวัลสลากกินแบ่งออกเป็นงวด,
ลักษณนามเรียกจำนวนนับของคราวที่กำหนด เช่น แบ่งการชำระหนี้
ออกเป็น ๕ งวด. ก. ลดลงไป, พร่องลงไป, แห้งลงไป, เช่น น้ำงวดลง.
ง่วนว. เพลินทําเพลินเล่นอยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง. (จ. หง่วน).
ง้วน ๑น. เรียกโอชะของบางสิ่ง เช่น ง้วนดิน คือ โอชะของดิน ที่กล่าวไว้ใน
คัมภีร์ไตรภูมิโลกวินิจฉัยว่ามีรสหวาน, ง้วนผึ้ง คือ ละอองดอกไม้ที่
ผึ้งนํามาสะสมไว้ที่รัง มีสีเหลือง มีรสมัน หอมหวาน.
ง้วน ๒น. ต้นไม้ชนิดหนึ่ง ยางมีพิษ ใบเหมือนใบเงิน ดอกแดง ต้นเหมือน
ต้นสลอด. (พจน. ๒๔๙๓); ยาพิษ.
งวยงงก. เคลิบเคลิ้ม, เผลอสติ, มึนงง, งงงวย ก็ว่า.
งอว. ลักษณะที่มีส่วนปลายหักโค้งเข้าหาตัวมันเองเช่นรูปอย่างขอ;
เรียกหน้าซึ่งมีสีหน้าแสดงอาการโกรธ ไม่พอใจ หรือไม่ได้อย่างใจ
เป็นต้นว่า หน้างอ. ก. ทําให้มีรูปหรือเป็นเช่นนั้น, เรียกอาการของ
คนที่หัวเราะจนตัวงอว่า หัวเราะงอ.
งอก่อ, งอก่องอขิง ว. อาการที่ตัวงอหรือทําตัวงอ เพราะร้อนหรือ
หนาวมากเป็นต้น.
งอขี้กล้อง (ปาก) ว. อาการที่ถูกทำร้ายบริเวณท้องจนล้มลงกับพื้นใน
ลักษณะตัวงอคล้ายคนนอนสูบฝิ่น.
งอมืองอตีน ก. เกียจคร้าน, ไม่สนใจขวนขวายทําการงาน, ไม่คิดสู้.
งอหาย ว. อาการที่ร้องไห้หรือหัวเราะจนเสียงเงียบหายไป.
ง้อก. ขอคืนดีด้วย, ขอพึ่งพาอาศัย.
ง้องอน ก. อ้อนวอนขอคืนดีด้วย, อ่อนเข้าหาเพื่อให้ยอมหรือช่วยเหลือ,
งอนง้อ ก็ว่า.
งอก ๑ก. อาการที่เมล็ดผลไม้แตกเป็นต้นขึ้น; ผลิออก, แตกออก, เช่น รากงอก
ยอดงอก; เพิ่มปริมาณมากขึ้น (ใช้เฉพาะของบางอย่าง) เช่น เงินงอก
แผ่นดินงอก เนื้องอก; เรียกหน้าผากที่กว้างยื่นงํ้าออกไปกว่าปรกติว่า
หน้างอก.
งอกงาม ก. เจริญผลิดอกออกผล.
งอกเงย ก. มีผลประโยชน์หรือรายได้เพิ่มมากขึ้น.
งอก ๒น. เรียกต้นอ่อนที่งอกออกจากผลบางชนิดมีผลมะพร้าวเมล็ดตาล
เป็นต้นว่า งอกมะพร้าว งอกตาล.
ง่อกแง่กว. โยกคลอนไปมา, ไม่แน่น, ไม่มั่นคง.
ง่องน. เรียกสายโยงคางม้าไม่ให้เงยว่า สายง่อง.
ง่องแง่งว. อาการที่ร่างกายไม่แข็งแรงทําให้เดินหรือเคลื่อนไหวไม่ถนัด,
กระย่องกระแย่ง หรือ กระง่องกระแง่ง ก็ว่า. ก. ทะเลาะเบาะแว้งกัน,
ไม่ปรองดองกัน.
งอแงว. ขี้แย, ขี้อ้อน, (ใช้แก่เด็ก); (ปาก) รวนเร, บิดพลิ้ว; เอาใจยาก.
งอดน. ชื่องูจําพวกงูปี่แก้วในวงศ์ Colubridae ขนาดเล็กประมาณเท่าดินสอดํา
ส่วนใหญ่ลําตัวสีเทา ท้องเป็นจุดสีแดงและดํา ไม่มีพิษ ในประเทศไทย
มีหลายชนิด เช่น งอดท้องแดง (Oligodon taeniatus) งอดด่าง (O. cinereus).
งอดแงดว. กระเง้ากระงอด, กะบึงกะบอน.
งอน ๑น. ส่วนปลายแห่งของบางอย่างที่เป็นรูปยาวเรียวและช้อยขึ้น เช่น
งอนไถ. ว. ช้อยขึ้น, โง้งขึ้น. ก. แสดงอาการโกรธเคืองหรือไม่พอใจ
เพื่อให้เขาง้อ, ทําจริตสะบัดสะบิ้ง.
งอนง้อ ก. อ้อนวอนขอคืนดีด้วย, อ่อนเข้าหาเพื่อให้ยอมหรือช่วยเหลือ,
ง้องอน ก็ว่า.
งอนไถ น. ชื่อหนึ่งของดาวฤกษ์มฆา มี ๕ ดวง, ดาวงูผู้ ดาวโคมูตร
ดาววานร ดาวมฆะ หรือ ดาวมาฆะ ก็เรียก.
งอน ๒ว. งาม ในคำว่า งามงอน. (งอน อะหม ว่า งาม).
ง่อนน. ก้อนดินหรือหินที่ตั้งสูงขึ้นไป เช่น เงื้อมง่อน ว่า เงื้อมแห่งก้อนดิน
หรือหินที่ตั้งสูงขึ้นไป.
ง่อนแง่นว. คลอนแคลน, ไม่แน่น, ไม่มั่นคง, กระง่อนกระแง่น ก็ว่า.
งอนหง่อว. คู้ตัวงอตัว เป็นอาการของคนที่กลัวมากหรือหนาวมากเป็นต้น.
ง้อนหมูน. หญ้าแห้วหมู. (โอสถพระนารายณ์).
งอบน. เครื่องสวมหัวสําหรับกันแดดและฝน สานด้วยตอกไม้ไผ่ กรุด้านนอก
ด้วยใบลาน รูปคล้ายกระจาดควํ่า มีรังสําหรับสวม.
งอมว. สุกจัดจนเกือบเน่าหรือเละ เช่น กล้วยงอม มะม่วงงอม, โดยอนุโลม
ใช้กับคนที่แก่มากจนทำอะไรไม่ไหว เช่น ปีนี้คุณยายดูงอมมาก, โดย
ปริยายหมายความว่า แย่ เช่น ถูกใช้ให้ทํางานเสียงอม, บอบชํ้า เช่น
ถูกตีเสียงอม, ได้รับทุกข์ทรมานมาก เช่น เป็นไข้เสียงอม.
งอมแงม ว. เลิกได้ยาก เช่น ติดฝิ่นงอมแงม, แก้ได้ยาก, รักษาได้ยาก,
เช่น เจ็บงอมแงม.
งอมพระราม (สํา) ว. มีความทุกข์ยากลําบากเต็มที่ เช่น ทศกัณฐ์จะ
งอมพระรามที่ไหน เกรงพระรามจะงอมพระรามไปเองเสียอีก. (ลักวิทยา).
ง้อมว. งํ้า, ค้อม เช่น กิ่งไม้ง้อมลงเพราะลูกดก.
งอย ๑ก. อยู่หมิ่น, ตั้งอยู่หมิ่น, ห้อย.
งอย ๒ก. คอย เช่น งอยท่า.
ง่อยว. อาการที่แขนหรือขาพิการเคลื่อนไหวไม่ได้อย่างปรกติ.
ง่อยเปลี้ยเสียขา ว. มีร่างกายพิการจนเดินไม่ได้อย่างปรกติ.
งะ(โบ) คำกร่อนของคำหน้าซึ่งซ้ำกับคำหลังในคำที่มี ง เป็นพยัญชนะต้น
มีคำแปลอย่างเดียวกับคำเดิมนั้น เช่น งะงก งะงัน งะโง้ง.
งัก ๆ, งั่ก ๆว. อาการที่สั่นสะท้าน, อาการที่เดินสั่น ๆ มา.
งั่กว. มาก เช่น แก่งั่ก หนาวงั่ก.
งัง ๆว. อาการที่เดินโดยด่วน.
งั่ง ๑น. รูปหล่อด้วยโลหะเหมือนพระพุทธรูป แต่ไม่มีผ้าพาด, เรียก
พระพุทธรูปที่ยังไม่ได้ทําพิธีเบิกพระเนตร.
งั่ง ๒ว. โง่ไม่เป็นประสีประสา.
งั่ง ๓น. ชื่อนกชนิดหนึ่ง. (พจน. ๒๔๙๓).
งัดก. ทําให้เผยอหรือเคลื่อนที่โดยใช้วัตถุยาวคัด เช่น งัดตะปู งัดซุง; นํา
ออกมาจากที่เก็บ เช่น งัดเอาเครื่องลายครามมาอวด, โดยปริยายหมายถึง
ลักษณะที่คล้ายคลึงเช่นนั้น เช่น งัดเอาเรื่องเก่ามาพูด.
งัดข้อ ก. เกร็งแขนขัดกัน แล้วออกกําลังกดให้แขนอีกฝ่ายหนึ่งล้มลง,
โดยปริยายหมายความว่า โต้เถียงกัน, มีความเห็นขัดแย้งกัน, ไม่ลงรอยกัน.
งันก. หยุดชะงัก เช่น นิ่งงัน, ไม่งอกงาม เช่น ต้นไม้งันไป, อาการที่ชะงัก
นิ่งอึ้งไปชั่วขณะเพราะคาดไม่ถึง ในคำว่า ตะลึงงัน.
งันงกว. สั่นเงอะงะอยู่, สะทกสะท้านอยู่.
งับก. ปิดอย่างไม่สนิทหรือปิดอย่างไม่ลงกลอน เช่น งับประตู; อาการที่
อ้าปากคาบหรือกัดโดยเร็ว.
งับแง ก. แง้ม, ปิดไม่สนิท.
งัว ๑น. วัว, โค ก็เรียก.
งัว ๒, งั่ว ๑(โบ) น. ลูกชายคนที่ ๕.
งัว ๓น. ไม้รับกงพัดที่โคนเสา ๒ อันเพื่อกันไม่ให้เสาทรุดลงไปในหลุม.
งัว ๔น. ชื่อปลาทะเลหลายชนิดในหลายวงศ์ เช่น วงศ์ Triacanthidae,
Monacanthidae, Balistidae, Anacanthidae ผิวหนังหยาบเหนียว
หรือเป็นแผ่นกระดูกหนาเรียงติดต่อกัน ฟันเป็นแผ่น ใช้แทะเล็ม
หาอาหารตามแนวปะการังและพื้นท้องทะเล ก้านครีบหลังก้านแรก
และครีบท้องเป็นแท่งกระดูกใหญ่คล้ายเขาสัตว์, บางชนิดมีชื่อเรียกว่า
วัว หรือ กวาง.
งั่ว ๒น. ชื่อนกชนิด Anhinga melanogaster ในวงศ์ Anhingidae ปากยาวตรง
สีเหลือง ปลายแหลมมาก คอโค้งยาวคล้ายเคียว ขนดํา ปีกและหลังมีลาย
สีขาว ตีนมีแผ่นพังผืดติดกันทั้ง ๔ นิ้วคล้ายตีนเป็ด ดํานํ้าจับปลาโดยใช้
ปากแทง, อ้ายงั่ว ก็เรียก.
งัวเงียก. อาการที่คนแรกตื่นยังง่วงอยู่.
งัวซังน. ชื่อไม้พุ่มชนิด Capparis thorelii Gagnep. ในวงศ์ Capparidaceae
ลําต้นมีหนามโค้ง ดอกสีชมพู.
งัวเลีย ๑น. เรียกผมที่หน้าผากซึ่งตั้งชันขึ้นไปแล้วปลายย้อนกลับลงมา.
งัวเลีย ๒ดู ไก่ไห้ (๑).
งา ๑น. ชื่อไม้ล้มลุกชนิด Sesamum orientale L. ในวงศ์ Pedaliaceae
ผลเป็นฝัก มีเมล็ดเล็ก ๆ สีขาวหรือดํา ใช้ประกอบอาหารหรือสกัดนํ้ามัน.
งาตัด น. ชื่อขนมชนิดหนึ่ง ทําด้วยงากวนกับนํ้าตาลแล้วตัดเป็นชิ้น
สี่เหลี่ยมคล้ายข้าวพองในเครื่องจันอับ.
งาลั่ว น. ชื่อขนมชนิดหนึ่งทำด้วยงาคั่วให้สุกแล้วเคล้ากับน้ำตาลเคี่ยว
ทำเป็นแผ่นบาง ๆ ตัดเป็นรูปสี่เหลี่ยม.
งา ๒น. ฟันตัดแถวบนที่งอกออกจากปากช้าง, ลักษณนามเรียก กิ่ง.
งากำจาย น. งาช้างที่หักติดอยู่ในไม้หรือสิ่งอื่น ๆ.
งาเครือ น. งาช้างที่ยาวมากแต่วงรอบเล็ก.
งาเนียม น. งาช้างที่ใหญ่แต่สั้นและมักจะชี้ตรง, เรียกช้างที่มีงา
เช่นนั้นว่า ช้างงาเนียม.
งาสาน (โบ) น. เรียกพัดยศที่พื้นพัดสานด้วยงาช้าง เป็นเครื่องหมาย
ฝ่ายอรัญวาสีว่า พัดงาสาน, ในสมัยโบราณ สมเด็จพระสังฆราชและ
สมเด็จพระราชาคณะเจ้าคณะใหญ่ที่ลงท้ายสร้อยราชทินนามว่า
'คามวาสี อรัญวาสี' มีพัดยศ ๒ เล่ม พัดแฉกพื้นกำมะหยี่ปักด้วยทอง
และเงิน เป็นเครื่องหมายฝ่ายคามวาสี พัดงาสานเป็นเครื่องหมาย
ฝ่ายอรัญวาสี.
งา ๓น. ส่วนหนึ่งของเครื่องดักสัตว์เช่นลอบหรือไซ ทําเป็นซี่ ๆ ปลายสอบ
เข้าหากันเพื่อไม่ให้ปลาที่เข้าไปแล้วออกมาได้.
งาแซง น. งาอย่างหนึ่งคล้ายงาลอบงาไซกันไม่ให้ของข้างในออก
แต่ใส่ลงไปได้ ใช้สวมปากข้องปากลันเป็นต้น; เสาเสี้ยมปลายที่ปัก
ตะแคงระหว่างเสาระเนียด เพื่อกันไม่ให้ช้างกระแทกเสาระเนียด,
เรียกสิ่งที่มีลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้นสําหรับตั้งกีดขวางทางเข้า
ประตูค่ายเป็นต้น.
งา ๔น. ชื่อปลานํ้ากร่อยหรือทะเลขนาดเล็กชนิด Thryssa setirostris ในวงศ์
Engraulidae กระดูกขากรรไกรบนโค้งยื่นยาวเป็นเส้นจดครีบท้องหรือ
ครีบก้น ลําตัวยาว แบนข้าง ปากกว้าง เกล็ดที่สันท้องเป็นเหลี่ยมคมเรียง
ต่อกันคล้ายฟันเลื่อย พื้นลําตัวสีเงินอมเหลืองส้ม.
ง่า ๑ก. เงื้อ, อ้า, กางออก. น. ค่าคบไม้.
ง่า ๒น. เรียกตัวหนังใหญ่ที่สลักเป็นรูปยักษ์หรือลิงในท่าเหาะ ว่า
หนังง่า. (ลัทธิ).
ง้างก. ทำให้อ้าออก เช่น ง้างประตู, ดึงให้ยืดออก เช่น ง้างศร, งัด เช่น
ง้างปาก, เหนี่ยว เช่น ง้างไกปืน, เงื้อ เช่น ง้างหมัด.
ง่าเงยก. เป็นสง่า, เปิดเผย.
งาช้าง ๑น. (๑) ชื่อนํ้าเต้าพันธุ์หนึ่ง ผลยาวคล้ายงาช้าง. [ดู นํ้าเต้า (๑)]. (๒)
ชื่อไม้ล้มลุกชนิด Sansevieria cylindrica Boijer ในวงศ์ Agavaceae
ใบกลมเป็นแท่ง สีเขียวเข้ม ใช้เป็นยาทําให้อาเจียน.
งาช้าง ๒น. ชื่อหอยทะเลในชั้น Scaphopoda เปลือกมีรูปร่างคล้ายงาช้าง ส่วนมาก
เป็นสีขาวมีหลายชนิด เช่น ชนิด Dentalium aprinum, D. longitrorsum,
ฟันช้าง ก็เรียก.
งาช้าง ๓น. ชื่อหนึ่งของดาวฤกษ์เชษฐา มี ๑๔ ดวง, ดาวช้างใหญ่ ดาวคอนาค
ดาวแพะ หรือ ดาวเชษฐะ ก็เรียก.
งาไซดู ตังโอ๋.
งาน ๑น. สิ่งหรือกิจกรรมที่ทํา, มักใช้เข้าคู่กับคำ การ เช่น การงาน เป็นการ
เป็นงาน ได้การได้งาน; การพิธีหรือการรื่นเริงที่คนมาชุมนุมกัน เช่น
งานบวช งานปีใหม่.
งานการ น. กิจการที่ทํา.
งานพิเศษ น. งานที่ทำนอกเหนือจากงานประจำ.
งานสารบรรณ (กฎ) น. งานที่เกี่ยวกับการบริหารงานเอกสาร เริ่มตั้งแต่
การจัดทำ การรับ การส่ง การเก็บรักษา การยืม จนถึงการทำลายเอกสาร.
งานหลวงไม่ให้ขาด งานราษฎร์ไม่ให้เสีย (สํา) ทํางานไม่บกพร่องทั้ง
งานส่วนรวมและส่วนตัว, ใช้เพี้ยนว่า งานหลวงไม่ขาด งานราษฎร์ไม่เสีย ก็มี.
งานอดิเรก น. งานที่ทำเพื่อความเพลิดเพลิน.
งาน ๒น. มาตราวัดเนื้อที่ตามวิธีประเพณี เท่ากับ ๑๐๐ ตารางวา หรือ ๔๐๐
ตารางเมตร, ลักษณนามเรียกเนื้อที่ ๑๐๐ ตารางวา หรือ ๔๐๐ ตารางเมตร
ว่า งานหนึ่ง หรือ ๑ งาน, อักษรย่อว่า ง.
งาน ๓(วิทยา) น. ผลของแรงที่ทำให้วัตถุเคลื่อนที่ คำนวณได้จากผลคูณ
ของแรงกับระยะทางที่วัตถุเคลื่อนที่.
ง่าน ๑ก. ดิ้นรนกระวนกระวาย (มักใช้แก่ของเสพติดและกามคุณ).
ง่าน ๒(กลอน) ก. งุ่นง่าน เช่น มารดาเห็นบุตรเงื้อ ง่านใจ. (นิทราชาคริต).
งาบ ๆว. อาการที่อ้าปากแล้วหุบปาก, อาการที่หายใจทางปาก (เป็นอาการ
ของคนและสัตว์ที่เหนื่อยหอบหรือใกล้จะตาย), พะงาบ พะงาบ ๆ
ปะงาบ หรือ ปะงาบ ๆ ก็ว่า. [ไทยขาว งาบ ว่า อ้า, งาบสบ ว่า อ้าปาก
(เพื่อหายใจ)].
งามว. ลักษณะที่เห็นแล้วชวนให้ชื่นชมหรือพึงใจ เช่น มารยาทงาม รูปงาม;
มีลักษณะสมบูรณ์ดี เช่น ต้นไม้งาม ปีนี้ฝนงาม; ดี, มาก, มีลักษณะที่เป็น
ไปตามต้องการ, เช่น กําไรงาม ธนาคารนี้จ่ายดอกเบี้ยงาม.
งามงอน ว. สวยงาม.
งามแงะ (กลอน) ว. งามน่าดู เช่น เจ้าเย้ยเยาะว่าเงาะไม่งามแงะ แฮะแฮะ
ว่าเล่นหรือว่าจริง. (สังข์ทอง).
งามหน้า ว. น่าขายหน้า, ใช้เป็นคําประชด เช่น เขาทำงามหน้าละคราวนี้.
ง่าม ๑น. ลักษณะหรือสิ่งที่แยกออกเป็น ๒ หรือ ๓ เป็นต้น เช่น ง่ามไม้ ไม้ง่าม
สามง่าม, โดยปริยายใช้หมายถึงถ้อยคําที่มีความหมายได้ ๒ ทาง คือ ทั้ง
ทางสุภาพและไม่สุภาพ เช่น พูดสองง่าม.
ง่ามถ่อ น. ไม้ที่มีรูปร่างโค้งคล้ายง่ามมือที่เสียบปลายถ่อเอาไว้สำหรับให้
หัวไหล่ดันถ่อได้ถนัด มักจะใช้ผ้าพันเพื่อกันไม่ให้ไหล่เจ็บ, เหล็กที่มีรูปร่าง
โค้งคล้ายเขาควาย มีปลอกอัดที่โคนถ่อ ใช้สำหรับตู๊เรือหรือสำหรับกดลง
ในดินเพื่อไม่ให้โคนถ่อจมลึกลงไป, ลักษณะหัวที่มีผมเถิกเข้าไปเป็น
๒ แฉกเหมือนง่ามถ่อ.
ง่ามมือ น. ช่วงโค้งระหว่างนิ้วหัวแม่มือกับนิ้วชี้.
ง่าม ๒น. ชื่อมดขนาดเล็กชนิด Phidologeton diversus ในวงศ์ Formicidae
สีนํ้าตาลแก่จนเกือบดําตลอดตัว อยู่กันเป็นฝูงใหญ่ ๆ ในฝูงจะพบ
พวกที่ทําหน้าที่เฝ้ารังขนาดใหญ่กว่าตัวธรรมดา ๒-๓ เท่าปะปนอยู่
มีขากรรไกรหน้าเห็นเป็นง่ามใหญ่ อาศัยอยู่ตามพื้นดิน ใกล้บ้านเรือน
เดินกันเป็นทาง ขนเศษอาหารหรืออาจพบในแปลงปลูกพืช.
งายน. เวลาเช้า เช่น พ่อแผนจะไปแต่ในงาย สายแล้วสํารับไม่ยกมา.
(ขุนช้างขุนแผน).
ง่ายว. สะดวก, ไม่ยาก.
ง่าย ๆ ว. ธรรมดา ๆ, ไม่ยุ่งยาก.
ง่ายดาย ว. ง่ายมาก, สะดวกมาก.
ง่าย้อยน. ชื่อไม้ต้นขนาดใหญ่ชนิด Hydnocarpus kurzii Warb. ในวงศ์
Flacourtiaceae ใบรูปไข่แกมรูปใบหอก ผลกลม สีน้ำตาล.
ง้าว ๑น. อาวุธชนิดหนึ่ง คล้ายดาบ มีด้ามยาว, ถ้าใต้คอของด้ามมีขอสำหรับ
สับบังคับช้างได้ เรียกว่า ของ้าว.
ง้าว ๒น. ชื่อไม้ต้นขนาดใหญ่ชนิด Bombax anceps Pierre var. cambodiense
Robyns ในวงศ์ Bombacaceae ต้นคล้ายต้นงิ้วแต่เปลือกสีเทาดํา
ดอกสีแดงคลํ้า ในผลมีปุยขาวใช้ยัดหมอนและที่นอนเป็นต้น.
งำก. ปิด เช่น งําความ, ปกครอง เช่น งำเมือง, รักษา ในคำว่า เก็บงำ,
บางทีใช้เข้าคู่กับคํา ครอบ เป็น ครอบงํา.
ง่ำ, ง่ำ ๆว. เสียงขู่ของหมาที่กำลังกินข้าว. ก. งับเบา ๆ เช่น หมางํ่าน่อง.
ง้ำว. ยื่นออกไปเกินปรกติจนปลายโน้มลง, โน้มไปทางหน้า เช่น สวมชฎา
งํ้าหน้า, เรียกหน้าที่มีสีหน้าแสดงอาการโกรธไม่พอใจหรือไม่ได้อย่างใจ
เป็นต้นว่า หน้างํ้า.
งิ้ว ๑น. ละครจีนแบบโบราณ.
งิ้ว ๒น. ชื่อไม้ต้นขนาดใหญ่ชนิด Bombax ceiba L. ในวงศ์ Bombacaceae
กิ่งก้านและลําต้นมีหนามแหลมคม เปลือกสีเทา ขรุขระ ดอกสีแดงสด
ใช้ปุยในผลอย่างเดียวกับง้าว.
งี่เง่า(ปาก) ว. โง่มาก.
งีบก. หลับไปชั่วขณะหนึ่ง; ลักษณนามบอกการหลับเช่นนั้นว่า หลับงีบหนึ่ง
หลับ ๒ งีบ.
งึก ๆว. อาการที่พยักหน้าเป็นการรับรู้, หงึก ๆ ก็ว่า.
งึน(ถิ่น-พายัพ, อีสาน; โบ) น. เงิน.
งึมว. เสียงบ่นเบา ๆ; (ถิ่น-อีสาน) ซึม.
พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒